YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2017/14806
KARAR NO : 2020/18319
KARAR TARİHİ : 14.12.2020
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili …’nin çalışmasını kesintisiz olarak yaklaşık 20 yıl boyunca aynı işyerinde sürdürdüğünü, davalı işverenin müvekkilinin iş akdinin sebepsiz yere feshettiğini iddia ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı …’nin müvekkiline ait beyaz eşya ticareti yapan işyerinde 12.04.2000 – 01.05.2013 tarihleri arasında 13 sene çalıştığını, hizmet süresinin davacının iddia ettiği şekilde olmadığını, davacının istifa ederek işyerinden ayrıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Taraflar arasında uyuşmazlık, işçinin kullandırılmayan izin sürelerine ait alacağı bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
4857 sayılı Kanun’un 59. maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada, sözleşmenin sona erme şeklinin ve haklı nedene dayanıp dayanmadığının önemi bulunmamaktadır.
Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 31. maddesinde, hakimin davayı aydınlatma ödevi düzenlenmiş olup, madde uyarınca, hakim uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği ve delil gösterilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.
Somut olayda, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacının 11.06.1993 – 01.05.2013 tarihleri arasında 19 yıl 10 ay 20 gün çalıştığı kabul edilmiş olup bu tespit isabetlidir. Ancak davacının çalışmasının bir bölümü 1475 sayılı yasa döneminde kaldığından 10.06.2003 tarihine kadar iznin 1475 sayılı yasaya, bu tarihten sonra ise 4857 sayılı yasaya göre tespit edilmesi gerekir. Hükme esas bilirkişi raporunda bu husus gözardı edilmiştir. Davacının hizmet süresi gözetildiğinde; (12 gün x 5 yıl) + (18 gün x 4 yıl) + (20 gün x 5 yıl) + (26 gün x 5 yıl) = 362 gün izin hakkı bulunduğu anlaşılmakla hatalı şekilde 374 gün izin hakkı bulunduğunun kabulü hatalıdır.
Davalıya ait işyerinde 19 yıl 10 ay 20 gün çalışması bulunan davacının çalışma süresi boyunca 16 gün dışında hiç izin kullanmadığı kabulüne göre yıllık ücretli izin karşılığı alacak hesabı yapılmıştır. 19 yılı aşkın süredir çalışan davacının, 16 gün izin kullanması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan, hakimin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 31. maddesinde düzenlenen davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde; Mahkemece, davacı asilin çalışma süresi boyunca ücretli izin kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise kaç gün yıllık ücretli izin kullandığı konusunda beyanı alınması gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 14.12.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.