YARGITAY KARARI
DAİRE : 22. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2015/22622
KARAR NO : 2017/27947
KARAR TARİHİ : 06.12.2017
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının iş sözleşmesinin haksız şekilde işverence feshedildiğini ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin, mazeret izni, fazla çalışma ve genel tatil alacaklarını istemiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalının iş sözleşmesini fesihte haksız olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı davalı vekili temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Davacının fazla çalışmaya esas çalışma saatleri konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Fazla çalışma yaptığını ve ulusal bayram genel tatil günlerinde çalıştığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.
Fazla çalışma yapıldığının ve ulusal bayram genel tatil günlerinde çalışıldığının ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.
İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille kanıtlaması gerekir.
Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.
Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının normal zamanlarda haftanın 6 günü 08.00-18.00 saatleri arasında 1 saatlik ara dinlenmenin düşülmesinden sonra günde 9 saat çalışarak haftada 6 günden 54 saat fiilen çalışarak 9 saat fazla mesai yaptığı, ilk başladığı 3 ay boyunca haftada 1 gün 08.00-21.00 saatleri arasında 13 saat çalıştığı 1,5 saatlik ara dinlenmenin düşülmesinden sonra 11,5 saat, , haftanın kalan 5 günü 08.00-18.00 saatleri arasında 10 saat çalıştığı, 1 saatlik ara dinlenmenin düşülmesinden sonra davacının günde 10-1=9 saatten haftanın 5 günü 45 saat fiilen çalıştığı, buna göre davacının davalı işyerinde ilk 3 ay haftada 56,5-45=11,5 saat fazla mesai yaptığı, yılda 2 defa bayram arifesine rastlayan haftalarda; haftanın 1 günü 24 saat çalıştığı, Yargıtay tarafından ara dinlenmeler düştükten sonra bir işçinin günde en fazla 14 saat çalışabileceği düzenlendiğinden haftanın 1 günü 14 saat fiilen; haftanın kalan 5 günü 08.00-18.00 saatleri arasında 10 saat çalıştığı, 1 saatlik ara dinlenmenin düşülmesinden sonra davacının günde 10-1=9 saatten haftanın 5 günü 45 saat fiilen çalıştığı, buna göre davacının davalı işyerinde dini bayramlara rastlayan yılda 2 hafta 59-45=14 saat fazla mesai yaparak çalıştığı değerlendirilmiştir. Temyiz incelemesinden bozma sonrasında onanarak geçen emsal nitelikteki davacı tanığı … a ait Dairemizin 2016/14429 esas sayılı dosyasında tanık anlatımlarına göre davacının 08.00-17.00 saatleri arasında 1 saat ara dinlenmesi kullanarak günde 8 saat çalışmadan 6 günde toplam 48 saat çalışarak yasal çalışma süresi olan haftalık 45 saatin 3 saat üzerinde fazla çalışma yaptığı değerlendirilmiştir. Hal böyle olunca aynı işyerinde çalışan ve aynı işi yaptığı tespit edilen işçilerin farklı olarak daha fazla mesai yaptığının kabulü hakkaniyete aykırı olacaktır. Bu nedenle uygulama birliği açısından Mahkemece yapılması gereken davacının fazla mesai alacağının emsal dosyadaki hesaplamalara göre yapılmasıdır. Mahkemece hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
Sonuç:
Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 06/12/2017 gününde oybirliği ile karar verildi.