YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/12647
KARAR NO : 2023/6619
KARAR TARİHİ : 20.12.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2009/186 E., 2019/365 K.
DAVA TARİHİ : 22.03.1993
KARAR : Davanın kabulüne
Taraflar arasındaki tapusuz taşınmazın tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, yapılan temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 20.Hukuk Dairesince bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili ile davalı … İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. Davacı … ve … dava dilekçelerinde; … ili … ilçesi … Köyünde bulunan, dava dilekçelerinde sınırlarını bildirdikleri, kadastro çalışmalarında tespit dışı bırakılan 12 adet taşınmazın yıllardır zilyet ve tasarruflarında bulunduğunu belirterek, taşınmazların eşit hisselerle adlarına tapuya tescilini istemişlerdir.
2. Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde, dava tarihinden önce orman kadastrosu yapılmamıştır.
Dava tarihinden önce 1984 yılında yapılan genel arazi kadastrosu sırasında ise havzayi fahmiye hudutları içinde kalmaları nedeniyle tapulama dışı bırakılmışlardır.
II. CEVAP
Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddini savunarak, taşınmazların Hazine adına tescilini istemiştir.
Davalı … İdaresi vekili cevap dilekçesinde; taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğunu açıklayarak davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 10.07.2007 tarihli ve 2005/18 Esas, 2007/485 Karar … önceki kararı ile, “davanın kısmen kabulüne, 466,1307,1321,1364,1365,1314,1376,1388,1319 ve 1412 parsellerin 1/2’şer pay oranı ile davacılar adlarına; 1533 numaralı parselin orman vasfı ile hazine adına; 1417 numaralı parselin (A) ile gösterilen 1988,25 m2’lik kısmının davacılar adlarına, (B) ile gösterilen 396,75 m2’lik kısmının orman vasfı ile Hazine adına tapuya tesciline” karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı kararına karşı, davacılar vekili, davalı Hazine vekili ve Orman İdaresi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Temyiz incelemesi neticesinde, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 22.09.2008 tarihli ve 2008/6462 Esas, 2008/11481 Karar … ilamıyla;” bilirkişilerin yetersiz raporlarına dayalı hüküm kurulduğu, bu doğrultuda usulüne uygun orman araştırması ile birlikte 3402 … Kadastro Kanunu’nun (3402 … Kanun) 14 ve 17 nci maddesi şartlarının araştırılması gerektiği” belirtilerek İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozma ilamına Uyularak Verilen Karar
Bozma ilamı doğrultusunda yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “dava konusu taşınmazların orman sayılmayan yerlerden oldukları ve davacılar yararına zilyetlikle kazanma koşullarının gerçekleştiği gerekçesi ile davacıların davasının … ili … ilçesi … Köyünde kain 466 , 1307, 1314, 1321, 1364, 1365, 1376, 1388, 1399, 1412, 1417 ve 1533 parsel … taşınmazların bağlı bulundukları adaların son parsel numarası verilerek tarla vasfı ile 10 pay kabul edilerek 5 payın davacı … adına, 1 payın dahili davacı … adına, 1 payın dahili davacı … adına, 1 payın dahili davacı … adına 1 payın dahili davacı … adına 1 payın … … adına tapuya kayıt ve tesciline, arazinin altındaki madenlerin devlete ait olduğuna dair tapu beyanlar hanesine tapuya şerh verilmesine, 22.07.2019 havale tarihli fen bilirkişi raporu, ekli krokisinin ve 01.03.2012 tarihli veraset ilamının kararın eki sayılmasına” karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı Hazine vekili ile davalı … İdaresi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; taşınmazların orman sayılan yerlerden olup davacılar yararına zilyetlikle kazanma koşullarının gerçekleşmediğini, İlk Derece Mahkemesince eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hüküm kurulduğunu belirterek, hükmün bozulmasını istemiştir.
2. Davalı … İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; taşınmazların orman sayılan yerlerden olup mahkemece eksik inceleme ve araştırmaya dayalı hüküm kurulduğunu belirterek, hükmün bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 … Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 … Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 … Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 … Kanun) 428 inci maddesi, 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 3402 … Kadastro Kanunu’nun (3402 … Kanun) 14, 17, Ek 5 ve Geçici 8 inci maddeleri, 4721 … Türk Medeni Kanunu’nun (4721 … Kanun) 713 üncü maddesi.
3. Değerlendirme
1. Hakkında tutanak düzenlenmeyen veya düzenlenmiş olup kesinleşen taşınmazlarla ilgili iddiaların (davaların) genel mahkemede görülmesi gerekir. Kadastro Mahkemesinin görevi, kadastro tutanağının tanzimi tarihinden tutanağın kesinleşmesine kadar geçecek zaman içindeki itiraz ve davalar için söz konusudur. Başka bir anlatımla; 3402 … Kanun’un 26 ncı maddesinin 4 üncü fıkrasına göre, kadastro mahkemesinin yetkisi, kadastro tutanağının düzenlendiği günde başlar. Tutanak kesinleştikten sonra kadastro mahkemesinin görevi sona erer. 3402 … Kanun’un 5 inci maddesi gereğince “Kadastro müdürü çalışma alanında işe başlamadan önce mahalli hukuk mahkemesinde, bu alandaki taşınmaz mallar hakkında görülmekte olan kadastro ile ilgili davalarla, hükme bağlanmış olup da henüz kesinleşmeyen davaların listesini alır ve bunu çalışma alanı ile ilgili tüm tapu, vergi harita ve diğer belge örnekleri ile birlikte kadastro teknisyenliğine verir. Kadastro müdürü, bu listedeki taşınmaz malların tesbiti yapıldıktan sonra, bunlarla ilgili tutanakları bir hafta içinde kadastro mahkemesine gönderir ve durumdan listenin alındığı mahalli mahkemeyi haberdar eder.” Davalı Taşınmaz Mal Tutanaklarının Kadastro Mahkemesine Devri Hakkındaki Yönetmeliğin 5 inci maddesinde bu tür yerler için kadastro tespit tutanağının ne şekilde düzenleneceği belirlenmiştir. 3402 … Kanun’un 27 nci maddesi gereğince, “Mahalli hukuk mahkemelerinde görülmekte olan kadastro ile ilgili henüz kesinleşmemiş bulunan taşınmaz mala ilişkin davalar hakkında, o taşınmaz mal için kadastro tutanağı düzenlendiği tarihte bu mahkemelerin görevi sona erer ve davalara ait dosyalar mahkemesine re’sen devrolunur. Kadastro Kanunu’nun 26/C madde hükmüne göre ise, “Kadastro Mahkemesi, mahalli hukuk mahkemelerinden 27 nci madde uyarınca kadastro mahkemesine devredilen dava ve dosyaları da inceleyip karara bağlar.”
Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilmesi de zorunludur.
2. Somut olayda, çekişmeli taşınmazların bulunduğu yörede, davanın devamı sırasında, 3402 … Kanun’un Ek-5 ve Geçici 8 inci maddelerine göre 2015 ve 2016 yıllarında kadastro çalışmalarının yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, İlk Derece Mahkemesince, dava dilekçesi ile fen bilirkişisi rapor ve krokisi müzekkereye eklenerek kadastro müdürlüğünden tescili istenen dava konusu taşınmazlar hakkında kadastro tespit tutanağı düzenlenip düzenlenmediği araştırılarak, bundan sonra görev hususunun değerlendirilmesi ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, davanın esası hakkında karar verilmesi doğru görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 … Kanun’un Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 … Kanun’un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA, bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,
1086 … Kanun’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
20.12.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.