YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/7953
KARAR NO : 2023/7925
KARAR TARİHİ : 11.09.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/7 E., 2023/85 K.
KARAR : Kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kurum işleminin iptali ve hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin 16.09.2013 tarihinden 31.07.2014 tarihine kadar aralarında organik bağ bulunan ortakları olan … mobilya limited şirketi ve sonrasında … şirketi bünyesinde çalıştığını, hizmetinin SGK’ya 1141827 sicil sayılı iş yerinden bildirildiğini, ancak kurum tarafından davacının davalı … Ltd. Şti. bünyesinde 27.12.2013-31.07.2014 tarihleri arasındaki hizmetinin müfettiş incelemesine dayalı olarak iptal edildiğini ve bu dönemde yararlanma sağlık hizmetleri nedeniyle davalıya borç çıkartıldığını, davacının çalıştığı … şirketinin inşaat şirketi olduğu, şirketin bu arada iflas ettiğini, davacının şirketin batıncaya kadar inşaat mallarının depolandığı yerlerde fiilen çalıştığını, bekçilik yaptığını, malların korunması yüklemesi ve taşınması işlemlerinde çalıştığını, şirketin batması sonrasında eksik ve yarım kalan işlerini takip ettiğini, çalışmasının fiili olduğunu beyanla davacının 27.12.2013-31.07.2014 tarihleri arasındaki işlerinin fiili ve gerçek olduğunun tespitine karar verilmesi ve aksine tesis edilen kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili, kurum müfettişlerince hazırlanan 16.05.2015 tarih ve 2015/SK/80 sayılı müfettiş raporunda çalışan kişilerin beyanları ile dava dışı şirketin çalışma döneminin belirlendiğinin, bir dönem şirketin ortağı ve çalışanı olan …’ın beyanı ve muhasebeci …’in beyanı ile işin 2013/ Mayıs ayı itibari ile tamamlandığı, bu tarihten sonra işçi çalıştırılmadığının tespit edildiğini, 01.05.2013 tarihi ve sonrasında bildirilen tüm sigortalıların bildirimlerinin iptal edildiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 18.08.2020 tarihli ve 2019/28 Esas, 2020/199 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 17.12.2020 tarihli ve 2020/2505 Esas, 2020/1733 Karar sayılı kararıyla; somut olayda dinlenen tanıkların beyanları tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının 27.12.2013-31.07.2014 döneminde geçen hizmetlerinin geçerli olduğu, mahkemece verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmış, bu itibarla davalı Kurum vekilinin istinaf taleplerinin reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Daire kararında; denetim raporunda dava konusu iş yerinde 2013 yılının Mayıs ayından sonra bir çalışma yapılmadığının belirtilmesi, davacının dava dışı şirketin inşaat malzemelerinin bulunduğu depoda gündüz bekçisi olarak çalıştığını iddia etmesi ve keşif ile yapılan tespite göre arazide deponun varlığına rastlanmaması, ancak yine de deponun açık alanda olduğunun iddia edilmesi karşısında öncelikle deponun ve dava dışı iş yerinin deposunun bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır. Anılan depoda davalı şirketin başka inşaatlarıyla ilgili malzemelerin de bulunduğunun belirtilmesi nedeniyle başka inşaatların bulunup bulunmadığı belirlenmeli, tespit edilen inşaatlarla depo arasındaki mesafe gözetilmelidir. Geçerliliği iddia olunan ve iptale konu edilen çalışma döneminde varlığı ileri sürülen deponun mevcut olup olmadığı açıklığa kavuşturulmalı, bu kapsamda tapu kayıtlarındaki bilgilerden yola çıkılarak, arazinin ilişkili olduğu vakıfla da yazışma yapılıp deponun varlığı ve çalışma iddiası yönünden bilgilerine başvurulmalı, ilgili bilgi ve belgeler celp edilmelidir. Diğer yandan denetim raporunda belirtilen dönemdeki inşaatların iskan ve abonelikleri ile ilgili bilgi ve belgeler celp edilerek incelenmeli, çalışma iddiası yönünden görgüye dayalı bilgileri olan blok sakinleri ile dava dışı şirket yetkilileri dinlenilmeli, depo olan araziye komşu parsel sahipleri tespit edilerek tanık olarak beyanları alınmalı, beyanlar arasında çelişki olması halinde çelişkiler giderilmelidir. Bu şekilde çalışıldığı iddia edilen deponun varlığı ile çalışmanın varlığı ve gerçekliği açıklıkla belirlenerek, elde edilecek sonuç değerlendirilmek suretiyle karar verilmelidir yönlerinden karar bozulmuştur.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dosya kapsamında beyanına başvurulan tanık anlatımlarından taşınmazın … ya da … Mobilya tarafından malzeme deposu olarak kullanıldığı, bozma öncesi yapılan tespit ve değerlendirmeler de gözetilerek davacının dava dışı 1141827 işyeri sicil numaralı … Ltd. Şti. ünvanlı işyerinde 27.12.2013-31.07.2014 tarihleri arası dönemde hizmet akdi kapsamında kesintisiz çalıştığı anlaşılmakla davanın kabulüne, davacının dava dışı 1141827 işyeri sicil numaralı … Ltd. Şti. ünvanlı işyerinde 27.12.2013-31.07.2014 tarihleri arası dönemde hizmet akdiyle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, yeterli inceleme yapılmadığını, çalışmanın ispatlanamadığını belirterek kararın bozulmasını istemişlerdir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 27.12.2013-31.07.2014 tarihleri arasında çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanunun 86 ncı maddesidir.
3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
11.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.