YARGITAY KARARI
DAİRE : 8. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2019/3904
KARAR NO : 2021/3135
KARAR TARİHİ : 05.04.2021
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Ecrimisil, Müdahalenin Men’i
Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup, hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.
KARAR
Davacı vekili; müvekkilinin …. köyü 142 (eski 109) ada 3 parselde kayıtlı taşınmazın 2/3 hissesini davalıdan yaklaşık 13 yıl önce 2001 yılında satın aldığını, müvekkilinin davalıya itimat ederek onun gösterdiği sınırı doğru kabul ederek taşınmazın 2/3’ünü teslim aldığını, müvekkilinin daha sonra satın aldığı bu arazinin eksik olduğunu düşünerek kendi imkanları ile bir ölçüm yaptığını ve ecrimisil için davalıya Erdemli 1. Noterliğinin 26.07.2006 tarihli ve 6456 yevmiye nolu yazısı ile ihtar çektiğini, davalı tarafından bu ihtara cevap verilmediğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 2.000,00 TL ecrimisil bedelinin davalıdan tahsiline, davalının müvekkiline ait taşınmaza müdahalesinin meni’ne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili; dava dilekçesinde belirtilen hususları kabul etmediklerini, müvekkilinin davacının hissedarı olduğu taşınmazda pay sahibi olmadığını, davacının hisse satın alırken ölçüm yaptırdığını ve karşılıklı olarak belirlenen mevcut sınırı sınır olarak kabul ettiklerini, davacının ecrimisil talebinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenle davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece; meni müdahale talebinin kabulü ile; davacıya ait … İli, … İlçesi, … Köyü, 142 ada 3 parsel sayılı taşınmaza 01.07.2015 tarihli harita mühendisi ve fen bilirkişisinin raporunda belirtilen ve krokide A harfi ile gösterilen kırmızı renkle taralı 986,73 m2 alana davalının müdahalesinin menine karar verilmiştir. Hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava müdahalenin men’i ve ecrimisil talebine ilişkindir.
1. Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre davalı vekilinin yerinde olmayan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2. Gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, hak sahibinin hak sahibi olmayan zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarihli ve 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır. Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan ve kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ile malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir. (YHGK’nin 25.02.2004 tarihli ve 2004/1-120-96 sayılı kararı)
Hemen belirtilmelidir ki, ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere ve HMK’nin 266 vd. maddelerine uygun olarak açıklanması gereklidir.
Bu nedenle, özellikle tarım arazilerinin haksız kullanımı nedeniyle ürün esasına göre talep varsa, bu konudaki resmi veriler, taşınmazın bulunduğu bölgede ekilen tarım ürünlerinin neler olduğu tarım il veya ilçe müdürlüğünden sorulmalı, ekildiği bildirilen ürünlerin ecrimisil talep edilen yıllara göre birim fiyatları ve dekara verim değerleri, hal müdürlüğünden ilgili dönem için getirtilmeli, bölgede münavebeli ekim yapılıp yapılmadığı, taşınmazın nadasa bırakılıp bırakılmadığı tespit edilmelidir.
Somut olayda; 23.05.2014 havale tarihli ziraat bilirkişi …’un raporunda 1004,83 m2 lik limon ağaçlarının ekili olduğu kısmın ecrimisil bedelini limon ağaçları üzerinden hesapladığı anlaşılmıştır. Oysa ki keşif zaptında davacı müdahale edilen alandaki limon ağaçlarının davalıya ait olduğunu beyan etmiştir. Hal böyle olunca dava konusu taşınmazın davalı tarafından tecavüzlü olarak belirlenen kısmın tamamı tarla olarak ecrimisil bedelinin belirlenmesi gerekirken, davalı tarafından dikilen limon ağaçları üzerinden ecrimisil bedelinin belirlendiği raporun hükme esas alınması bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenle 6100 sayılı HMK’nin Geçici 3. maddesi yollaması ile HUMK’un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, davalı vekilinin sair itirazlarının 1. bentte yazılı nedenlerle reddine, taraflarca HUMK’un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 05.04.2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.