YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/8849
KARAR NO : 2023/10300
KARAR TARİHİ : 26.10.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/465 E., 2023/864 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/459 E., 2022/667 K.
Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ve fiilen çalıştığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı Kurum tarafından 22771631 sayı 25.03.2021 karar tarihli yapılan bildirim ile 31.10.2019 tarihli denetmen raporuna istinaden 01.12.2017- 15.05.2019 tarihlerine ilişkin … unvanlı işyerinde davacının çalıştığı hizmet sürelerinin iptal edildiğini, çalışmalarının gerçek olduğunu beyanla Kurum işleminin iptaline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dosyasının tetkikinde kendisine yaşlılık aylığı bağlandığını, 31.10.2019 tarih ve 2019/GÇ/090 sayılı denetim raporuna istinaden fiili hizmete dayanmayan çalışmalarının olduğu tespit edilerek 01.12.2017- 15.05.2019 tarihleri arasında … adlı iş yerinde geçen çalışmalarının iptal edildiğini, davalı Kurum tarafından yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu, davacının davasında haklılığını doğrulama kabiliyetini haiz herhangi bir somut delil söz konusu olmadığını, bu duruma ilişkin itibar edilebilir bir bilgi-belge sunmadığını beyanla, davacı tarafından açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tüm dosya kapsamı, Kurum ve iş yeri kayıtları, Mahkememizin 2021/114 Esas sayılı dosyası içeriği ile tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde, dosya içerisinde yer alan Araştırma İnceleme Raporunda, … ile ilgili olarak her ne kadar oğlu annesinin temizlik işleri için tam zamanlı olarak …’in yanında çalıştığı beyan etmiş olsa da, kendi babası tarafından da …’un emekli olabilmek için dışarıdan ödemek suretiyle kendisini sigortalı gösterdiğini, kızının hiçbir işte çalışmadığını beyan ettiğinin belirtildiği, iş veren …’in iş yerinde çalışanı bordro tanığı …’un mahkememizce alınan beyanında; ” … benim abimin arkadaşının annesidir, bu sebeple tanırım, … isimli kişiyi tanırım, mali müşavirlik bürosu vardır, tuhafiyeciler sitesinde 3. Katta bulunur, ben de davalıya ait büroda 14.01.2015- 19.08.2019 tarihleri arasında ön muhasebe işinde çalıştım, … bu işyerinde benim çalıştığım dönemde hiç çalışmadı, ben kendim çalışmış olduğum dönemde tek çalıştım, başka bir çaycı temizlik gibi çalışan olmadı, bu işlere de ben bakıyordum, … ve benim dışımda çalışan yoktu, sadece 2018 yılında … isimli bir kişiyi işe almıştı, o da 2-3 ay kadar çalıştı sonrasında işten ayrıldı, benim çalışmış olduğum dönem dışında davacının bu işyerinde daha öncesinde ve sonrasında çalışıp çalışmadığı konusunda bilgim yoktur, …’e ait işyerinin iki kapısı vardı, arada bölme ile iki oda yapılmıştı, bir odada … diğerinde ben çalışıyordum, işyerinin hem büyüklüğü hem de yaptığımız iş dolayısıyla birden fazla işçinin çalışmasını gerektirecek bir durumu yoktu, ben zaten kendi işlerimi yetiştirebiliyordum, benim çalıştığım dönemde kaldığım odada ayrıyetten iki tane de boş masa bulunurdu, benim kendi çalıştığım dönemde de ilk 2,5 yıl sigortam yatmadı, daha sonrasında 2017 yılı Mart ayından sonra sigortam İşkurdan dolayı yatmaya başladı, … isimli kişiyi de tanımıyorum, davacının …’e ait işyerinde ne iş yaptığını ve ne kadar süre çalıştığını bilmiyorum” şeklinde beyanda bulunması, … ile …’un davacının işyerinde temizlik ve çay işlerine baktıklarını, iki kişi aynı işi yaptıklarını beyan etmiş iseler de; iki odalı iki çalışanın bulunduğu bir işyerinde iki kişinin çay ve temizlik işi yapmalarına hayatın olağan akışında imkan bulunmaması, iş yerinde çalışan Bordro tanığı …’un Mahkememizce alınan beyanında ” ben davalı …’e ait Tuhafiyeciler sitesinin 3. Katında yer alan iki bağlantılı bürodan oluşan işyerinde 2018 yılının Mayıs – Eylül ayları arasında genel muhasabe işlemlerini yapmak üzere çalıştım, ben iktisat fakültesi mezunuyum, benim çalıştığım dönemde işveren Mehmet bey dışında … isimli bir bayan da çalışıyordu, ben davacıyı tanımıyorum, birlikte çalıştığımız dönemde davacı bildiğim kadarıyla … ait işyerinde işçi olarak çalışmıyordu, işyerine mükellefler ya da davalı işvereni ziyaret için gelip gidenler oluyordu, bunların içinde davacı varmıydı bunu bilemiyorum, davacının benim bilmediğim bir zaman davalının işyerinde çalışıp çalışmadığı, çalışmışsa hangi tarihler arasında çalıştığı ve ne iş yaptığı konusunda bilgim yoktur, …’da bir çok mükellefi vardı, Cuma günleri Keçiborlu’ya gider oradaki mükelleflerini ziyaret ederdi, ben …’in keçiborlu da bir bürosunun olup olmadığı konusunda bilgi sahibi değilim, ben işten ayrıldıktan sonra … ile karşılaştığımızda Keçiborlu’da bürosu olduğunu bana söylemişti, hatta orada … adında birisinin çalıştığını söylüyordu ancak benim bu konuda görgüye dayalı bilgim yoktur, … hanım benim gibi genel muhasebe işlemlerini yapıyordu, yine bu kişi çay demleme işyerinin derlenip toparlama işini de yapıyordu, ancak asıl işi muhasebeydi” şeklindeki beyanları dikkate alındığında iş veren …’in 1001971 032 01-65 sicil numaralı Muhasebe Bürosu işyerinde … ve … haricinde fiili olarak çalışan bulunmadığı, iş verenin iş yerinden sigortalı olarak gösterilen ve hizmetleri iptal edilen kişilerin fiili çalışması olmadan sadece emeklilik hakkı kazanmak için iş verenin iş yerinden sigortalı gösterildiği, Sosyal Güvenlik Denetmenliğince düzenlenen 31.10.2019 tarih ve 2019/GÇ/90 sayılı Araştırma İnceleme raporu esas alınarak davalı … Başkanlığınca yapılan işlemlerin yerinde olduğu, Kurum işleminde herhangi bir hata bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmış ve davanın reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; bilirkişi raporunun alınmadığını, müvekkilinin 01.12.2017-15.05.2019 tarihleri arasında ilgili iş yerinde çalıştığını, tanık beyanlarıyla iddialarının ispatlandığını bu nedenlerle İlk Derece Mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesi talep edilmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “Tüm dosya kapsamı, İlk Derece Mahkemesi kararı, tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde; dava esas itibariyle kurum işleminin iptaline dayalı olarak açılmış hizmet tespiti davasıdır. Davacı 01.12.2017-15.05.2019 tarihleri arasında dava dışı … yanındaki çalışmalarının fiili ve gerçek olduğunu iddia ediyor ise de yargılama sırasında dinlenen bordro tanıkları bu hususu doğrulamamaktadır. Ayrıca dava dışı …’in aynı denetmen raporu ve kurum işleminin iptali için açtığı davada ret ile sonuçlanmıştır. (… İş Mahkemesinin 2021/114 Esas-2022/518 Karar, … BAM 10 HD nin 2022/3066 Esas-2022/3929 Karar sayılı ilamı) Bu dosyada davacının babası … tanık olarak dinlenmiş, belirtilen tanık kızı … ‘un Türkiye’de hiçbir işte çalışmadığını, sürekli dışarıdan prim ödeyerek emekli olmaya çalıştığını belirtmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere davacının iddia ettiği çalışmasının fiili ve gerçek olmadığı, dava konusu edilen denetmen raporu ve Kurum işleminin iptalinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmaktadır. Bu gerekçelerle verilen ilk derece mahkemesi kararı yerinde görülmüştür.”
gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı Kurum tarafından fiili olmadığından bahisle iptal edilen davacı çalışmalarının davalı işyerinde geçtiğinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun’un 86 ncı maddesidir.
3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.