YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/5628
KARAR NO : 2024/391
KARAR TARİHİ : 17.01.2024

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla)
SAYISI : 2019/188 Esas, 2021/476 Karar
DAVACILAR : T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Denizcilik Genel Müdürlüğü, T.C. … ve Şehircilik Bakanlığı ve T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı adına İstanbul Muhakemat Müdürlüğü vekili
Avukat …
DAVALILAR : 1. … Beşiktaş Motoru Sahibi/Donatanı/Kaptanı … mirasçıları;
a. …
b. …
c. … vekilleri Avukat …
2. Modısk-3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng Co. S.A.’ya izafeten Albros Denizcilik Turizm Danışmanlık Tanıtım ve Eğitim Tic. Ltd. Şti.
3. Modısk-3 Gemisi Kaptanı Ignatento Aleksandr Yuryevıch vekilleri Avukat …
DAVA TARİHİ : 17.09.2014
HÜKÜM : Kısmen kabul
KARAR DÜZELTME İSTEYEN: Davacılar vekili, davalı … Beşiktaş Motoru sahibi/ donatanı/ kaptanı … mirasçıları …, …, … vekili ve Modısk -3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng Co. S.A.’ya İzafeten Albros Denizcilik Turizm Dan. …. ve Eğ.Tic. Ltd. Şti. vekili

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın davacı Maliye Bakanlığı yönünden aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair karar ve davacı … ve Şehircilik Bakanlığı ile Denizcilik Genel Müdürlüğü tarafından davalı Modisk 3 Gemisi kaptanı hakkındaki davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair karar kesinleştiğinden bunlar hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davacı … ve Şehircilik Bakanlığı Başbakanlık Denizcilik Müsteşarlığı tarafından diğer davalılar aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraflar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Davacılar vekili, davalı … Beşiktaş Motoru sahibi/donatanı/kaptanı … mirasçıları …, …, … vekili ve Modısk-3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng Co. S.A.’ya izafeten Albros Denizcilik Turizm Dan. …. ve Eğ.Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; 06.06.2002 tarihinde İstanbul Boğazında “MODISK-3” isimli … yük gemisi ile “… BEŞİKTAŞ” isimli … motorunun çatması neticesinde meydana gelen … kazasında “… BEŞİKTAŞ” isimli … motorunun battığını ileri sürerek … bünyesindeki yakıt ve yağın denize karışması sonucunda oluşabilecek … kirliliğini önlemek için batık … motorunun çıkartılma ve uygun yere çekilme maliyetinin karşılanması hususundaki tazminat miktarı olan 79.000,00 USD’nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı “… BEŞİKTAŞ” motoru donatanı … vekili cevap dilekçesinde; tazminat davası açılabilmesi için … zararının mevcudiyeti ve seyir durumuna engel teşkil edecek durumun varlığının gerektiğini; ancak böyle bir durumun bulunmadığını, batan teknenin … … motoru olduğu ve günlük seferin sonunda olayın meydana gelmesi sebebiyle … kapasiteli motorin yakıt deposunun adeta boş olduğunu, teknenin ahşap ve parçalanmış bir şekilde 30 m. derinlikte bulunması nedeniyle seyir emniyetini olumsuz etkilemeyeceğini, tazminat miktarının fahiş olduğunu, müvekkilinin … serveti battığından mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun ( 6762 sayılı Kanun) 948 … maddesi ile uluslararası mevzuat gereği sorumluluğunun bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Diğer davalılar vekili cevap dilekçesinde; 618 sayılı Limanlar Kanunu’nun (618 sayılı Kanun) 7 ve 11 … maddeleri uyarınca sorumluluğun batan gemilerin sahip, kaptan ve acentelerinde olduğunu, dava konusu zararın doğmadığını, çatmada müvekkili donatana ait geminin kusursuz olduğunu, kendisine sorumluluk atfedilecek her davalının müşterek ve müteselsilen değil kusuru oranında sorumlu olduğunu, batık olan … motorunun battığı mevkinin derinlik ve koordinatı itibariyle seyir emniyetine engel teşkil etmediğini, ahşap olması sebebiyle kaza tarihinden bu yana … boğaz akıntılarının etkisiyle parçalanmış ve sürüklenmiş olabileceğini, teknenin gezi teknesi olması dolayısıyla mevcut mazotun kaza anında yok olmasının kuvvetle muhtemel olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen İlk Karar
Mahkemece 07.05.2015 tarih, 2014/300 E. ve 2015/186 K. sayılı kararı ile koşulları oluşmayan tazminat isteminin reddine karar verilmiş, davacı vekili temyiz etmiştir.

B. Bozma Kararı
Dairemizin 03.07.2017 tarih, 2015/12965 E. ve 2017/4048 K. sayılı kararı ile dosyada alınan bilirkişi raporlarına göre batığın ve içerisinde bulunan yakıtın … kirliliğine yol açtığı anlaşıldığından böyle bir … kirliliği nedeniyle ödenmesi gereken tazminat hususunda bilirkişi kurulundan ek rapor veya … bir bilirkişi kurulundan rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiğine işaret edilerek Mahkemenin kararı bozulmuştur. Mümeyiz davalılar vekillerinin karar düzeltme talebi Dairemizin 22.05.2019 tarihli kararı ile reddedilmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davacı Maliye Bakanlığı bakımından aktif husumet ehliyeti yokluğu nedeni ile davanın reddi kararı kesinleştiğinden ve davalı Modisk 3 Gemisi kaptanı Ignatento Aleksandr Yuryevich aleyhine açılan davanın pasif husumet ehliyeti yoktuğu nedeni ile davanın reddi kararı kesinleştiğinden yeniden karar verilmesine yer olmadığına, bozma ilamı doğrultusunda alınan bilirkişi raporuna göre davalı Modisk 3 Gemisi Donatanı Modisk Shipping CO. SA’ya izafeten Albross Denizcilik Tur. Dan. …. ve Eği. Tic. Ltd. Şti. ile … Beşiktaş Motoru Donatanı … hakkındaki davanın kısmen kabulü ile 4.389,00 USD’nin olay tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı
Dairenin 24.04.2023 tarihli ve 2022/2400 E., 2023/2376 K. sayılı kararıyla, Mahkeme kararı onanmıştır.

V. KARAR DÜZELTME
A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran
Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı … Beşiktaş Motoru sahibi/donatanı/kaptanı … mirasçıları …, …, … vekili ve Modısk -3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng Co. S.A.’ya izafeten Albros Denizcilik Turizm Dan. …. ve Eğ. Tic. Ltd. Şti. vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri
1.Davacılar vekili, dava konusu olay nedeniyle … kirliliği meydana geldiğini, … batığının çıkarılması gerektiğini, batık çıkarılmadığı takdirde oluşturduğu … kirliliğini de içeren bir tazminatın davalılarca ödenmesinin zorunlu olduğunu, tehlike sorumluluğu esasına göre oluşan zarardan kusur şartı aranmaksızın çatmanın meydana geldiği tarihte kirletenlerin sorumlu olması gerektiği dikkate alındığında zararının tümünün davalılarca ödenmesi gerektiğini, Modisk Gemisi kaptanı hakkında davanın pasif husumetten reddi kararının doğru olmadığını, lehlerine hükmedilen vekâlet ücreti kabul edilen miktar üzerinden hesaplanması gerekirken maktu vekâlet ücretine hükmedildiğini, davalılar lehine fazla vekalet ücretine hükmedildiğini belirterek ve resen nazara alınacak sebeplerle kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı … Beşiktaş motoru sahibi mirasçıları vekili; dava konusu olayda … kirliliği meydana gelmediğini, davacının zararı doğmadığını, batığın ahşap olması ve … boğaz akıntıları dikkate alındığında, batığın … dibi yapılarına zarar verme riskinin mümkün olmayacağını, muris …’ın sorumlu tutulamayacağını, söz konusu çatmanın “… Beşiktaş” gemisinin tam kusuruyla meydana gelmediğini, muhtemel bir kirlenmeden “… Beşiktaş” teknesinin sorumlu olacağı yönünde hiçbir somut veri bulunmadığını, teknede kalan muhtemel yakıt miktarına göre yapılan tazminat hesaplamasının doğru olmadığını, 09.03. 2012 tarihli bilirkişi raporunda, olabilecek en aleyhe durumda dahi, 1 varilden az miktara tekabül eden 142,50 litre yakıtın teknede kalmış olabileceğinin dile getirildiğini, bilirkişilerce subjektif değerlendirmeler ile görüş bildirildiğini ileri sürerek ve resen nazara alınacak sebeplerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalı Modisk 3 Gemisi Donatanı vekili, dava konusu olayda … kirliliği meydana gelmediğini, davacının zararının doğmadığını, müvekkilinin tazminat ödemesine hükmedilemeyeceğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda teknede kalan muhtemel yakıt miktarına göre yapılan tazminat hesabının hatalı olduğunu ileri sürerek karar düzeltme talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu olay nedeniyle oluşan … kirliliğine bağlı tazminat hesabına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.

3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, davacılar vekili, davalı … Beşiktaş Motoru sahibi/donatanı/kaptanı … mirasçıları …, …, … vekili ve Modısk -3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng Co. S.A.’ya izafeten Albros Denizcilik Turizm Dan. …. ve Eğ.Tic. Ltd. Şti. vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekili, davalı … Beşiktaş Motoru sahibi/donatanı/kaptanı … mirasçıları …, …, … vekili ve Modısk -3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng Co. S.A.’ya izafeten Albros Denizcilik Turizm Dan. …. ve Eğ.Tic. Ltd. Şti. vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun’un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

Davacılar harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, 3506 sayılı Kanun ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun’un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 2.505,00 TL para cezasının karar düzeltilmesini isteyen davacılardan alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine,

Aşağıda yazılı bakiye 328,85 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Kanun ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun’un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 2.505,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalı … Beşiktaş Motoru sahibi/donatanı/kaptanı … mirasçıları; …, …, …’dan alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine,

Aşağıda yazılı bakiye 328,85 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Kanun ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun’un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 2.505,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davalı Modısk -3 Gemisi Donatanı Modısk Shıppıng CO. S.A.’ya izafeten Albros Denizcilik Turizm Danışmanlık Tanıtım ve Eğitim Tic. Ltd. Şti.’den alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine,

17.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.