YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/9405
KARAR NO : 2023/11256
KARAR TARİHİ : 15.11.2023
MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/393 E., 2023/523 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Mersin 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/97 E., 2022/356 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacıların miras bırakanı …’nın davalıya ait işyerinde çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 1988 ve bitiş tarihinin 1996 tarihi olarak tespiti ile bu süreler içinde yatırılmayan primlerin davalı tarafından yatırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı cevap dilekçesinde özetle; 1990 yılından sonra böyle bir ihale alıp faaliyetinin sözkonusu olmadığını, limana işçi lazım olduğunda, Toprak Mahsulleri Ofisinden talep edildiğini, kaç işçi lazım ise sigortasını yaptırıp limana götürdüklerini, Liman Gümrüklü saha olduğu için sigortasız işçinin limana alınmadığını, limanda sürekli iş olmadığını, gerektiğinde talep edildiğini, 3 veya 5 günlük işler olduğunu ve o nedenle sürekli işçi çalıştırılmasının mümkün olmadığını belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Fer’i müdahil Kurum cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarının tetkiki ile davacının tespit talep ettiği dönemde davalı işveren nezdinde sigortalı çalışmasının bulunmadığının görüldüğünü, işyeri ve işe giriş bildirgelerine göre tutulmakta olan Kurum kayıtlarının aksinin ancak aynı değerde yazılı delillerle ispatının mümkün olduğunu belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile toplanan bilgi ve belgeler doğrultusunda; davalı adına kayıtlı 54802 033 no.lu (yükleme boşaltma istifleme) iş yerinin 04.06.1988 tarihinde …, 31.12.1989 tarihinde …, davalı adına iki iş yeri kaydı daha olduğu birinin 1987-1988, diğerinin 1990 yılı Ocak ayında faal kanun kapsamında olduğu görülmüş SGK ile yeniden yazışma ile 54802 no.lu iş yerinin 1988 yılı bordrosunda isimleri geçenlerin kimlikleri istenmiş 02.06.2021 tarihli SGK cevabı ile bildirilen bir kısım tanıklar dinlenmiştir. Dinlenen bordro tanıkları ve gelen belgeler kapsamında, TMO’nin yükleme indirme bindirme istifleme işi nedeni ile davalının, dava dışı … Ltd. Şti, … isimli iş yerlerinin taşeron firma olduğu, davalının iş bu işi belli bir dönem TMO nun alt işvereni olarak yaptığı, …, …, …, … ‘deki davalı yanında çalışmalarının 01.12.1988-01.05.1989 ve 03.08.1989-31.05.1990 tarihlerinde olması daha sonra tanıkların … adına iş yerinde çalışma bildirimi olması, ve taşeronun değiştiği yönünde beyanları, iş bu davanın da sadece …’a karşı açılması esas alındığında ve bu tanıkların davacılar murisinin çalışmasına ilişkin beyanları esas alındığında davacılar murisi …’nın tanıkların da bildiriminin olduğu 01.12.1988-01.05.1989 ve 03.08.1989-31.05.1990 tarihleri arasında davalı … adına kayıtlı 54802 sicil nolu iş yerinde aralıksız kesintisiz çalıştığının ispat edildiği, fazla istemin ispat edilemediği, (kısa hükümde sehven davacılar murisi ibaresi yerine davacının ifadesi kullanıldığı ) yine 1984’ten sonra 18 yaş öncesi sigortalılık kabul olmadığından 506 sayılı Kanun 60/G maddesi gereği davacılar murisi …’nın sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşının ikmali olan 01.01.1989 olduğunun tespitine, öncesinin prim gün sayısına dahil edilmesine karar verilmekle; davanın kısmen kabulüne, davacının 01.12.1988-01.05.1989 ve 03.08.1989-31.05.1990 tarihleri arasında davalı … adına kayıtlı 54802 sicil nolu iş yerinde aralıksız kesintisiz çalıştığının tespitine, fazla istemin reddine, 506 sayılı Kanun 60/G maddesi gereğince sigorta başlangıç tarihinin 18 yaşının ikmali olan 01.01.1989 olduğunun tespitine, öncesinin prim gün sayısına dahil edilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B.İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tanıkların davacıların miras bırakanının kesintisiz bir şekilde çalıştığını ifade ettiğini, buna rağmen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, …’nın davalı …’a ait iş yerinde 1988 ile 1996 yılları arasında çalıştığının ispat edildiğini bu nedenlerle Mersin 1.İş Mahkemesinin 25.11.2022 tarihli 2019/97 E., 2022/256 K. sayılı kararı yasaya ve usule aykırı olduğundan kararın kaldırılarak dosyanın Yerel Mahkemeye iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi tarafından davacılar yönünden verilen kararın kaldırılması ile yeniden yargılama yapılarak davacılar yönünden davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle usulden reddine, Mahkemenin aynı kanaatte olmaması halinde ise davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Fer’i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkemenin yeteri kadar araştırma yapmaksızın ve dosya kapsamında bulunan delilleri yanlış değerlendirmesi sonucunda davanın kabulüne karar verdiğini, bu sebeplerle kabul kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların, fer’i müdahil ve davalının istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.
Fer’i müdahil Kurum vekili temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacılar murisi …’nın 1988 yılından 1996 yılına kadar geçen süre içinde davalı yanında Mersin Limanında hamaliye işlerinde sigortalı olarak çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihinin 1988 ve bitiş tarihinin 1996 olarak tespiti talebine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile
2. 506 sayılı Kanun’un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
15.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi