Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/11030 E. , 2022/5913 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/11030
Karar No : 2022/5913
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kaymakamlığı / …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; davacıya ait, Bursa İli, Yıldırım İlçesi, … Mahallesi, … Sokak, No:… adresinde yer alan … isimli işyerinin üç gün süre ile kapatılmasına ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava konusu işyerinde yapılan denetimde, iki şahsın para karşılığında oyun oynadıkları sabit ise de; gerek davacının beyanı gerekse oyun oynayan şahısların ifadesi dikkate alındığında, söz konusu oyundan işyeri sahibi davacının haberinin olmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle iptaline hükmedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu iş yeri ile ilgili gelen ihbar sonucu 25/06/2015 günü saat 00:10 sıralarında müşteri gibi girilerek; iş yerine girişte sağlı sollu birden fazla oyun masaların olduğu, içerideki ayrı bir bölümde de oyun masalarının bulunduğu, bu masalardan birinde iki şahsın oyun kağıtları ile oyun oynadığı, oyun bitiminde masa üzerine para bıraktıkları ve para alışverişi yaptıkları görülmesi üzerine kumar oynadıkları değerlendirilerek müdahale edildiği, oyun oynayan şahısların “aralarında sigarasına 10,00 TL karşılığında 51 tabir edilen oyunu kumar maksatlı oynadıklarının” bilgisinin alındığı, kahvehane sahibinin oyun oynayan şahısların para alış verişini görmemesinin ve kumar oynandığını bilmemesinin mümkün olmadığı ve dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararı uyarınca Danıştay Onuncu Dairesine; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının “Ortak Hükümler” kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen davada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından işletilen kahvehaneye yönelik olarak yapılan bir ihbar üzerine emniyet personeli tarafından 25/06/2015 günü yapılan denetimde; kahvehanede girişe göre sağlı sollu birden fazla oyun masalarının olduğu, müşterilerin iskambil kağıtları ile oyun oynandığının izlenildiği, işyerinin sol tarafında da ayrı bir bölmede sağlı sollu birden fazla masa olduğu şahısların sigarasına 10,00-TL karşılığı 51 tabir edilen oyunu kumar maksatlı oynadıklarını ve 40,00 TL para ile oyun kağıtlarına el konulduğu durumun tutanağa bağlandığı, sonrasında ise davacıya ait işyerinde kumar oynandığından bahisle işyerinin 3 gün süre ile geçici olarak faaliyetten men edilmesine karar verilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
2559 sayılı Polis ve Vazife ve Selahiyet Kanunu’nun 8. maddesinde;
“Polisçe kat’i delil elde edilmesi halinde;
A) Kumar oynanan umumî ve umuma açık yerler ile her çeşit özel ve resmi kurum ve kuruluşlara ait lokaller,
B) Mevzuata aykırı bir şekilde uyuşturucu madde imal edilen, satılan, kullanılan, bulundurulan yerler,
C) Mevzuata aykırı faaliyet gösteren genelevler, birleşme yerleri ve fuhuş yapılan evler ve yerler,
D) Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne, Anayasal düzenine, genel güvenliğe ve genel ahlâka zararı dokunacak oyun oynatılan, temsil verilen, film veya video bant gösterilen yerler ile internet üzerinden yapılan yayınlara izin verilen yerler,
E) Derneklere, sendikalara, loca ve kulüplere, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile benzeri kurum ve kuruluşlara ait ve yalnız üyelerinin yararlanması için açılan lokallerden, birden fazla denetim sonunda ve yazılı ihtara rağmen, iç yönetmeliğine aykırı faaliyet göstererek umuma açık yer durumuna geldiği tespit edilenler,
F) (Ek Bent: 28/12/2006 – 5571 S.K./1.mad) Her türlü denize elverişli araçlarla günübirlik tur düzenleyen veya her türlü mal ve hizmet satanlardan, müşteriye faaliyetlerini duyururken veya müşteri kabul ederken çevreyi veya müşteriyi rahatsız edecek yöntemler kullananlar,
Mahallin en büyük mülkî amiri tarafından otuz günü geçmemek üzere geçici süreyle faaliyetten men edilir.
Bu maddede yazılı fiiller sebebiyle bir yıl içinde üç defa faaliyetten men edilen işyerlerinde, bu fiiller tekrar işlendiği takdirde, işyeri açma ve çalışma ruhsatları, mahallin en büyük mülkî amirinin bildirimi üzerine, belediye veya il özel idaresi tarafından beş iş günü içinde iptal edilir.” hükmü yer almaktadır.
10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin “Kolluk Denetimi” başlıklı 37. maddesinde, “Kolluk, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini genel güvenlik ve asayiş yönünden denetler. Denetimler sırasında tespit edilen mevzuata aykırı hususlar, yetkili idarelere gereği yapılmak üzere bildirilir.” hükmüne yer verilmiş,
Geçici Süreyle Faaliyetten Men ve İdari Para Cezası başlıklı 39. maddesinde, ise; 2559 sayılı Kanun’un 8 inci maddesinde sayılan hususların tespiti halinde belirtilen işyerlerinin otuz günü geçmemek üzere, mahallin en büyük mülki idare amiri tarafından geçici süreyle faaliyetten men edileceği kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
2559 sayılı Kanun’un 8. maddesinde, iş yerlerinde gerçekleşen belli fiiller veya iş yerlerine yönelik belli durumlar sayılmış, denetlenen iş yerlerinde bu fiillerin veya durumların gerçekleştirildiğine ilişkin kesin delil ya da deliller elde edilmesi hâlinde, iş yerinin mahallin en büyük mülkî amiri tarafından otuz günü geçmemek üzere geçici süre ile faaliyetten men edileceği kurala bağlanmıştır.
Dava konusu işyerine 25/06/2015 tarihinde 00.10 sıralarında kumar oynandığına yönelik olarak yapılan ihbar üzerine intikal eden polis memurlarının tanzim ettikleri tutanağa göre, kahvehanede girişe göre sağlı sollu birden fazla oyun masalarının olduğu, müşterilerin iskambil kağıtları ile oyun oynadıklarının izlenildiği, işyerinin sol tarafındaki ayrı bir bölümde de birden fazla masa olduğu, şahısların sigarasına 10,00-TL karşılığı 51 tabir edilen oyunu kumar maksatlı oynadıklarının görüldüğü ve 40 TL para ile oyun kağıtlarına el konulduğu anlaşılmıştır. Tutanak şahıslar tarafından “aralarında 10,00 TL karşılığında oyun oynadıkları” beyan edilerek imzalanmıştır.
Öte yandan davacı hakkında kumar oynanması için yer ve imkan sağlama suçundan … Asliye Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada … günlü K:… sayılı kararla suç sabit görülmeyerek beraat kararı verilmiş ve karar temyiz edilmeden kesinleşmiş ise de 2559 sayılı Kanun’un 8. maddesindeki düzenlemede, geçici süreli kapatma işleminin tesis edilebilmesi için “kumar oynanması”nın kat’i delillerle tesbiti yeterli görülmekte ayrıca kumar oynandığı tespit edilen işyeri sahibinin/yetkilisinin bu durumu bildiğinin ve/veya rızası olduğunun tesbitini aramamaktadır.
Bu nedenle, bir işyerinde “kumar oynandığı”nın kat’i deliller ile tespit edilmiş olması, yukarıda aktarılan hükmün tatbiki ile geçici süreli kapatma işleminin tesis edilmesi için yeterli olup, işyeri sahibinin “kumar oynandığı”ndan haberdar olmaması ve buna rızasının da olmamasının, anılan Kanun hükmünün uygulanmasına engel olmayacağı, öyle ki adli yargı yerince bu nevi bir olay nedeniyle yapılan yargılamada “kasıt” unsurunun bulunmadığı, bir başka deyişle “kumar oynanması eyleminden haberdar olunduğu/rıza gösterildiği” yönünde bir delil bulunmadığından bahisle ilgili hakkında beraat kararı verilmiş olmasının da kapatma işlemini hukuka aykırı kılmayacağı, zira adli yargılamaya konu eylem ile idari işleme konu eylemin aynı eylemler olmadığı açıktır.
Somut olay bu çerçevede ele alındığında, davacı tarafından işletilen kahvehanede kumar oynandığı hususu, kolluk görevlilerince 25/06/2015 tarihli tutanak kumar oynadığı tespit edilen şahıslar tarafından “aralarında 10,00 TL karşılığında oyun oynadıkları” beyan edilerek imzalanmış ve bu suretle kat’i delil elde edilmiş olmakla, davacı tarafından işletilen iş yerinde kumar oynandığına yönelik kesin delillerin elde edildiği görüldüğünden, iş yerinin üç gün süre ile kapatılmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık, İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa’nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay’da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 23/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.