YARGITAY KARARI
DAİRE : 4. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/9929
KARAR NO : 2023/883
KARAR TARİHİ : 24.01.2023

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22.Hukuk Dairesi
SAYISI : 2018/380 Esas-2020/705 Karar
HÜKÜM/KARAR : Davanın Kısmen Kabulüne/Davacıların ve Davalı … Başkanlığının İstinaf Başvurusunun
Reddine, Davalı …’un İstinaf Başvurusunun Kısmen Kabulüne
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 8.Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2015/658 Esas-2017/372 Karar

Taraflar arasındaki destekten yoksun kalma sebebiyle tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili, davalı … Belediyesi vekili ve davalı … vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacılar vekilinin ve davalı … Belediyesi Başkanlığının istinaf başvurusunun reddine, davalı … vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili, davalı … Belediyesi Başkanlığının ve davalı … İşlt. Oto. Tem. İnş. Hayv. Taah. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; 14.07.2015 tarihinde davalılardan …’un, sevk ve idaresindeki … plakalı araç ile Başkent Bulvarında seyir halinde iken, karşıdan karşıya geçmekte olan …’a çarpması sonucu meydana gelen kazada, …’un hayatını kaybettiğini, kazanın oluşumunda araç sürücüsü …’un % 100 oranında kusurlu olduğunu, müteveffanın anne ve babası ile kardeşi olan müvekkillerinin kaza nedeniyle maddi olarak destekten yoksun kaldıklarını, manevi olarak da büyük acı ve üzüntü duyduklarını, kazaya sebebiyet veren aracın davalılardan Ege Sigorta A.Ş’ye 8343510 nolu poliçe ile sigortalı bulunduğunu, … İşi. Oto. Tem. İnş Hay. Taah. Tic Ltd. Şti’nin aracın maliki, …’nın ise işleteni sıfatıyla uğranılan zarardan sorumlu olduklarını belirterek, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla … için 5.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi, … için 5.000,00 TL maddi, 200.000,00 TL manevi, … … için 5.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi, … için 5.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili, fazlaya ilişkin haklarını saklı kalmak kaydıyla talep miktarını davacı … için 10.892,35 TL, davacı … 10.012,80 TL’ye yükseltmiştir.

II. CEVAP
Davalı … vekili cevap dilekçesinde; dava konusu kazanın, müteveffanın olay yerine 70 m mesafede bulunan ışık kontrollü yaya geçidini yada 18 m ileride bulunan yaya geçidini kullanmayarak birden yola fırlaması sonucu kendi kusuruyla meydana geldiğini, müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, talep edilen tazminat miktarlarının çok fahiş olduğunu, davacı kardeşlerin destekten yoksun kaldıklarını ispatlamaları gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı … İşi. Oto. Tem. İns Hay. Taah. Tic Ltd. Sti vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin araç kiralama işi ile iştigal ettiğini, söz konusu … plakalı aracı da 08.07.2015 tarihinde …Mikro İnşaat Adi Ortaklığı Şirketine 1 yıl süreli kira sözleşmesi ile kiraya verdiğini, …Mikro İnşaat Adi Ortaklığı Şirketinin de bu aracı alt kiralama yoluyla Ankara Büyükşehir Belediyesine kiraya verdiğini, aracın kaza tarihi itibariyle işleteninin Ankara Büyükşehir Belediyesi olduğunu, açıklanan sebeple davanın husumet yönünden reddi gerektiğini belirtmiştir.

Davalı …Ş vekili cevap dilekçesinde; 14.07.2015 tarihli trafik kazasına karıştığı belirtilen … plakalı aracın müvekkili şirkete 26.03.2015 – 2016 vadeli 8343510 nolu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, poliçenin ölüm halinde kişi başına azami 290.000,00 TL teminat sağladığını, sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda kusurunun olmadığını, tazminat hesabı yapılırken teknik faiz – iskonto % 3 ile devre başı ödemeli belirli rant hesaplamasının kullanılması gerektiğini, poliçenin manevi tazminatı kapsamadığını, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediğini, temerrüde düşmediklerini, aleyhe masraf, faiz ve avukatlık ücretine hükmolunmaması gerektiğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “..Davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazada %25 kusurlu olduğunun alınan uzman bilirkişi raporuyla tespit edildiği; PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant tekniğiyle tazminatın hesaplandığı aktüer raporunun benimsendiği, Borçlar Kanunu’nun 56. maddede belirlenen ilkeler karşısında, ölenin davacılara olan yakınlığı, yaşı, olayın oluş şekli, özellikleri, kusur durumu ile tarafların ekonomik-sosyal durumları dikkate alınarak manevi tazminat tutarının belirlendiği” gerekçesiyle; maddi tazminat talepleri yönünden; davacılar … … ve … tarafından açılan davaların reddine, davacılar … ve … tarafından davalı Alnıaçık Ltd. Şti.’ne karşı açılan davanın reddine, davacı … tarafından davalılar Ege Sigorta A.Ş., … ve Ankara Büyükşehir Belediyesi hakkında açılan davanın kabulüne, 10.012,80 TL tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline, alacağın 5.012,80 TL’sine davalı … yönünden 28.03.2017 ıslah tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 14.07.2015 olay tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, davacı … tarafından davalılar Ege Sigorta A.Ş., … ve Ankara Büyükşehir Belediyesi hakkında açılan davanın kabulüne, 10.892,35 TL tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline, alacağın 5.892,35 TL’sine davalı … yönünden 28.03.2017 ıslah tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 14.07.2015 olay tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, manevi tazminat talepleri yönünden; davalı Alnıaçık Ltd. Şti.’ne karşı açılan davanın reddine, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … için takdiren 7.500 TL manevi tazminatın davalılar … ve Ankara Büyükşehir Belediyesi’nden tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … için takdiren 7.500 TL manevi tazminatın davalılar … ve Ankara Büyükşehir Belediyesi’nden tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … … için tahsiline hükmedilecek bir tutar kalmadığından konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … için tahsiline hükmedilecek bir tutar kalmadığından konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı … Belediyesi vekili ve davalı … vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davalı sürücüye ve müteveffaya atfedilen kusur oranlarının doğru değerlendirilmediğini, hesaplanan destekten yoksun kalma zararının düşük olduğunu, davacılar için takdir edilen manevi tazminat tutarlarının da çok düşük kaldığını, müteveffanın genç yaşta hayatını yitirdiğini, anne, baba ve kardeşlerin acılarını hafifletmeye yeter oranda olmadığını belirtmiştir.

Davalı … Belediyesi vekili istinaf dilekçesinde; müvekkiline yöneltilen kusurun hizmet kusuru olduğunun açık olduğunu, davanın idari yargıda görülmesi gerektiğini, illiyet bağı kurulmaksızın idareye kusur isnad edilemeyeceğini, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Davalı … vekili istinaf dilekçesinde; davacılar … ve … yönünden destek tazminatı talepleri reddedilmesine karşın lehlerine vekalet ücreti takdir edilmemesinin hatalı olduğunu, yine yargılama harç ve giderlerinin kabul red oranına göre hükmedilmesi gerekirken yalnızca davalılardan tahsili yönünde hüküm kurulduğunu, manevi tazminat tutarının reddedilen tutarları yönünden her bir davacı aleyhine ayrı ayrı vekalet ücreti taktiri gerekirken tek vekalet ücretine hükmedilmesinin de usul ve yasaya aykırı olduğunu, yine manevi tazminata ilişkin harcın tamamının müvekkili ve diğer davalıdan tahsiline karar verilmesinin de hatalı olduğunu, kabul red oranına göre karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesi’nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “davacılar vekili ve davalı … Belediyesi vekilinin istinaf itirazları yönünden; mahkemece, alınan kusur raporunun somut olayın oluşuna uygun olması sebebiyle başvurunun esastan reddine, davalı … vekilinin istinaf itirazları yönünden ise davalı yararına vekalet ücreti taktir edilmemiş olması ve yine davacıların arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğuna göre her bir davacı yönünden ayrı bir davanın bulunduğu kabul edilerek talep etmiş oldukları manevi tazminat tutarından reddedilen miktar dikkate alınarak davalı yararına her bir davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği” gerekçesiyle; davacılar vekilinin ve davalı … Belediyesi Başkanlı’ğının istinaf başvurusunun reddine, davalı … vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, Ankara 8.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 23/05/2017 tarih ve 2015/658 Esas 2017/372 Karar sayılı kararının HMK’nin 353/1-b-2.maddesi uyarınca düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmesine; maddi tazminat talepleri yönünden; davacılar … … ve … tarafından açılan davaların reddine, davacılar … ve … tarafından davalı Alnıaçık Ltd. ŞTi.’ne karşı açılan davanın reddine, davacı … tarafından davalılar Ege Sigorta A.Ş., … ve … hakkında açılan davanın kabulüne, 10.012,80 TL tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline, alacağın 5.012,80 TL’sine davalı … yönünden 28.03.2017 ıslah tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 14.07.2015 olay tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, davacı … tarafından davalılar Ege Sigorta A.Ş., … ve … hakkında açılan davanın kabulüne, 10.892,35 TL tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline, alacağın 5.892,35 TL’sine davalı … yönünden 28.03.2017 ıslah tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden 14.07.2015 olay tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, manevi tazminat talepleri yönünden; davalı Alnıaçık Ltd. Şti.’ne karşı açılan davanın reddine, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … için takdiren 7.500,00 TL manevi tazminatın davalılar … ve Ankara Büyükşehir Belediyesi’nden tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … için takdiren 7.500,00 TL manevi tazminatın davalılar … ve Ankara Büyükşehir Belediyesi’nden tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … … için tahsiline hükmedilecek bir tutar kalmadığından konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı … tarafından yapılan kısmi ödemenin mahsubundan sonra, davacı … için tahsiline hükmedilecek bir tutar kalmadığından konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı … Belediyesi Başkanlığı ve davalı … İşlt. Oto. Tem. İnş. Hayv. Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili ve davalı vekilince Ankara Büyükşehir Belediyesi vekilince istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

Davalı … İşlt. Oto. Tem. İnş. Hayv. Taah. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından manevi tazminat yönünden de verilen ret kararına binaen taraflarına red olunan miktar üzerinden vekalet ücreti takdir edilmediği belirtilmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalı … tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (…) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85, 89, 90, 91 ve 92 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 53 üncü maddesi, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Anayasa Mahkemesi’nin 17.07.2020 tarihli ve 2019/40-2020/40 sayılı kararı.

3. Değerlendirme:
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere kazanın oluşuna ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına, olayın meydana geliş şekli, tarafların kusur durumu dikkate alındığında davacılar için takdir olunan manevi tazminatın yeterli olmasına, davacıların taleplerinin reddine göre davalılar lehine vekalet ücreti takdir edilmesine göre, usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Davacılar vekili, davalı … vekili ve davalı … İşl. Oto. Tem. İnş. Hayv. Taah. Tic. Ltd. Şti vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Aşağıda dökümü yazılı fazla alınan harcın istek halinde temyiz eden davalılar … İşlt. Oto. Tem. İnş. Hayv. Taah. Tic.Ltd.Şti. ile …’na geri verilmesine,

24.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.