Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/1532 E. , 2022/3489 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/1532
Karar No:2022/3489
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Turizm İnşaat Otelcilik Müzik Organizasyon
Prodüksiyon Dağıtım Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Antalya ili, Kepez ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı, 8.046 m² yüzölçümlü arsa vasıflı taşınmazın, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 35/a maddesi gereği “kapalı teklif usulü” ile 30 yıl süreyle “Yapım veya Onarım Karşılığı Kiralanması” işine ait 11/11/2021 tarihli ihale işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi’nce verilen kararda; ihale konusu taşınmazın daha önce “spor kompleksi, lunapark, otopark, kafeterya” kullanım amacıyla davacı şirket tarafından 25/05/2010 tarihinde kiralandığı, uzatılan kira müddetinin 31/12/2015 tarihinde sona erdiği, davalı idarenin 28/10/2015 tarihli yazısında 2016 yılında kira sözleşmesinin yenilenmeyeceğinin belirtildiği, 2017, 2018 ve 2019 tarihleri için davacıya ecrimisil bedeli tahakkuk ettirildiği, davalı idare tarafından dava konusu ihale için hazırlanan şartnamede mevzuat gereğince belirtilmesi zorunlu olan taşınmazın fiili ve hukuki durumu ile ilgili bilgilerin yer aldığı, ülke genelinde ve yerel gazetede yapılan ilanlar üzerine ihaleye çıkarıldığı, ihaleye katılan şirket tarafından verilen teklif sonrası şartnamede belirtilen tutar üzerinden ihalenin yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu ihalede hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, taşınmazı “spor kompleksi, lunapark, otopark, kafeterya” olarak kullanmak için 10 yıllığına kiraladığı, kira sözleşmesinin sona erme tarihi itibarıyla Covid tedbirleri kapsamında kira süresinin uzatıldığı, kiralanan yere önemli yatırımlar yapıldığı, dava konusu ihaleye davet edilmediği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, kira sözleşmesinin sona ermesi sonucunda davacıya ecrimisil tahakkuk ettirildiği, taşınmazın “özel okul” yapılarak işletilmek üzere 2886 sayılı Kanun’un 35/a maddesi uyarınca “kapalı teklif usulü” ile 30 yıl süreli olarak kiralanması suretiyle ihale edildiği, ihalenin, resmî internet sitesinde, Türkiye genelinde ve yerel gazetede ilan edildiği, ihale işlemlerinin mevzuata uygun tesis edildiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi’nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davalı idare tarafından Antalya ili, Kepez ilçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı, arsa vasıflı taşınmazın “Yapım veya Onarım Karşılığı Kiralanması” modeli çerçevesinde “özel okul” yapılmak üzere 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 35/a maddesi gereği “Kapalı Teklif Usulü” ile 30 yıl süreyle inşaat yapım karşılığı … tarih ve … sayılı Vakıflar Meclis Kararı ile ihaleye çıkarıldığı, 2886 sayılı Kanun uyarınca Türkiye genelinde yayımlanan Hürriyet Gazetesi’nde 20/10/2021 tarihinde bir kez, Antalya’da yayımlanan … Gazetesi’nde 20/10/2021 ve 22/10/2021 tarihlerinde iki kez olmak üzere ihalenin ilan edildiği, 11/11/2021 tarihinde yapılan ihaleye tek katılımcı tarafından teklif verildiği, katılanın ihale şartnamesinde belirtilen asgari kira bedeline %1,5 oranında artış yapmayı kabul ve taahhüt etmesi üzerine ihalenin sonuçlandırıldığı, 12/11/2021 tarihinde onaylanarak kesinleştiği, daha sonra davacı şirket tarafından ihalenin iptali istemi ile davalı idareye yapılan başvurunun reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2886 sayılı Kanun’un “Kapsam” başlıklı 1. maddesinde, genel bütçeye dâhil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanun’da yazılı hükümlere göre yürütüleceği belirtilmiş; “Kiralarda sözleşme süresi” başlıklı 64. maddesinde ise, “Kiraya verilecek taşınır taşınmaz malların kira süresi, on yıldan çok olamaz. Turistik tesis kurulacak yerlerin ve turistik tesislerin ve doğal gaz iletim, dağıtım ve depolama tesis ve şebekelerinin ihtiyacı olan arazilerin ve enerji üretimi tesisleri ile iletim ve dağıtım tesis ve şebekelerinin ihtiyacı olan arazilerin on yıldan fazla süre ile kiraya verilmesi mümkündür.
Üç yıldan fazla süre ile kiraya verme işlerinden, önce Maliye Bakanlığı’ndan izin alınması şarttır. Katma bütçeli idarelerden bu izin idarelerin bağlı bulundukları bakanlıktan alınır. Özel İdare ve belediyeler için kendi özel kanunları uygulanır.
Üç yıldan fazla süre ile kiraya verme işlerinde, kira bedeli her yıl şartname ve sözleşmesindeki esaslara göre yeniden tespit edilir.” kuralına yer verilmiştir.
5737 sayılı Vakıflar Kanunu’nun ”Kiralama” başlıklı 20. maddesinde, “Genel Müdürlüğe ve mazbut vakıflara ait taşınmazların kira süresi azami üç yıldır. Ancak bu süre Genel Müdürlüğün bağlı olduğu Bakanın onayı ile on yıla kadar belirlenebilir. Ayrıca onarım veya inşa karşılığı kiralamalarda; onarım ve inşa bedeli göz önüne alınarak kira süresi Genel Müdürün onayı ile yirmi yıla, Meclis kararı ile kırk dokuz yıla kadar tespit edilebilir.”; “Muafiyet ve istisnalar” başlıklı 77. maddesinde, “Vakıf kültür varlıklarının, restorasyon veya onarım karşılığı kiralama işlemleri, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tâbi değildir.” kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan mevzuat hükümlerinden, vakıf kültür varlıklarının, restorasyon veya onarım karşılığı kiralama işlemlerinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine tâbi olmadığı, 2886 sayılı Kanun hükümlerine tâbi ihalelerde kiraya verilecek taşınmaz malların kira süresinin on yıldan çok olamayacağı, 5737 sayılı Kanun’un 20. maddesi uyarınca onarım veya inşa karşılığı kiralamalarda; onarım ve inşa bedeli göz önüne alınarak kira süresinin Genel Müdürün onayı ile yirmi yıla, Meclis kararı ile kırk dokuz yıla kadar tespit edilebileceği anlaşılmaktadır.
Dairemizin 02/06/2022 tarih ve E:2022/1532 sayılı ara kararı ile davalı idareden, uyuşmazlığa konu taşınmazın, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında korunması gereken taşınmaz kültür varlığı olup olmadığının sorulması üzerine, davalı idarece verilen cevapta, uyuşmazlığa konu taşınmazın “arsa” vasıflı olarak kayıtlı olduğu, eski eser kaydının bulunmadığı belirtilmiştir.
İhale konusu arsa vasıflı taşınmazın, Vakıflar Meclisi’nin … tarih ve … sayılı kararı ile 5737 sayılı Kanun kapsamında “restorasyon veya onarım karışılığı kiralama” modeline göre kiraya verilmeyip, “kapalı teklif usulü” ile 30 yıl süreyle “yapım veya onarım karşılığı kiralama” modeli ile 30 yıl süreli olarak ihaleye çıkarıldığı, ihale ilanının da 2886 sayılı Kanun’a uygun şekilde gerçekleştirildiği anlaşıldığından, 11/11/2021 tarihli ihale işleminin 2886 sayılı Kanun’a uygun olarak gerçekleştirildiğinden bahisle verilen davanın reddi yolundaki temyize konu kararda sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın reddi yolundaki … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkeme’ye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun’un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 05/10/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.