YARGITAY KARARI
DAİRE : 9. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2016/33661
KARAR NO : 2020/17798
KARAR TARİHİ : 08.12.2020

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan … Lojistik Depdağ ve Taş. Hizm. Ltd. Şti. davalı … ve davalı … Ortaklığına istinaden… İnş. Tem. Nak. Gıda Tarım San. ve Tic. Ltd. Şti. vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Y A R G I T A Y K A R A R I

Davacı vekili, davacının 18 Mart Termik Santrali bünyesinde birden fazla işverenle sırasıyla 30.11.2006-11.06.2007, 12.06.2007-11.08.2008- 12.08.2008-11.09.2009 ve 12.09.2009-11.09.2010 dönemlerinde aralıksız çalıştığını,son alt işveren … Loj…limited şirketinin 12.09.2009-11.09.2010 dönemini kapsayan süre için davacıya 840,02 TL kıdem tazminatı ödediğini, son aylık ücretinin brüt 760,50 TL olduğunu belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile birlikte bir kısım işçilik alacağının davalılardan tahsilini talep etmiştir.
Davalı … Genel Müdürlüğü vekili, davacının kurumlarının işçisi olmadığını,davacının kendilerinden sözleşme ile hizmet alımı yapılmış olan şirketlerde çalıştığını, bu firmaların alt işveren olduklarını, üst işveren sıfatı ile işçilik haklarından müşterek sorumlu olmakla birlikte anılan hakların nihai sorumlusunun alt işveren firmalar olduğunu, diğer davalı şirket işçilerine fazla mesai ve bayram çalışması yaptırılmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı… Bilişim Oto Kir. Tur. Med. Sağ. Tem. Hiz. San ve Tic. Ltd. Şti. vekili,davacının müvekkil şirketin diğer davalı ihale makamı ile imzalanan hizmet alım sözleşmesi uyarınca, davalı 18 Mart Çan Termik Santralinde istihdam edildiğini,müvekkil şirketin sözleşmesinin 12.08.2008 tarihinde başlayıp 11.09.2009 tarihinde sona erdiğini, müvekkil şirketin kendinden önceki alt işverenlerin hiçbiri ile ne hukuki ne de fiili bir ilişkisinin mevcut olmadığını,davacı tarafın müvekkil şirket yönünden kendi dönemi ile sınırlı olmak üzere sözleşmenin bitiminde iş sözleşmesinin feshedilerek sonIandırıldığını, ihale süresi ile sınırlı işin tamamlanması nedeni ile kendiliğinden sona erdiğini, bu nedenle müvekkil şirket davacının talep ettiği bilcümle işçilik alacaklarından özellikle kıdem tazminatı talebinden sorumlu olmadığını, bu dönem itibariyle ücret ve sözleşme ile belirlenen diğer alacakları eksiksiz ödendiğini, işin niteliği gereği çalışılan resmi dini bayram ve hafta sonu günlerine ait mesaileri de eksiksiz olarak ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … Lojistik Dep. Dağ. ve Taş. Hizm. Ltd. Şti.,iş sözleşmesinin haksız sona ermesi hususunun asıl işveren EÜAŞ’nin ilgilendirdiğini, kendilerinin tüm yükümlülüklerini eksiksiz ve tam olarak yerine getirdiklerini, davacının da bu durumun varlığını açıkça dile getirdiğini, ihbar önellerine uyma yükümlülüğünün de EÜAŞ ile ilgili bir husus olduğunu, bahsedilen tüm alacak ve yükümlülüklerin asıl işverene ait olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … İnş. Tem. Nak. Gıda Tarım San. Tic.Ltd. Şirketi,davacının uhdelerinde 30.11.2006 ve 11.06.2007 tarihleri arasında çalıştığını, çalıştığı süre boyunca kazandığı bütün işçilik hakları ihbar tazminatını, dini bayramlar, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücreti, yıllık izin ücreti alacağının ödendiğini, davacının hiçbir hak ve alacağının kalmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece,yapılan yargılama sonucunda toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Karar, davalılardan … Lojistik Depdağ ve Taş. Hizm. Ltd. Şti. davalı … ve davalı … Ortaklığına istinaden… İnş. Tem. Nak. Gıda Tarım San. ve Tic. Ltd. Şti. Vekillerince temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının işçilik alacaklarından davalıların sorumlulukları noktasındadır.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 2/6. maddesine göre bir işverenden işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik sebeplerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. Ancak asıl işverenin müteselsil sorumluluğu alt işverenin işçisinin asıl işverenin işyerinde özgülenmiş olarak çalıştığı süre ile sınırlıdır.
İşçinin asıl işverenden alınan iş kapsamında ve değişen alt işverenlere ait işyerinde ara vermeden çalışması halinde, işyeri devri kurallarına göre çözüme gidilmesi gerekmektedir. Devir hükümlerine göre ise; feshe bağlı diğer haklardan olan kullanılmayan izin ücretlerinden ve ihbar tazminatından son işveren sorumlu olup, devreden işverenin bu işçilik alacaklarından herhangi bir sorumluluğu bulunmamaktadır.
4857 sayılı İş Kanunu’nun 120. maddesi hükmüne göre, mülga 1475 sayılı Yasanın 14. maddesi halen yürürlükte olduğundan, işyeri devirlerinde kıdem tazminatına hak kazanma ve hesap yöntemi bakımından belirtilen madde hükmü uygulanmalıdır. Anılan maddeye göre, işyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde, işçinin kıdemi, işyeri veya iş yerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanmalıdır. Bununla birlikte, iş yerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları, işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır.
Feshe bağlı diğer haklar olan ihbar tazminatı ve kullanılmayan izin ücretlerinden sorumluluk ise son işverene ait olmakla devreden işverenin bu işçilik alacaklarından sorumluluğu bulunmamaktadır. Devralan işveren ihbar tazminatı ile kullandırılmayan izin ücretlerinden tek başına sorumludur.
İşyerinin devredildiği tarihe kadar doğmuş bulunan ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücretlerinden 4857 sayılı İş Kanununun 6. maddesi uyarınca devreden işveren ile devralan işveren müştereken müteselsilen sorumlu olup, devreden açısından bu süre devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlıdır. Devir tarihinden sonraki çalışmalar sebebiyle doğan sözü edilen işçilik alacakları sebebiyle devreden işverenin sorumluluğunun olmadığı açıktır. Bu bakımdan devirden sonraya ait ücret, fazla çalışma, hafta tatili çalışması, bayram ve genel tatil ücreti gibi işçilik alacaklarından devralan işveren tek başına sorumludur.
Somut olayda, davacı 30.11.2006-11.09.2010 tarihleri arasında Elektrik Üretim A.Ş ’nin asıl işveren olduğunu ve değişen alt işverenlerde çalıştığı,son alt işvereninin … Lojistik Depdağ… limited şirketi olduğu anlaşılmaktadır.Davacı tarafından asıl işverenle birlikte tüm alt işverenlere karşı dava açılmıştır.Her ne kadar mahkemece tüm dönem üzerinden hesaplanan alacakların tamamından davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmuş ise de;davacının yıllık izin, ihbar tazminatı ve devir üzerinden iki yıllık süre geçtiğinden ulusal bayram genel tatil alacaklarından davalı asıl işveren ile son alt işverenin sorumlu olduğu,kıdem tazminatı bakımından ise diğer alt işveren şirketlerin kendi dönemlerindeki ücret ve süre üzerinden sorumlu tutulması gerekirken yanılgılı değerlendirme ile hüküm altına alınan alacakların tamamından tüm davalıların birlikte müteselsilen sorumlu tutulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ: Temyiz olanan hükmün yukarıda açıklanan sebepten BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 08.12.2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi.