YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/24301
KARAR NO : 2023/5335
KARAR TARİHİ : 12.04.2023
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/745- 2021/751
… …
SAYISI : 2021/İHK-31495
DAVACILAR : 1-… vekili … …,
2-… vekili … …
DAVA TARİHİ : 17.02.2021
HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulü/ Davacı Tarafın İtirazının Reddi,
Davalı Tarafın İtirazın Kısmen Kabulü
… …
SAYISI : K-2021/66122
Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Karara davacılar vekili ile davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı tarafın itirazının reddine, davalı tarafın itirazının kısmen kabulüne karar verilmiştir.
… kararı davacılar vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davalı … tarafından … poliçesi düzenlenen araç ile müteveffa … …’nın yolcu olarak bulunduğu aracın 16.11.2019 tarihinde karıştığı çift taraflı kazada … …’nın vefat ettiğini, davacıların müteveffanın desteğinden mahrum kaldıklarını belirterek şimdilik 5.010,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile tahsilini talep etmiştir. Talebini ıslahla toplam 45.058,61 TL’ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak nitelendirilmesinin hatalı olduğunu, başvurunun eksik evrakla yapıldığını, sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarı ödediğini, taraflar arasında uzlaşma olup olmadığının araştırılması gerektiğini, hesaplanacak tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tazminat hesabının TRH 2010 … tablosu ve 1,8 teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.
III. … KARARI
… yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının talebinin kısmen kabulü ile TRH 2010 … tablosu ve progresif rant tekniği ile hesaplanan tazminattan desteğin kaza sırasında emniyet kemerinin takılı olmamasından dolayı %20 müterafik kusur indirimi yapılarak ve davacı …’ın %80 kusuru dikkate alınarak hesaplanan davacı … için 16.274,… TL, davacı … için 11.307,42 TL olmak üzere toplam 27.581,48 TL destekten yoksun kalma tazminatının 26.02.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar vermiştir.
IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
Uyuşmazlık hakem heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalı vekili itiraz etmiştir.
B. İtiraz Sebepleri
Davacılar vekili itiraz dilekçelerinde; sigortalı araca %20 kusur verilmesinin hatalı olduğunu, sigorta şirketinin %25 kusur oranını dikkate alarak ödeme yaptığını, %20 müterafik kusur indirimi yapılmasının hakkaniyete uygun olmadığını belirterek, karara itiraz etmiştir.
Davalı vekili itiraz dilekçesinde; uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak nitelendirilmesinin hatalı olduğunu, başvurunun eksik evrakla yapıldığını, sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarı ödediğini, taraflar arasında uzlaşma olup olmadığının araştırılması gerektiğini, hesaplanacak tazminattan müterafik kusur indiriminin %50 olarak uygulanması gerektiğini, tazminat hesabının TRH 2010 … tablosu ve 1,8 teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini ve yetiştirme gideri indirimi yapılmamasının hatalı olduğunu, sigortalı araca atfedilen kusur oranının doğru olmadığını, davacı vekili lehine hükmedilen vekâlet ücretinin AAÜT gereğince hesaplanacak vekâlet ücretinin 1/5’i oranında olması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafın itirazının reddine, davalı tarafın itirazının kısmen kabulüne, TRH 2010 … tablosu ve 1,8 teknik faizle yapılan hesaplama karara esas alınarak davacı … için 1.412,57 TL, davacı … için 2.974,44 TL toplam 4.387,01 TL destekten yoksun kalma tazminatının 26.02.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar vermiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1- Davacı … vekili temyiz dilekçesinde; tazminat hesabının Yargıtay Kararlarında da belirtildiği üzere TRH 2010 … tablosu esas alınarak ancak 1,8 teknik faiz kullanılmadan yapılması gerektiğini, progresif rant tekniği ile yapılan tazminat hesabının usul ve yasaya uygun olduğunu ve bu miktara karar verilmesi gerektiğini, sigortalı araca %20 kusur verilmesinin hatalı olduğunu, sigorta şirketinin %25 kusur oranını dikkate alarak ödeme yaptığını, %20 müterafik kusur indirimi yapılmasının hakkaniyete uygun olmadığını belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.
2- Davacı … vekili temyiz dilekçesinde, tazminat hesabının Yargıtay Kararlarında da belirtildiği üzere TRH 2010 … tablosu esas alınarak ancak 1,8 teknik faiz kullanılmadan yapılması gerektiğini, progresif rant tekniği ile yapılan tazminat hesabının usul ve yasaya uygun olduğunu ve bu miktara karar verilmesi gerektiğini belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.
3- Davalı vekili temyiz dilekçesinde; uyuşmazlığın belirsiz alacak olarak nitelendirilmesinin hatalı olduğunu, başvurunun eksik evrakla yapıldığını, sigorta şirketinin sorumlu olduğu tutarı ödediğini, taraflar arasında uzlaşma olup olmadığının araştırılması gerektiğini, hesaplanacak tazminattan müterafik kusur indiriminin %50 olarak uygulanması gerektiğini, tazminat hesabı yapılırken yetiştirme gideri indirimi yapılmamasının hatalı olduğunu, sigortalı araca atfedilen kusur oranının doğru olmadığını, avans faizine karar verilmesinin doğru olmadığını belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı … şirketine … poliçesi ile sigortalı olan araç ile desteğin içinde yolcu olarak bulunduğu aracın 05.09.2019 tarihinde karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucu davacıların müşterek çocuğunun vefatı nedeni ile müteveffanın desteğinden yoksun kalana davacıların maddi tazminat talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı … Borçlar Kanunu’nun 53 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.
3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı … vekili ile davacı … vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. Davacı … ve davacı … vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak … gücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürlerinin belirlenmesi gerekmektedir. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir tespit olduğundan gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu nedenle yapılan bilimsel çalışmalar sonucu “TRH 2010” adı verilen “… Mortalite Tablosu” hazırlanmış olup bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi ve yargı mercileri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından Dairemizce de tazminata esas bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinde TRH 2010 … Tablosu’nun kullanılmasının uygun olacağına karar verilmiştir.
Öte yandan Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 90 ıncı maddesindeki Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (…) Genel Şartlar’a yapılan atıf hükmü iptal edilmiştir. Söz konusu iptal kararı sonrası, … Genel Şartlar ve ekindeki cetvellerle getirilen ve … gücü kaybı tazminatının hesaplanmasında uygulama alanı bulan %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülünün uygulanması artık mümkün değildir. Tazminatın, %1,8 teknik faiz uygulanmadan, Yargıtayın yerleşik uygulamaları ile kabul edilen progresif rant formülü kullanılarak hesaplanması gerekir.
Somut olayda; davacıların hak kazanabileceği destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanması için alınan ve … tarafından da karara esas kabul edilen aktüer raporunda; TRH 2010 … Tablosu’na göre ve 1,8 teknik faiz esas alınarak tazminat hesabı yapıldığı; hakem heyetince de bu hesaba göre karar verildiği anlaşılmaktadır. Dairemizin yerleşik uygulamaları gereği, hesaplamada progresif rant formülü kullanılarak TRH 2010 … Tablosu’nun kullanılması yerinde olmakla birlikte 1,8 teknik faizle hesaplama yapılması doğru olmamıştır.
Açıklanan nedenlerle; davacılar yönünden desteğin TRH 2010 … Tablosu’na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından da “progresif rant” formülü kullanılarak (davacılar vekilinin bilirkişi raporuna ve karara itiraz ettiği dikkate alınarak) güncel verilere göre tazminatın hesaplanmasının gerektiği dikkate alınmak suretiyle tazminatın belirlenmesi için bilirkişiden ek rapor alınıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirmeyle yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının, davacı … ile davacı … vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,
2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı … vekili ile davacı … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan … kararının BOZULMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacılara iadesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
12.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.