YARGITAY KARARI
DAİRE : 1. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/2785
KARAR NO : 2023/5437
KARAR TARİHİ : 12.10.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/475 E., 2022/148 K.
HÜKÜM/KARAR : Ret / Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Erciş 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/112 E., 2021/5 K.
Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı … dava dilekçesinde özetle; … ili Erciş ilçesi Tekler mahallesi Meydanok Devetaş Mevkiinde bulunan eski 29 parsel nolu (yeni parsel 101/34) parselin kadastro tespitinin Hazine adına yapıldığını, ancak dava konusu taşınmazın babası Şakir Keleş’in zilyetliğinde bulunduğunu, babası vefat ettikten sonra mirasçısı olarak dava konusu taşınmazı yıllardan beri kendisinin ekip biçtiğini belirterek tespitin iptaline, taşınmazın adına tapuya tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
11.05.2016 tarihinde yapılan keşifte dava konusu taşınmazın eski 22 (yeni 101 ada 30) parsel sayılı taşınmaz olduğu tespit edilmiştir.
II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yasal sürede açılmadığını belirterek reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Erciş Kadastro Mahkemesinin 02.06.2016 tarihli 2015/61 E., 2016/53 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne, dava konusu eski 22 (101 ada 30) parsel sayılı taşınmazın davacı … adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.
IV. BOZMA ve BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. BOZMA KARARI
Erciş Kadastro Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının temyizi sonucu, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi 05.11.2019 tarihli ve 2016/11674 Esas, 2019/7026 Karar sayılı kararıyla; dava konusu 101 ada 30 (eski 22) parsel için Kadastro Mahkemesi’nin görevli olmadığı, Asliye Hukuk Mahkemesi’nin görevli olduğu gerekçesiyle Mahkeme kararı bozulmuştur.
B. BOZMA SONRASI VERİLEN MAHKEME KARARLARI
Bozma sonrası Erciş Kadastro Mahkemesinin 10.08.2020 tarihli ve 2020/15 E., 2020/5 K. sayılı kararıyla görevsizlik kararı verilmiş; dosya Erciş 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’ne gönderilerek 2020/112 Esas numarasını almıştır.
Erciş 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.01.2021 tarihli ve 2021/112 E., 2021/5 K. sayılı kararıyla; davanın tespitten önceki sebeplere dayalı olarak açıldığı, kadastro tespitinin kesinleştiği tarih ile dava tarihi arasında 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçirildiği gerekçesiyle davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.
V. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin14.01.2021 tarihli ve 2021/112 E., 2021/5 K. sayılı kararına karşı davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kadastro tespitine zamanında itiraz ettiklerini belirterek Mahkeme kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile çekişmeli 101 ada 30 (eski 22) parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin 09.09.1953 tarihinde kesinleştiği, davacının eldeki davayı 10 yıllık hakdüşürücü süre geçtikten sonra 27.10.2015 tarihinde açtığı, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12/3 üncü maddesinde öngörülen 10 yıllık hakdüşürücü süre geçtikten sonra dava açılmış olmasına göre davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b.1 inci maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği sebepleri tekrarlamıştır.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12/3 üncü ve 14 üncü maddeleri
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Kadastro sırasında, Erciş ilçesi Tekler mahallesi çalışma alanında bulunan 22 (uygulama kadastrosu sonucunda 101 ada 30) parsel sayılı 26.750,00 metrekare yüzölçümlü taşınmaz mütegayyip eşhastan metruken Hazineye intikal eden yerlerden olduğu belirtilerek Hazine adına tespit edilmiş ve tespit tutanağı itiraz edilmeksizin 09.09.1953 tarihinde kesinleşmiş, eldeki dava ise tutanağın kesinleşmesinden sonra 27.10.2015 tarihinde açılmış, kadastro tespitinin kesinleştiği 09.09.1953 tarihi ile davanın açıldığı tarih arasında 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12/3 üncü maddesinde düzenlenen 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği anlaşılmıştır.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin temyiz itirazının reddiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Alınması gereken bakiye 189,15 TL harcın temyiz eden davacıdan alınmasına;
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
12.10.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.