Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/1318 E. , 2022/3322 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/1318
Karar No:2022/3322
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLLERİ : Av. …, Av. …
KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1) … Yemekhane Temizlik Servis Hizmetleri İnşaat Nakliyat Turizm Bilişim Yazılım Ticaret Ltd. Şti.
2) … Gıda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Başhekimliği’nce 09/02/2021 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen “36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Kahvaltı Hazırlama Dağıtım ve Sonrası Yemek Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair 07/05/2021 tarih ve 2021/UH.I-959 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının 1. iddia bakımından iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen kararda; ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen … Organizasyon Hizmet Reklam Turizm Gıda Temizlik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, davacıların oluşturduğu iş ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği;
İhalede ihale tarihi itibarıyla geçerli olmak üzere, TS 8985 ve TS 13075 standartlarına ilişkin hizmet yeterlik belgesinin teklif kapsamında sunulmasının istenildiği, belgenin isteklilerin kendi mutfaklarına ilişkin olması gerektiğine yönelik herhangi bir düzenleme yapılmadığı, ihale üzerinde bırakılan … şirketi tarafından, iş ortaklığı olarak yüklenicisi olduğu “Sağlık Bakanlığı Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 2018-2019-2020 Yıllarına Ait Malzemeli Yemek Pişirme ve Sonrası Hizmet Alım İşi” ihalesi kapsamında, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nin mutfağına ilişkin olmak üzere 10/04/2021 tarihine kadar geçerli … tarih ve … sayılı belgenin sunulduğu;
Kurulca Türk Standartları Enstitüsü Başkanlığı’ndan, … şirketinin sunduğu hizmet yeri yeterlik belgesinin düzenlendiği işe ait sözleşmenin iş ortaklığınca gerçekleştirilmesinde, belgenin de iş ortaklığı adına düzenlenmesinin gerekip gerekmediği, ortakların her birinin ayrı ayrı belge alma hakkının bulunup bulunmadığı, belgenin düzenlendiği işe ait sözleşme süresinin bir yıldan az olması hâlinde belgenin geçerlilik süresi olan 1 yılı değiştirip değiştirmeyeceği, belge düzenlenen işe ait sözleşmenin tamamlanmasının belgenin geçerliliğini etkileyip etkilemediğine yönelik olarak istenilen görüş yazısına verilen cevapta, hizmet yeterlilik belgesinin işyerlerine ilişkin düzenlenen belge olduğu, aynı işyerine aynı standarttan sadece bir tüzel kişilik adına belge düzenlendiği, ortaklık ilişkisi içerisinde bulunan diğer firma adına aynı adres ve standarttan belge düzenlenemeyeceği, belgenin geçerlilik süresinin 1 yıl olduğu, toplu yemek mutfakları gibi sözleşme esasına dayalı olarak verilen hizmet yeterlilik belgelerinin geçerliliğinin sözleşme yapılan kurum/kuruluşun sorumluluğunda olduğu, sözleşme süresinin bitmesi, iptal veya feshedilmesi durumunda Enstitü’nün bilgilendirilmesi gerektiğinin belirtildiği, Kurulca söz konusu iddia bakımından itirazen şikâyet başvurunun reddine karar verilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı;
Hizmet yeri belgelendirme faaliyetinin TSE Belgelendirme Yönergesi ve TSE Hizmet Yeri Belgelendirme Usul ve Esasları çerçevesinde yürütüldüğü, … şirketinin hizmet yeri yeterlik belgesi başvurusu ile ihale tarihinde yürürlükte bulunan Hizmet Yeri Belgelendirme Usul ve Esaslarında, TSE tarafından düzenlenen belgelerin geçerlilik süresinin bir yıl olduğu, ancak bu sürenin bir yıl daha uzatılabileceği, belgeli kuruluşun şartlarında değişiklik olması durumunda kuruluş, ilgili hizmet belgelendirme birimine 30 (otuz) gün içerisinde bildirmekle yükümlü olduğu, kuruluşun belgelendirme şartlarına uygunluğunu kaybettiğinin tespit edilmesi hâlinde belgenin iptal edileceğinin düzenlendiği, … şirketinin sunduğu hizmet yeterlilik belgesinin kendi mutfağına ilişkin olmadığı, başka bir ihale kapsamında üstlenilen işin görüleceği yerin mutfağına ilişkin yani sözleşme esasına dayalı olduğu, bu kapsamda … şirketi için ihale sözleşmesi kapsamında üstlenilen işin süresi dikkate alınmak suretiyle 2018-2019-2020 yıllarını kapsayacak şekilde hizmet yeri yeterlik belgesi düzenlenebileceği, ancak belgenin sözleşme süresini aşan 10/04/2020-20/04/2022 tarihlerini kapsayacak şekilde düzenlendiği, dolayısıyla ihale dokümanı dikkate alındığında, ihale tarihi (09/02/2021) itibarıyla geçerli hizmet yeri yeterlik belgesinin varlığından söz edilemeyeceği anlaşıldığından, 1. iddia bakımından itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, ihalede istekliler tarafından TS 8985 ve TS 13075 standartlarına ilişkin ihale tarihi itibarıyla geçerli hizmet yeterlik belgesinin teklif kapsamında sunulmasının istenildiği ve Mahkeme kararındaki “… Hizmet yeterlik belgesinin kendi mutfağına ilişkin olmadığı, başka bir ihale kapsamında üstlendiği iş kapsamında istenilen işin görüleceği yerin mutfağına ilişkin olduğu” yönündeki gerekçenin aksine söz konusu belgenin isteklilerin kendi mutfaklarına ilişkin olmasına gerektiğine yönelik olarak ihaleyi gerçekleştiren idarece herhangi bir düzenlemenin yapılmadığı, 09/02/2021 tarihli ihaleye istekli tarafından 10/04/2022 tarihine kadar geçerli belgenin sunulduğu, Mahkeme kararındaki gerekçenin yerinde olmadığı, diğer taraftan Mahkeme kararı ile ihalede hizmet yeterlik belgesine sahip olan isteklilerin belgenin salt kendi mutfağına ilişkin olmadığı hasebiyle ihaleye teklif sunamayacakları, dolayısıyla ihaleye katılımın azalacağı, bu durumun rekabeti daraltacağı ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5. maddesinde yer alan temel ilkelerin etkin bir şekilde uygulanamayacağı sonucunu doğuracağının açık olduğu, nitekim bu hususun ihaleyi gerçekleştiren idarece öngörüldüğü ve söz konusu belgenin isteklilerin kendi mutfaklarına ilişkin olması gerektiği yönünde bir düzenlemeye yer verilmediği, kararın esas gerekçesinin bu yönüyle de hukuka uygun olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY :
Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Başhekimliği’nce 09/02/2021 tarihinde açık ihale usulüyle “36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Kahvaltı Hazırlama Dağıtım ve Sonrası Yemek Hizmet Alımı” ihalesi gerçekleştirilmiştir.
İhale ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlenen …Organizasyon Hizmet Reklam Turizm Gıda Temizlik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. üzerinde bırakılmış, davacıların oluşturduğu iş ortaklığı ise ekonomik açıdan en avantajlı 2. teklif sahibi olarak belirlenmiştir.
Davacıların oluşturduğu iş ortaklığınca ihale üzerinde bırakılan şirketin teklifine yönelik 5 iddia ile yapılan şikâyet başvurusunun reddi üzerine itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, Kurul’un 07/05/2021 tarih ve 2021/UH.I-959 sayılı kararıyla itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Bunun üzerine davacılar tarafından anılan Kurul kararının 1. iddia bakımından iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10. maddesinde, “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir: … b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için; … 8) İhale konusu işin ihale dokümanında belirtilen standartlara uygunluğunu gösteren, uluslararası kurallara uygun şekilde akredite edilmiş kalite kontrol kuruluşları tarafından verilen sertifikalar, … İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilir. …” kuralına yer verilmiştir.
İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7. maddesinde, “… 7.5.3. a) İstekliler TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.
b) İstekliler, TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.
7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:
İstekliler; ilgili mevzuat gereği yetkili olan kurum veya kuruluşlardan alınan mevzuatına uygun olarak düzenlenmiş, ihale tarihi itibarıyla geçerliliği olan, detayları Teknik Şartname’de belirlenen soğuk-sıcak zincirini korumak şartıyla taşınması ve dağıtılması gereken yemek taşıma işinde kullanılacak araçlar için TSE 13075 (İşyerleri Gıda Maddeleri Taşıma Hizmetleri Genel Kurallar) Standardına Uygunluk Belgesini ve TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlik Belgesini ihale teklif dosyasında sunacaklardır. İsteklinin, Teknik Şartname’de belirtilen belgeleri sunması zorunludur.” düzenlemesi yer almıştır.
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME:
Davaya konu ihale kapsamında İdari Şartname’nin 7.5.3. maddesinde yapılan düzenleme ile ihaleye katılan isteklilerden ilgili mevzuat gereği yetkili olan kurum veya kuruluşlardan alınan mevzuatına uygun olarak düzenlenmiş, ihale tarihi itibarıyla geçerliliği olan, detayları Teknik Şartname’de belirlenen soğuk-sıcak zincirini korumak şartıyla taşınması ve dağıtılması gereken yemek taşıma işinde kullanılacak araçlar için TSE 13075 (İşyerleri Gıda Maddeleri Taşıma Hizmetleri Genel Kurallar) Standardına Uygunluk Belgesinin ve TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesinin ihale teklif dosyasında sunmaları istenilmiş, bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan … şirketi tarafından … tarih ve … Belge No’lu Hizmet Yeterlilik Belgesi sunulmuştur.
Türk Standartları Enstitüsü Hizmet Yeri Belgelendirme Usul ve Esasları’nın “Belgenin geçerlilik süresi ve belge yenileme” başlıklı 18. maddesinde, “Belgenin geçerlilik süresi 1 (bir) yıldır. Belgenin son geçerlilik süresinin dolması ve kuruluşun online müracaat etmesi hâlinde belgenin süresi bir yıl daha uzatılır.” kuralına yer verilmiştir.
Mahkemece 14/10/2021 tarihli ara kararı ile, Türk Standartları Enstitüsü’nden … şirketine verilen söz konusu hizmet yeterlilik belgesinin bir örneği ile … şirketi tarafından Enstitü’ye teslim edilen tüm bilgi ve belgelerin (başvuru formu, isyeri açma ruhsatı vs.) okunaklı bir örneğinin gönderilmesi istenilmiş; Enstitü tarafından verilen 28/10/2021 tarihli cevap ekinde, … şirketi adına düzenlenmiş olan 12/04/2021 tarihinde Trabzon Belgelendirme Müdürü tarafından imzalanan ilk veriliş tarihi 10/04/2020, son geçerlilik tarihi 10/04/2022 olan Hizmet Yeterlilik Belgesi’nin sunulduğu, belgede verilen hizmetin kapsamının “1. TS 13075 (23/03/2004) İşyerleri – Gıda Maddeleri Taşıma Hizmetleri – Genel Kurallar Standardına Uygun Hizmet Veren 2. TS 8985 (21/05/2018) İş Yerleri – Yemek Fabrikaları ve Toplu Yemek Mutfakları İçin Kurallar Standardına Uygun Hizmet Veren 9750 tabldot/gün kapasiteli toplu yemek mutfağı hizmet yeri adresi: … … Üniversitesi Eğitim Araştırma Hastanesi … Mahallesi … Sokak … … Sözleme başlangıç-bitiş tarihleri: 02/04/2021 – 30/06/2021” olarak belirtildiği, yine ara kararına verilen cevap ekinde … şirketi tarafından yapılan 26/02/2020 tarihli hizmet belgelendirme başvuru formunun, … şirketinin iş ortaklığı olarak imzaladığı “TC. Sağlık Bakanlığı Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 2018-2019-2020 Yıllarına Ait Malzemeli Yemek Pişirme ve Sonrası Hizmet Alımı” konulu 11/07/2017 tarihli sözleşmenin; …şirketi ile iş ortağı firma ve aynı Hastane arasında “3 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” işine ilişkin olarak işe başlama tarihi 01/01/2021, iş bitirme tarihi 31/03/2021 olan … şirketi ile aynı Hastane arasında “1 Nisan 2021 Tarihi İçin 1 Günlük Yemek Pişirme Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” işine ilişkin olarak 31/03/2021 tarihinde imzalanan sözleşme tasarısı ile … şirketi ile aynı Hastane arasında iş bitirme tarihi 30/06/2021 olan 02/04/2021 tarihinde imzalanan sözleşme tasarısı sunulmuştur.
İhale üzerinde bırakılan … şirketi tarafından ihale tarihi (09/02/2021) itibarıyla geçerliliği bulunan hizmet yeri yeterlik belgesinin sunulduğu, Mahkemece söz konusu işin 2018-2019-2020 yıllarında gerçekleştiğinden bahisle belgenin geçerlilik süresinin 31/12/2020 tarihinde dolduğu ve ihale tarihi olan 09/02/2021 tarihi itibarıyla geçerli belgenin sunulmadığından … şirketi tarafından ihale kapsamında yeterlik kriteri olarak istenilen ihale tarihi itibarıyla geçerli hizmet yeterlilik belgesinin sunulmadığı gerekçesiyle dava konusu Kurul kararının söz konusu iddia bakımından iptaline karar verilmiş ise de, ara kararına verilen cevapta en son 30/06/2021 tarihine kadar geçerli sözleşme tasarısının sunulduğu, dolayısıyla söz konusu iş kapsamında …şirketinin 30/06/2021 tarihine kadar hizmet verdiği ve belgenin geçerlilik tarihinin de 10/04/2022 tarihine kadar olduğu anlaşıldığından, ihale tarihi (09/02/2021) itibarıyla geçerliliği devam eden belgenin İdari Şartname’de belirtilen yeterlik kriterini sağladığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin Kurul kararının 1. iddiaya yönelik kısmında hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. DAVANIN REDDİNE,
4. Ayrıntısı aşağıda gösterilen …-TL ilk derece yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
5. …-TL temyiz yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekâlet ücretinin davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine,
6. Posta giderleri avansından artan tutar ile istemi hâlinde kullanılmayan ….-TL yürütmeyi durdurma harcının davalı idareye iadesine,
7. Dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine,
8. 2577 sayılı Kanun’un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 22/09/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.