YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/7498
KARAR NO : 2021/5978
KARAR TARİHİ : 27.04.2021

Mahkemesi : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi

Dava, maluliyet oranının tespiti ile malullük aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti ve aksine Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin davalı Kurum’un mülga 506 Sayılı ve 5510 Sayılı Yasa’nın 4/1-a maddesi kapsamında 3401200407509 Sigorta Sicil numarasında kayıtlı sigortalısı olduğunu, çeşitli işyerlerinde hizmet akdine tabi çalıştığını, halen tedavi ile işlevselliği düzelmeyen bipolar bozukluğu isimli rahatsızlığının bulunduğunu, … A…. Devlet Hastanesi’nin 21/08/2015 tarihli sağlık kurulu raporuna göre % 74 oranında engelli olarak kabul edildiğini, bu aşamadan sonra hizmet akdine tabi bir işte çalışabilecek durumunun kalmadığını, malul sayılması ve malulen emekli maaşı bağlanması talebi ile davalı Kurum’a başvuru yaptığını, ancak maluliyetinin % 60 oranında bulunmadığı gerekçesi ile Kurumun bu talebini reddettiğini belirterek maluliyetinin tespiti ile talep tarihini takip eden aybaşından itibaren emekli maaşı bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP:
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili Kurumun yaptığı işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığını, Kurumca yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini bildirmiştir.
III-MAHKEME KARARI:
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
… SGK Sağlık Kurulu’nun 25/05/2015 tarihli 20152800158 sayılı kararında çalışma gücünün en az % 60’ını kaybetmediğinin, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu’nun 22/05/2017 tarihli, 9037 Karar sayılı heyet raporunda davacının meslekte kazanma gücünün en az % 60’ını kaybettiği, maluliyet başlangıç tarihinin 21/08/2015 tarihi olduğunun bildirildiği, Adli Tıp 2. Üst Kurulu’nun 02/05/2019 tarihli, 768 Karar nolu kararı ile davacının çalışma gücünün % 60’ını kaybettiği, malul sayılması gerektiği, mevcut belgelere göre maluliyet başlangıç tarihinin 21/08/2015 tarihli rapor tarihi olduğunun bildirildiği, davacının maluliyet oranının tespiti hususunda Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulu ile Adli Tıp 2. Üst Kurulu’nun raporunda davacının çalışma gücünün % 60’ını kaybettiği, malul sayılması gerektiği, mevcut belgelere göre maluliyet başlangıç tarihinin … Prof. Dr. A. … Devlet Hastanesi’nin 21/08/2015 tarihli rapor tarihi olduğunun belirtildiği gerekçesiyle davanın kabulüne, davacı …’in çalışma gücünün en az % 60’ını kaybettiğinden malul olduğunun, maluliyet başlangıç tarihinin 21/08/2015 olduğunun, sigortalıya tahsis talep tarihini takip eden aybaşı olan 01/12/2015 tarihinden itibaren maluliyet aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Adli Tıp Kurumu 2.Üst Kurulu raporu, davacının tahsis talep tarihi itibariyle 10 yılı aşkın sigortalılık süresi ve 2364 gün prim sayısı dikkate alındığında davacının maluliyet aylığı almaya hak kazandığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davalı Kurum, Kurm işlemlerinin mevzuata uygun olduğundan bahisle kararın bozulmasını istemiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE ESASIN İNCELEMESİ:
Davanın yasal dayanağı olan 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Yasa’nın 25. ve 26. maddesi gereğince inceleme yapılmalıdır. Anılan madde; 4/a ve 4/b’li sigortalılar için “…çalışma gücünün veya iş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60’ını kaybettiği…” Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca usulüne uygun düzenlenecek raporlar ve dayanağı tıbbi belgelerin incelenmesi sonucu Kurumun Sağlık Kurulunca tespit edilenlerin malul sayılacağı belirtilmiştir.
Anılan Kanun’un 26’ncı maddesinde ise; “Sigortalıya malûllük aylığı bağlanabilmesi için sigortalının;
a) 25’inci maddeye göre malûl sayılması,
b) En az on yıldan beri sigortalı bulunup, toplam olarak 1800 gün veya başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malûl olan sigortalılar için ise sigortalılık süresi aranmaksızın 1800 gün malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması,
c)Malûliyeti nedeniyle sigortalı olarak çalıştığı işten ayrıldıktan veya işyerini kapattıktan veya devrettikten sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması, halinde malûllük aylığı bağlanır. Ancak, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendine göre sigortalı sayılanların kendi sigortalılığı nedeniyle genel sağlık sigortası primi dâhil, prim ve prime ilişkin her türlü borçlarının ödenmiş olması zorunludur.” hükmü getirilerek, “malullük aylığı” bağlanma şartları düzenlenmiştir.
Dosya kapsamına göre, davacının 17.11.2015 tarihli Kuruma başvurusunun tahsis talebi içermediği anlaşılmakla, Mahkemece, tahsis talebine ilişkin belgeler Kurumdan celp edilerek varsa tahsis talep tarihine, bulunmaması halinde ise dava tarihine göre, davacının maluliyet başlangıç tarihi de dikkate alınarak, yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, malullük aylığı bağlama koşullarının oluşup oluşmadığı değerlendirilerek varılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.
Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin, yanılgılı değerlendirme ve eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1. Maddesi gereğince kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 27.04.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.