YARGITAY KARARI
DAİRE : 11. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/1393
KARAR NO : 2021/6688
KARAR TARİHİ : 30.11.2021
MAHKEMESİ : ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
Taraflar arasında görülen davada Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 26.09.2017 tarih ve 2016/643 E. – 2017/612 K. sayılı kararın davalılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf istemlerinin kabulüne dair Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi’nce verilen 17.09.2018 tarih ve 2017/1113 E. – 2018/884 K. sayılı kararın Yargıtay’ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline gönderilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra gönderildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davacı bankanın Develi Şube Müdürlüğü ile dava dışı İşiyok Gıda Tar. Ürn. Hayv. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. arasında yapılan genel kredi sözleşmesi gereği kullandırılan kredilere teminat teşkil etmek üzere davalılar adına kayıtlı taşınmazlar üzerine ipotek konulduğunu, asıl borçlu şirket tarafından davacı bankaya verilen çeklerden bir kısmının karşılıksız çıkması üzerine Kayseri 5. İcra Dairesi’nin 2015/3549 sayılı 2014/22386 sayılı, Kayseri 4. İcra Dairesi’nin 2015/1940 sayılı dosyalarında icra takiplerinin başlatıldığını, bu icra dosyaları ile tahsilde tekerrür oluşturmamak kaydıyla Kayseri 7. İcra Dairesi’nin 2016/11465 sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilâmsız icra takibine geçtiklerini davalıların itiraz ettiklerini belirterek itirazın iptaline ve icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili, davalıların davaya konu ipotekli taşınmazları ipotekle yükümlü olarak satın alan iyiniyetli üçüncü kişiler olduklarını, taşınmazlarla ilgili olarak devam eden tasarrufun iptali davalarının bulunduğunu, davacı bankanın asıl borçludan hiç bir alacağın kalmaması sebebiyle kendilerinden alacak talep edilemeyeceğini, davacı bankanın bir başka şubesindeki alacakları yönünden takip başlattığını ancak taşınmazları ipotek yüküyle devralan davalıların diğer şube alacakları yönünden hiçbir sorumluluklarının olmadığını, davalıların taşınmazları üzerindeki ipoteklerin dayanaklarının kalmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesince, davacı … A.Ş.’nin Develi Şubesi ile dava dışı asıl borçlu İşiyok Gıda Tarım Ürünleri Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında 02/04/2010 tarihinde Genel Nakdi ve Gayrinakdi Kredi Sözleşmesi imzalandığı, T. İş Bankası A.Ş. merkez ve şubeleri tarafından İşiyok Gıda Tarım Ürünleri Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’ne açılmış ve açılacak olan her türlü kredilerinden doğmuş ve doğacak borçları ile bunun haricinde bankaya karşı doğmuş ve doğacak her türlü borçlarına karşı 180.000,00 TL’ye kadar ana para kısmı ile bu meblağa ilâveten doğacak akdi faizler, icra takip, yargılama giderleri ve temerrüt faizleri ve gider vergisini ve her türlü komisyon ve masrafları da kapsamak üzere davacı … A.Ş. yararına mülkiyeti davalılar … adına kayıtlı ve … adına kayıtlı arsa vasıflı taşınmazlar üzerine 180.000,00 TL limitli ipotek tesis edilmesi nedeniyle düzenlenmiş olan sözleşmenin toplam 180.000,00 TL limitli kısmından, ipotek tesis edilen taşınmaz malikleri olan davalılar … ve …’in sorumlu olduğu, dava dışı asıl borçluya kullandırdığı kredi bakiyesinin ödenmemesi üzerine davacı banka tarafından müşterek borçlu ve müteselsil kefiller … adına ihtarname gönderildiği, davacı banka tarafından ipotek veren üçüncü kişi olarak davalı … ve … adına gönderilen ihtarnamelerde firmanın borcunun muaccel hale gelmesi nedeniyle 180.000,00 TL miktarındaki alacağın ipotek veren sıfatı ile 3 gün içinde ödenmesinin belirtildiği, öngörülen süre içinde borcun ödenmemesi nedeniyle davacı banka tarafından dava dışı asıl borçlu İşiyok Gıda Tarım Ürünleri Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ipotek sorumlusu davalılar aleyhine Kayseri 7. İcra Dairesi’nin 2016/11465 Esas sayılı dosya ile 11/08/2016 tarihinde 180.000,00 TL alacak ve ayrıca davacı bankanın dava dışı asıl borçlu İşiyok Gıda Tarım Ürünleri Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nden 30 adet çek yaprağından dolayı 37.840,00 TL gayrinakdî çek kredisi riski nedeniyle icra takibi başlatıldığı, GKS’nin 5. maddesi, 33. maddesi ve özellikle «Kefalet» konusunun açıklandığı 70. maddesi uyarınca kefalet sorumluları olan davalılar … ve …’in gayri nakdi çek riski nedeniyle sorumlu oldukları, davacı bankanın ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapmasının ipotek resmi senedine uygun olduğu, alacağın likit olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, itirazın iptaline, toplam alacak miktarının %20’si oranında icra inkâr tazminatının davalı borçludan alınarak davacı alacaklıya verilmesine, dava dışı İşiyok Gıda Tarım Ürn. Hayv. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. nezdinde bulunan gayrinakdi çek fişleri sebebiyle 37.840,00 TL’nin davalılar tarafından davacı banka nezdinde açılacak faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesine karar verilmiştir.
Hüküm, davalılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince, davacı banka ile dava dışı banka arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinde davalıların her hangi bir sıfatla imzalarının yer almadığı, davalıların ipotekli taşınmazı ipotek yükü ile birlikte dava dışı asıl borçludan satın almakla davacı bankanın ipoteğe ilişkin ayni hakkından sorumlu oldukları, dolayısıyla davalıların iyiniyetli üçüncü kişi oldukları ve ipotek senedinin tarafı olmadıkları itirazlarının isabetsiz olduğu, ipoteğin davacı bankanın tüm şubelerinin asıl borçlu şirketten olan alacağını teminat altına aldığı, ipotek senedinin 1. maddesine göre, herhangi bir kişi tarafından bankaya verilecek olan dava dışı asıl borçlunun borçlusu olduğu senetlerden doğan borcun da ipotek kapsamında olduğu, davacı bankanın dava konusu icra takip tarihi itibarıyla dava dışı asıl borçludan kredi sözleşmesinden kaynaklanan 2.240,00 TL nakit, talep gözetilerek 37.840,00 TL gayrı nakit alacağı ile keşideci olduğu çeklerden kaynaklanan 544.000,00 TL alacağı bulunduğu, tüm bu alacakların ise ipotek senedinin 1. maddesi karşısında ipotek limiti ile sınırlı olmak üzere ipotek teminatı altında olduğu, hal böyle olunca, davacı banka tarafından çeklerden kaynaklanan nakdi alacağın tahsili, gayrı nakdi alacağın ise depo edilmesi için ipotek limiti üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi yapılmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davalılar tarafından bekletici mesele yapılması talep edilen tasarrufun iptaline yönelik davanın taşınmaz üzerindeki ipotek şerhine yönelik değil asıl borçlu ile davalılar arasındaki taşınmaz satışına yönelik olduğu, bu davaya bir etkisinin olmadığı, davalıların kefalet sorumluluğu bulunduğu belirtilerek gayrinakdi alacağın deposuna karar verildiği belirtilmişse de davalıların kredi sözleşmesinde isim ve imzalarının bulunmadığı, davalıların kefalet sorumlusu olduğu yönündeki gerekçesinin dosyaya uygun olmadığı ancak bu hususun sonuca etkisi olmadığı, ayrıca davacının dava dilekçesinde icra takibi dışında gayrinakdi alacağın depo edilmesi yönünde bir talebinin olmadığı, itirazın iptaline karar verdikten sonra takip dolayısıyla depo kararından bağımsız ayrı bir depo kararına hükmedilmesinin talep aşımı niteliğinde ve infazda tereddüt yaratacak nitelikte olduğunun re’sen gözetildiği gerekçesiyle, davalılar vekilinin istinafının kamu düzeni açısından kabulüne İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, takibin iptaline, ipotek limiti gözetilerek hesaplanan icra inkar tazminatının davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Karar, davalılar vekili ve davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, davacı ile dava dışı şirket arasında imzalanan kredi sözleşmesi uyarınca tesis edilen ipoteği ipotek yükü ile satın alan davalılar hakkında, dava dışı şirketin borcundan dolayı başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibe vaki itirazın iptali talebine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK’nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK’nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin temyiz istemlerinin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK’nın 370/1. maddesi uyarınca ONANMASINA, HMK’nın 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcı davacıdan peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, aşağıda yazılı bakiye 9.221,85 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalılardan müteselsilen alınmasına, 30/11/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.