Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2022/1030 E.  ,  2022/3318 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/1030
Karar No : 2022/3318

DAVACI : …

DAVALILAR : 1- …
2- … Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. …

DAVANIN_ÖZETİ : Davacı tarafından, 02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı “Gün Işığından Daha Fazla Yararlanmak Amacıyla Bütün Yurtta Uygulanan İleri Saat Uygulamasının Devam Ettirilmesi Hakkında Karar”ın ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na yapılan 06/12/2021 tarihli başvurunun anılan Cumhurbaşkanlığı Kararına dayanılarak reddine ilişkin işlemin iptali ve yürütmesinin durdurulması istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davanın süre aşımı yönünden reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 14. maddesi uyarınca hazırlanan Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra, davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin dava dosyası öncelikle süre yönünden incelenerek gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Davacı tarafından, 02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı “Gün Işığından Daha Fazla Yararlanmak Amacıyla Bütün Yurtta Uygulanan İleri Saat Uygulamasının Devam Ettirilmesi Hakkında Karar”02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı “Gün Işığından Daha Fazla Yararlanmak Amacıyla Bütün Yurtta Uygulanan İleri Saat Uygulamasının Devam Ettirilmesi Hakkında Karar” ile uygulanmaya başlanılan sabit saat uygulamasının kaldırılması yahut saatin sabitleneceği meridyenin ülkemizin ortasından geçen bir meridyene göre yeniden belirlenmesi istemiyle Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na 06/12/2021 tarihinde yapılan başvuru Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının 14/12/2021 tarih ve E-81461157-000-944991 sayılı işlemiyle anılan Cumhurbaşkanlığı kararına dayanılarak reddedilmiştir.
Bakılmakta olan dava da, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığının 14/12/2021 tarih ve E-81461157-000-944991 sayılı işlemi ile 02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE:
USUL YÖNÜNDEN:
İlgili Mevzuat:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “Dava açma süresi” başlıklı 7. maddesi, 1. fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarda ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda altmış gün olduğu; aynı maddenin 4. fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine dava açabilecekleri; 11. maddesinde, İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurmanın, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, isteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresinin yeniden işlemeye başlayacağı ve başvurma tarihine kadar geçmiş sürenin de hesaba katılacağı; 14. maddesi, 3. fıkrası, (e) bendinde, dava dilekçelerinin ilk inceleme esnasında süre aşımı yönünden inceleneceği; 15. maddesi, 1. fıkrası, (b) bendinde, yasal süresi içerisinde açılmayan davaların reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre, ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayan dava açma süresi içerisinde idari davaya konu edilmeyen düzenleyici işlemlerin, bu tarihten sonra davaya konu edilebilmeleri için, ilgili hakkında uygulama işlemi tesis edilmiş olması, bu işlemin ise dava konusu edilen düzenleyici işlemin uygulanması niteliğinde bulunması gerekmektedir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 7. maddesinde sözü edilen “uygulama işlemi” kavramı, kural koyucu nitelikteki düzenleyici işlemlere dayanılarak ilgililer hakkında tesis edilen ve onların menfaatlerinin ihlal edilmesi sonucunu doğuran, başka bir ifadeyle hukuksal durumlarında değişiklik yaratan bireysel nitelikteki işlemleri ifade etmektedir.
Somut olayda 06/12/2021 tarihinde yapılan başvuru ile 02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı “Gün Işığından Daha Fazla Yararlanmak Amacıyla Bütün Yurtta Uygulanan İleri Saat Uygulamasının Devam Ettirilmesi Hakkında Karar” ile uygulamaya konulan sabit saat uygulamasının kaldırılması yahut saatin sabitlendiği meridyenin ülkemizin ortasından geçen bir meridyene göre belirlenmesine ilişkin ilişkin istemin reddi yolundaki 14/12/2021 tarih ve E-81461157-000-94491 işlemin davacı yönünden bir uygulama işlemi olduğunun kabul edilmesine olanak bulunmamaktadır. Bu başvurunun, ancak anılan Yönetmelik’in dava açma süresi içinde olmak şartıyla kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem (düzenleme) yapılmasına yönelik olarak İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 11. maddesi kapsamında bir başvuru olarak kabulü mümkün olabilecektir.
Bu durumda davacının, yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin bir uygulama işlemi niteliği taşımadığı, dolayısıyla davalı idarenin ret işlemi sonrasında, düzenleyici işlemlerin iptal davasına konu edilebileceğinin kabulünün, kamu düzeninden sayılan dava açma süresinin gözardı edilmesi sonucunu doğuracağı açıktır.
Uyuşmazlık bu çerçevede değerlendirildiğinde, 02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı “Gün Işığından Daha Fazla Yararlanmak Amacıyla Bütün Yurtta Uygulanan İleri Saat Uygulamasının Devam Ettirilmesi Hakkında Karar”ın 2577 sayılı Kanun’un 7. maddesinde öngörülen süre içinde dava açmayan davacının 06/12/2021 tarihli başvurusunun, dava açma süresini yeniden başlatması mümkün olamayacağından, bu başvurunun reddi üzerine açılan davanın, süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.
Uyuşmazlık bu çerçevede değerlendirildiğinde, 02/10/2018 tarih ve 30553 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 01/10/2018 tarih ve 139 sayılı “Gün Işığından Daha Fazla Yararlanmak Amacıyla Bütün Yurtta Uygulanan İleri Saat Uygulamasının Devam Ettirilmesi Hakkında Karar”a karşı 2577 sayılı Kanun’un 7. maddesinde öngörülen süre içinde dava açmayan davacının 06/12/2021 tarihli başvurusu dava açma süresini yeniden başlatmayacağından, bu başvurunun reddi üzerine açılan davanın, süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine hukuken olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 14. maddesinin 3. fıkrası, (e) bendi ve 15. maddesi, 1. fıkrası, (b) bendi uyarınca DAVANIN SÜRE AŞIMI NEDENİYLE REDDİNE, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen … TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine, artan posta ücretinin istemi halinde davacıya iadesine, kararın tebliğini izleyen günden itibaren 30 (otuz) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde temyiz edilebileceğinin taraflara duyurulmasına, 20/06/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.