YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/1833
KARAR NO : 2020/8163
KARAR TARİHİ : 16.09.2020
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : MENFİ TESPİT
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili ve davalılardan … vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi … Şahin tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, davalı … İş Teftiş Kurulu Müfettişlerince işyerinde yapılan denetim sonrasında düzenlenen raporun davacı kuruma idari para cezasının gönderilmesiyle haberdar olduklarını, müfettiş raporundaki fazla çalışma tespitlerinin gerçeği yansıtmadığını; işletmede çalışan tüm işçilerin sendikalı olup yıllık ikiyüzyetmiş saat fazla çalışma yaptırıldığını ve bu mesailerin İş Kanunu ve Toplu İş Sözleşmesi’ne uygun ödendiğini, bordro ve puantajların birbiriyle uyumlu olduğunu ve ödemelerin banka kanalıyla yapıldığını, raporda belirtilen çalışma sürelerinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu iddia ederek … İş Teftiş Kurulu Müfettişleri tarafından hazırlanan 24.02.2015 tarih ve 7241-PRG-08,9687 PRG 02 nolu programlı teftiş raporuna itirazlarının kabulü ile raporda adı geçen işçilere ait bir fazla çalışma ve fazla çalışma alacağı olmadığının tespitine ve raporun iptaline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Cevabının Özeti:
Davalılar, davanın süresinde açılmadığını, müfettiş raporlarının aksi kanıtlanıncaya kadar geçerli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Bozma ilamı ve Yerel Mahkeme Kararının Özeti ve Yargılama Süreci:
Mahkemece ilk kararında, davacı kurumun davalı işçi yönünden açmış olduğu davada hukuki yararının bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştir.
Hükmün davacı tarafça temyizi üzerine Dairemizin 27.03.2017 tarih ve 2017/24413 E., 2018/6654 K. sayılı ilamı ile; “…… işçinin işletmedeki görevi ve çalışma usulü hakkında bir belirleme yapılmadan, … İş Teftiş Kurulu Müfettişleri tarafından belirlenen fazla çalışma ücretinin ödendiği belirtilerek aynı işyerinde aynı görevi yapan bir kısım işçiler hakkında fazla mesai alacağının bulunduğunun tespit edilmesine rağmen bu dosya yönünden Mahkemece davanın reddine karar verilmesi de çelişki doğurmaktadır. Mahkemece davalı işçilerin yangın ilk müdahale araç şoförü olduğu dikkate alınarak fazla çalışma süresini ve alacağının mevcudiyetini irdeleyen denetime elverişli bir bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre hüküm kurulmalıdır…” gerekçesiyle bozulmuştur.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılamada davalı işçi tarafından kuruma karşı fazla mesai ücret alacağına ilişkin dava ikame edildiği ve yapılan yargılama sonucunda verilen kararın kesinleştiği anlaşılmakla, ilgili kesinleşen mahkeme hükmünde davacının yaptığı tespit edilen fazla çalışma sürelerinin iş bu dava açısından kesin nitelikle delil teşkil ettiği, bu nedenle kesinleşen Ankara 44. İş Mahkemesinin 2018/130 E., 2018/695 K. sayılı dosyasındaki yargılama sonucunda belirlenen işçinin karşılığı ödenmemiş fazla mesai sürelerinin esas alınmasının gerektiği gerekçesiyle fazla mesaiye yönelik tespit hükümleri yönünden iptali talep edilen 24/02/2015 tarih ve 7241-PRG-08, 9687 PRG-02 sayılı iş müfettiş raporunda belirtilenden düşük olan yıllar için ( 2012, 2013, 2014 ) davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz:
Kararı davacı … adına Manavgat Orman İşletme Müdürlüğü ve … vekilleri temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı …’nın tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasındaki uyuşmazlık, … İş Teftiş Kurulu Müfettişleri tarafından hazırlanan 24.02.2015 tarih ve 7241-PRG-08,9687 PRG 02 nolu programlı teftiş raporunda adı geçen davalı işçiye ait bir fazla çalışma ve fazla çalışma alacağı olup olmadığının ve raporun iptalinin gerekip gerekmediği noktalarında toplanmaktadır.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerden, davacının dava açılış tarihi 09.12.2015 olan Ankara 44. İş Mahkemesinde 2018/130 E.-2018/695 K. sayılı dosyasında açtığı fazla mesai ücret alacağına ilişkin davada mahkemece verilen kısmen kabul kararının davalı işçi tarafından temyiz yoluna başvurulması üzerine Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 2019/3201E-2019/8417K sayılı ilamı ile onanmasına karar verildiği ve verilen kararın 11.04.2019 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Fazla mesai ücret alacağı dosyasında verilen kararın kesinleşmesi ile taraflar arasındaki borç ilişkisinin varlığı veya yokluğu da tespit edilmiş olur ki, bu tespit borç ilişkisinin talep edilen döneminin tümünü kapsar. Bu nedenle alacak davası sonunda verilen ve kesinleşen kararın tespite ilişkin değerlendirmeleri işbu dosyada kesin delil oluşturur. Kesin delil bulunan bir konuda, Mahkemece bu yönün doğruluğunun yeniden araştırılması ve inceleme konusu yapılması hukuken mümkün değildir.
Somut olayda, davacı işçinin açtığı Ankara 44. İş Mahkemesinin 2018/130 E.-2018/695 K. sayılı fazla mesai ücreti talepli dava dosyası içerisindeki tespitlerin kesin delil teşkil ettiği gerekçesiyle bu dosyada esas alınması yerinde olup hükme dayanak yapılan alacak dosyasında 2012 yılı için davacının 33 saat karşılığı ödenmemiş fazla mesai süresinin bulunduğunun tespit edildiği anlaşılmaktadır. Mahkemece yanılgılı değerlendirme ile 2012 yılı için davacının 42 saat ödenmeyen fazla mesai süresinin bulunduğunun kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, 16/09/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.