YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2023/15685
KARAR NO : 2023/10062
KARAR TARİHİ : 21.11.2023

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hâkimliği
SAYISI : 2021/831 Değişik İş
KABAHAT : 2918 sayılı Kanun’a muhalefet

Kabahatli hakkında, 2918 sayılı Kanun’a muhalefet kabahatinden, 1.339,00 TL idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.
Kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, Elbistan Sulh Ceza Hâkimliğinin 12.04.2021 tarihli ve 2021/831 Değişik İş sayılı kararı ile başvurunun kısmen kabulü ile başvuran hakkında 144,00 TL idari yaptırım uygulanmasına karar verildiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 12.05.2023 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 11.07.2023 tarihli ve KYB-2023/63304 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 11.07.2023 tarihli ve KYB-2023/63304 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Dosya kapsamına göre, kabahatli adına tescilli … plakalı araç ile Kahramanmaraş ili Elbistan ilçesinde aksine bir işaret bulunmadıkça tek yönlü karayollarında aracın ters istikamette sürülmesinden dolayı Kahramanmaraş İl Emniyet Müdürlüğü Fahri Trafik Müfettişliği Büro Amirliğince düzenlenen
bahse konu idari yaptırım kararına karşı yapılan itirazın kabulüne ilişkin Elbistan Sulh Ceza Hâkimliğinin 12/04/2021 tarihli karara yönelik olarak 20.04/2022 tarihli ve 94660652-105-46-13010-2021-Kyb sayılı yazımız ile kanun yararına bozma talebinde bulunulduğu,
Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 10/10/2022 tarihli ve 2022/4515 esas, 2022/13607 karar sayılı ilâmında “..5326 sayılı Kabahatler Yasasının 22/3. maddesi “İdari kurul, makam veya kamu görevlileri, ancak ilgili kamu kurum ve kuruluşunun görev alanına giren yerlerde işlenen kabahatler dolayısıyla idari yaptırım kararı vermeye yetkilidir.” şeklinde, 2918 sayılı Yasanın 114/1. maddesi ise “Bu Kanunda yazılı trafik suçlarını işleyenler hakkında yetki sınırları içinde Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı personeli ile Ulaştırma Bakanlığının ve Karayolları Genel Müdürlüğünün ilgili birimlerinin il ve ilçe kuruluşlarında görevli ve yetkili kılınmış personelince tutanak düzenlenir.” şeklinde olup, dosya kapsamına göre Elbistan’da işlendiği ileri sürülen kabahat ile ilgili olarak idari para cezası kararını verme yetkisinin de bu yer idaresine ait olduğu cihetle, Kahramanmaraş … tarafından yetki alanı dışında işlenen kabahat ile ilgili düzenlenen idari para cezası karar tutanağının yetki yönünden hukuka uygun olmadığı,…” şeklinde açıklamalar karşısında, anılan hususa ilişkin olarak da kanun yararına bozma isteminde bulunup bulunulmayacağının değerlendirilmesi için Adalet Bakanlığı’na gönderilmek üzere dosyanın Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE karar verildiği anlaşılmakla,
Benzer bir olayla ilgili Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 25/03/2009 tarihli ve 2007/1722 esas, 2009/3458 karar sayılı bozma ilamında yer alan, “… muterize ait … plakalı araç hakkında düzenlenen ceza tutanağının 02.09.2004 tarihli ve D 493775 sayılı fahri trafik müfettişi trafik suçu ihbar tutanağına istinaden düzenlendiğinin anlaşılması karşısında 2918 sayılı Kanunun “Fahri trafik müfettişliği” başlıklı ek 6.maddesinin 2.fıkrasında öngörülen “Fahri trafik müfettişleri 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun suç saydığı fiilleri işleyenler hakkında işlem yapılması amacıyla, Emniyet Genel Müdürlüğünce kendilerine verilen tutanağı düzenlemek ve bunları aracın tescilli olduğu trafik kuruluşuna teslim etmek zorundadır.” Hükmü uyarınca Susurluk Trafik Tescil ve Denetleme Büro Amirliğinin ceza tutanağı düzenleme yetkisinin bulunmadığı, fahri trafik müfettişi tarafından düzenlenen ihbar tutanağının, aracın tescilli olduğu trafik kuruluşuna gönderilmekle yetinilmesi gerektiği gözetilmeden itirazın kabulü yerine reddine karar verilmesinde isabet görülmemiş …” şeklindeki açıklamalar nazara alındığında,
Somut olayda, kabahatliye ait … plakalı araç hakkında düzenlenen ceza tutanağının fahri trafik müfettişi trafik suçu ihbar tutanağına istinaden düzenlendiğinin anlaşılması karşısında, 2918 sayılı Kanunun “Fahri trafik müfettişliği” başlıklı ek 6. maddesinin 2. fıkrası hükmü uyarınca Elbistan Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünün ceza tutanağı düzenleme yetkisinin bulunmadığı, fahri trafik müfettişi tarafından düzenlenen ihbar tutanağının, aracın tescilli olduğu Kahramanmaraş ili trafik kuruluşuna gönderilmekle yetinilmesi gerektiği, bahse konu olayda da söz konusu idari para cezasının yetkili ve görevli Kahramanmaraş İl Emniyet Müdürlüğü … tarafından tanzim edildiği cihetle, yetki yönünden anılan karar aleyhine kanun yararına bozma isteminde bulunulmamıştır.
Ancak;
Somut olayda, Elbistan Sulh Ceza Hâkimliğinin 12/04/2021 tarihli kararı ile 2918 sayılı Kanun’un 46/2-h hükmü kapsamında uygulanan idari para cezası yönünden, aynı yerde aynı eylemi gerçekleştiren kabahatlilere anılan Kanun’un 47/1-c hükmü kapsamında cezai işlem uygulanırken, itiraza konu olayda 46/2-h hükmünün uygulanmasının kanunilik ve eşitlik ilkesine aykırı olduğundan bahisle itirazın kısmen kabulüne ve 2918 sayılı Kanun’un 47/1-c maddesi uyarınca kabahatli hakkında 144,00 Türk lirası idari yaptırım uygulanmasına karar verilmiş ise de;
Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 19. Ceza Dairesinin 12/05/2016 tarihli ve 2015/34501 esas,
2016/17913 karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun 28/8. maddesinin yer alan “Mahkeme, son karar olarak idarî yaptırım kararının; a) Hukuka uygun olması nedeniyle, “başvurunun reddine”, b) Hukuka aykırı olması nedeniyle, “idarî yaptırım kararının kaldırılmasına”, Karar verir.” şeklindeki düzenleme dikkate alındığında, mahkemesince eylemin başka bir kabahat oluşturduğundan bahisle idarenin yerine geçerek karar verilemeyeceği gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
Kanun yararına bozma müessesesinin uygulanmasında, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrasındaki “Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.” şeklindeki düzenleme esas alınarak, kanun yararına bozma incelemesi, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki istem ve gerekçe ile sınırlı olduğu cihetle, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının ihbarnamesindeki talep yerinde görüldüğünden istemin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
III. KARAR
1.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2.Elbistan Sulh Ceza Hâkimliğinin, 12.04.2021 tarihli ve 2021/831 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (c) bendi uyarınca, aleyhe tesir etmemek ve yeniden yargılamayı gerektirmemek üzere, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
21.11.2023 tarihinde karar verildi.