YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/7665
KARAR NO : 2023/10227
KARAR TARİHİ : 25.10.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2013 E., 2023/664 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 41. İş Mahkemesi
SAYISI : 2016/1156 E., 2021/45 K.
Taraflar arasındaki prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının murisi…’ın davalı işyerinde 01.12.1997 tarihinden vefat ettiği 27.01.2013 tarihine kadar ustabaşı unvanı ile aralıksız olarak çalıştığını, … 9. İş Mahkemesinin 2013/1099 Esas sayılı işçilik alacakları davasında almakta olduğu son net ücretin 1.200 TL olarak belirlendiğini, buna karşın bordrolarda ücretinin asgari ücret olarak gösterildiğini, sigorta primlerinin eksik yatırılması nedeniyle ölüm aylığında önemli miktarda fark oluştuğunu belirterek, davacı murisi…’ın davalı şirkette 01.12.1997 tarihi ile vefat ettiği 27.01.2013 tarihi arasında prime esas kazanç tutarlarının net 1.200 TL olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarının resmi belge oluşturduğunu, aksi sabit oluncaya kadar doğruluğunun asıl olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
Davalı şirket davaya cevap vermemiş, vekili duruşmada, davanın reddini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi
yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 5510 sayılı Kanun’un “Prime esas kazançlar” başlığını taşıyan 80 inci maddesinin (3) numaralı alt bendi gereğince, idare veya yargı makamları tarafından belirlenen ücretlerin prim hesabına esas alınabilmesi için bu tür kazançlara hak kazanmak yeterli olmamakta, işçilik alacaklarına ilişkin taraflar arasında çıkan uyuşmazlıkta mahkemece verilen karar sonrasında işçiye ödeme yapılmış olması aranmakta, bu durumda, yargı kararı ile hak kazanılan ücret niteliğindeki kazançların primlerinin sigortalı payının infaz sırasında sigortalıya yapılan ödemeden düşülmesi işverenin Kuruma karşı prim yükümlülüğünü kaldırmadığı da dikkate alınmak suretiyle, ödemenin yapıldığı ayın prime esas kazanç matrahına dâhil edilmesi, hizmet akdi daha önceki bir tarihte sona erdiği takdirde ise yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği son ayın prime esas kazancında gözetilmesi gerektiği anlaşılmış olup, yapılan yargılama, tanık beyanları, dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler, hükme esas alınan 13.01.2021 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda davacılar murisi…’ın son çalışma ayı olan 2013/01 inci ayda 1.200,00 TL net ücretle çalıştığı, önceki dönemler yönünden ise SGK’ya yapılan bildirimleri aşar nitelikte prime esas kazanca konu ücret ispat edilemediği anlaşılmakla; davacılar murisi…’ın son çalışma ayı olan 2013/01 inci ayda 1.200,00 TL/net ücretle çalıştığının tespitine, fazla ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporuna yapmış oldukları itirazların mahkemece dikkate alınmadığını, söz konusu bilirkişi raporunun hükme esas alındığını, yalnızca…’ın son çalışma ayı olan 2013/1 inci ayda 1.200 TL net ücretle çalıştığının tespitine, önceki dönemlere ait ücretin kademeli olarak hesaplanmayarak fazlaya ilişkin istemimizin reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, dosyada … Marangozlar Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığının 23.07.2018 tarihli yazısında 1993-2013 tarihleri arasında mobilya atölyesinde çalışan bir işçinin aylık net olarak 1.100-1.200 TL arasında ücret alabileceğinin açıkça belirtildiğini belirterek, kararın kaldırılmasını davanın kabulünü talep etmiştir.
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; Kurumca yapılan işlemlerin kanun ve mevzuat çerçevesinde yapıldığını, işlemlerle ilgili herhangi bir yanlışlık bulunmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki bilgi ve belgelerden, … 9. İş Mahkemesinin 2013/1099 E. 2015/ 1060 K. sayılı işçilik alacakları davasında davacısı …, davalısının Sahralar Mobilya Limited Şirketi olup kıdem tazminatı alacağı net 21.352,35 TL’nin akdi fesih tarihinden başlayacak faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, yıllık izin, fazla mesai, ulusal bayram genel tatil ücreti taleplerinin reddine karar verildiği; kararın gerekçesinde, davacı murisin 1997-2013 yılları arasında 14 yıl 11 ay davalı yanında ustabaşı olarak çalıştığı, tanık anlatımlarına göre 1200 TL ücret aldığının anlaşıldığı, davacı vekilinin ödeme yapıldığını belirtmesi karşısında öncelikle ücret alacaklarına mahsuben yapılması gereği gözetilerek 2.367,63 TL fazla mesai ücreti, 70,80 8 TL UBGT ücreti, 9.600 TL yıllık izin ücreti ve kıdem tazminatından da 2.961,36 TL’den oluşan 15.000 TL’nin mahsup edilerek davanın kısmen kabulüne karar verildiği, kararın Yargıtay 22. Hukuk Dairesi tarafından onandığı, … Marangozlar Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığınca emsal ücret bildirildiği, davacı ve bordro tanıklarının dinlendiği, maaşın elden ödendiğine dair beyanda bulundukları anlaşılmaktadır. Somut olayda, davacının daha yüksek ücret aldığına dair yazılı herhangi bir delil bulunmadığı, son aya ilişkin ücret kesinleşen mahkeme ilamı gözetilerek belirlendiğinden Mahkemece verilen kararın yerinde olduğu anlaşıldığından, davacı ve davalı Kurum vekillerinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 200 ve 202 nci maddeleri,
2- 506 sayılı Kanun’un 77 nci maddesinin 1 inci fıkrası ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanun’un 80 inci maddesinin birinci fıkrası,
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.