YARGITAY KARARI
DAİRE : 7. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/15252
KARAR NO : 2015/24169
KARAR TARİHİ : 03.12.2015
Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava Türü : İşe iade
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay’ca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:
İş sözleşmesinin geçerli neden olmadan davalı işveren tarafından feshedildiğini belirten davacı işçi, feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, davacının iş akdinin işyerinde çalışırken neden olduğu iş kazası nedeni ile iş kanununa uygun olarak haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, davalı işveren tarafından işçinin kendi isteği veya savsaması yüzünden iş güvenliği tehdit ettiği için işine son verdiği belirtmiş ise de; kusur raporunda işverenin %60 kusurlu olması nedeniyle davacının kendi isteği ve savsaması nedeniyle değil davalının kusuru nedeniyle iş güvenliğinin tehlikeye düştüğünü, bu nedenle feshin haklı yada geçerli bir nedene dayanmadığı gerekçesiyle davacı işçinin işe iadesine karar verilmiştir.
Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanununun 18 ve devamı maddeleridir.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 18.maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.
İş Kanununun 18.maddesi bakımından işçinin davranışlarından kaynaklanan sebepler, işçinin aynı Kanunun 25/II.maddesinde öngörülen sebepler niteliğinde ve ağırlığında olmayan işyerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen, sözleşmeye aykırı davranışlarıdır. İşçinin davranışı ancak işyerinde olumsuzluklara yol açması halinde geçerli sebep olabilir. İşçinin sosyal açıdan olumsuz bir davranışı, toplumsal ve etik açıdan onaylanmayacak bir tutumu işyerinde üretim ve iş ilişkisi süresince herhangi bir olumsuz etki yapmıyorsa geçerli sebep sayılamaz.
4857 sayılı İş Kanununun 20.maddesinin ikinci fıkrasına göre geçerli nedene dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.
Somut olayda, davacının iş akdine 15/08/2012 tarihli fesih bildirimiyle, “15.09.1995 tarihinden bu tarafa şirketimizin … Hazir Beton Tesisinde … operatörü olarak çalışmaktasınız. Tarafınıza verilen İş Güvenliği eğitimlerine ve tebliğ edilen … Operatörleri Calışma talimatının 13. maddesinin ” şalteri kapatmadan hiçbir arizaya kesinlikle müdahale etmeyin, panmikser içine temizlik için girildiğinde panmikser elektrik şalterini kapatarak anahtarı yanınıza alarak içeri girin” talimatına rağmen 09.08.2012 tarihinde anahtarı içeri almadan panmikser içine girmeniz; bu hususta yetkili ve görevli olmayan bir transmikser operatörüne açma-kapama butonunu göstererek ondan yardim istemeniz ve transmikser operatörünün de yanlışlıkla karıştırıcıyı devreye sokması üzerine panmikserin içinde yaralanmanızla neticelenen iş kazasında işi savsamanız nedeniyle iş güvenliğini tehlikeye düşürdüğünüz ve iş kazasına sebebiyet verdiğiniz anlaşılmıştır. Belirtilen davranışlarınız nedeniyle iş akdinizin Kanunu’nun 25/II-(i) maddesine göre tazminatsız olarak derhal feshedildiğini bildiririz.” denilerek son verilmiştir.
Polis merkezinde verilen ifadeler incelendiğinde; davacının, … şantiyesinde bakım sorumlusu bulunmadığı için yetkililerin sözlü talimatı nedeni ile arızayı kendisinin çözmeye çalıştığını, yağının bittiğini düşünerek önce yağ koyduğunu makine yine çalışmayınca iş arkadaşı … isimli kişiden yardım istediğini, arkadaşına kapak düğmesini göstererek talimat verdiğinde basmasını istediğini arkadaşının yanlış düğmeye basması nedeniyle kazanın meydana geldiğini beyan ettiği, mikser şoförü olan diğer işçi …’in çimento yüklenmesi için mikser aracını …in altına çektiğini, …de çalışan davacının arıza nedeniyle makinenin içerisine girerek çekiçle kuruyan betonu kıracağını söyleyerek gösterdiği düğmeye basmasını istediğini, kendisinin bu işin tehlikeli olduğunu belirtmesine karşın davacının bir şey olmayacağını, korkmamasını söylediğini, düğmelerin benzer olması nedeniyle karıştırarak yanlış düğmeye bastığını ve kazanın meydana geldiğini belirttiği, işveren yetkilisi …’ın ise, davacının makinenin sorumlusu olduğunu, kendisine makinenin eğitiminin verildiğini, davacının ufak arızaları yapmaya ve makineyi temizlemek için makinenin içine girmeye yetkili olduğunu ancak davacının makinenin güvenlik butonuna basması gerektiği halde bu butona basmadığını, ayrıca diğer … operatörünü beklemek yerine makine ile ilgili hiç bir bilgisi olmayan mikser şoförü …’den yardım alarak tamiratı yapmaya çalıştığını beyan ettiği anlaşılmaktadır.
Dosya içerisinde bulunan … operatörleri çalışma talimatları davacı tarafından imzalanmış olup, talimatın 13. maddesinde açıkça ” şalteri kapatmadan hiçbir arızaya kesinlikle müdahale etmeyin, panmikser içine temizlik için girildiğinde panmikser elektrik şalterini kapatarak anahtarı yanınıza alarak içine girin ” yazmaktadır.
Duruşmada dinlenilen davacı tanıklarının beyanlarına göre de, panmikserin içine girilmeden önce güvenlik kilidinin kapatılması gerekmektedir.
Belirtilen hususlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde hükme esas alınan bilirkişi raporu denetime elverişli olmaması nedeniyle yetersiz ise de, olayın oluşuna göre güvenlik kilidini kapatmayan ve yetkili olmayan bir işçi ile panmikserdeki arızayı gidermeye çalışan işçinin bu eylemleri nedeniyle fesih tarihinde en azından geçerli bir nedenin bulunduğu anlaşılmaktadır.
Bu nedenle, mahkemece iş akdinin geçerli nedene dayalı olarak sonlandırılmış olduğunun kabulü gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru bulunmamıştır.
4857 sayılı İş Yasasının 20/3.maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Mahkemenin kararının BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,
2-Davanın REDDİNE,
3-Karar tarihinde alınması gerekli 27,70 TL harçtan peşin alınan 21,15 TL harcın mahsubu ile bakiye 6,55 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, davalının yaptığı dosyanın yargıtaya gidiş dönüş masrafı ve tebligat gideri dahil toplam 285,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan … göre 1.500,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Artan delil ve gider avansının ilgilisine iadesine,
7-Peşin alınan temyiz harcının isteği halinde davalıya iadesine, 03/12/2015 gününde oybirliğiyle KESİN olarak karar verildi.