Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2022/3116 E.  ,  2022/5071 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/3116
Karar No : 2022/5071

KARŞILIKLI KARAR DÜZELTME İSTEMİNDE BULUNANLAR :
DAVACI : …

DAVALI : … Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : Danıştay İkinci Dairesince verilen 16/03/2022 günlü, E:2021/1498, K:2022/1326 sayılı kararın, davalı idare tarafından gerekçeli onama kısmının, davacı tarafından ise kararın tamamının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Davacı, komiser yardımcısı olarak görev yapmakta iken 2015 yılı terfi döneminde komiser rütbesine terfi ettirilmemesine ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı maaş farkının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararla; tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde davacıdan kıdemsiz kişinin terfi ettirildiği, bu şekilde terfi ettirilen kişilerle davacının sicil, ödül ve takdirname, eğitim ve öğretimle ilgili notları karşılaştırıldığında davacının bir üst rütbeye terfi için gerekli olan kıdem ve liyakata sahip olduğu sonucuna varıldığı, davacının terfi ettirilmemesine ilişkin işlemde ilgili mevzuat hükümlerine ve hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının dava açma tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmiştir.
Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine, Danıştay İkinci Dairesince verilen 16/03/2022 günlü, E:2021/1498, K:2022/1326 sayılı kararla Mahkeme kararının, dava konusu işlem yönünden kısmen gerekçeli onanmasına, parasal hakların kabulü yönünden ise kısmen bozulmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNAN TARAFLARIN İDDİALARI :
1- Davacının İddiaları: Davacı tarafından, aleyhine olan hususların karardan çıkarılması gerektiği, kamu görevinden çıkarılmasına dair işlemin henüz kesinleşmediği, bu nedenle kesinleşmeyen işlemin kararda gerekçe olarak gösterilemeyeceği, belirtilen doğrultuda parasal haklarına da hükmedilmesi gerektiği; sonuç itibarıyla karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının aynen onanması gerektiği ileri sürülmektedir.
2- Davalı İdarenin İddiaları: Davalı idare tarafından; davacının üst rütbeye terfi durumu hakkında ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda yapılan değerlendirme sonucunda verilen terfi etmez kararının hukuka uygun olması nedeniyle karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN CEVABI :
1- Davacının Cevabı : Cevap verilmemiştir.
2-Davalı İdarenin Cevabı : Davacının karar düzeltme isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davalı idarenin, Dairemizce verilen 16/03/2022 günlü, E:2021/1498, K:2022/1326 sayılı kararın sadece gerekçeli onama kısmına karşı karar düzeltme isteminde bulunduğu ve bu nedenle davalı idarenin karar düzeltme isteminin tamamen kabulü ile İdare Mahkemesi kararının gerekçe değiştirerek onanması, davacının karar düzeltme isteminin ise reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 334. maddesi uyarınca davacının adli yardım isteminin kabulüne karar verilerek gereği görüşüldü:

1-Davacının karar düzeltme istemi yönünden:
Danıştay dava daireleri ile idari veya vergi dava daireleri kurulları tarafından verilen kararların düzeltme yolu ile yeniden incelenebilmelerini gerektiren nedenler, 2577 sayılı Kanun’un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesinin 1. fıkrasında gösterilmiş, aynı maddenin 2. fıkrasında ise, anılan daire ve kurulların kararın düzeltilmesi isteminde ileri sürülen nedenlerle bağlı oldukları belirtilmiş bulunmaktadır.
Mahkeme kararının iptale ilişkin kısmının yukarıda yer verilen; “… davacının bir üst rütbeye terfisi için Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınma şartları arasında yer alan “sözlü sınavda başarılı olma” şartını yerine getirip getirmediği henüz belli olmadığından, Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınarak bir üst rütbeye terfi ettirilmemesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk…” bulunmadığı gerekçesiyle onandığı, bu aşamada davacının parasal hak istemine hükmedilemeyeceği açık olduğundan, davacının karar düzeltme isteminin reddine karar verilmiştir.

2-Davalı idarenin karar düzeltme istemi yönünden:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun’un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kısmen kabulü ile Danıştay İkinci Dairesinin 16/03/2022 günlü, E:2021/1498, K:2022/1326 sayılı kararının, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen Mahkeme kararının gerekçe değiştirerek onanmasına ilişkin kısmının kaldırılarak uyuşmazlık, bu yönüyle yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Komiser Yardımcısı olarak görev yapan davacı, bir üst rütbeye terfisi için yapılan 2015 yılı rütbe terfi sözlü sınavında (39) puan takdir edilmek suretiyle başarısız sayılmış ve bu işlemin iptali istemiyle açmış olduğu davada … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:… sayılı, “davalı idarenin ara karara cevap ve savunma verme sürelerinden sonra yeniden bir karar verilinceye kadar işlemin yürütmesinin durdurulmasına” dair karar üzerine “yöneticilik ile ilgili hizmet içi eğitime” katılmıştır.
Davacı, söz konusu sınavda başarılı olması üzerine, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınmış ve anılan Kurulun … günlü, … sayılı kararı ile bir üst rütbeye terfi ettirilmemesine karar verilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
Bu arada, davacının rütbe terfi sözlü sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açmış olduğu davada … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı karar ile davacının sözlü sınavı sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Anılan karar, Danıştay Beşinci Dairesinin 12/01/2017 günlü, E:2016/5855, K:2017/904 sayılı kararı ile gerekçeli olarak onanmış; davalı idarece karar düzeltme yoluna başvurulması üzerine Danıştay Beşinci Dairesinin 13/02/2020 günlü, E:2017/10085, K:2020/699 sayılı kararı ile karar düzeltme isteminin reddine karar verilerek anılan karar kesinleşmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT :
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu’nun “Terfi ve Atama” başlıklı 55. maddesinin 4. fıkrasında, “Rütbelere terfi ettirilecek personelin kurullarda görüşülmesi kıdem sırasına göre, rütbelere terfiler ise bu maddede öngörülen sınav ve eğitim şartı saklı kalmak üzere liyakate göre yapılır.” hükmüne; aynı maddenin 8. fıkrasında, “Emniyet Amirleri ile Dördüncü ve Üçüncü Sınıf Emniyet Müdürlerinin liyakat koşullarını belirlemek ve terfilerini önermek üzere Genel Müdürlük Yüksek Değerlendirme Kurulu oluşturulur. Bu Kurul, Emniyet Genel Müdürünün başkanlığında, Genel Müdür Yardımcıları, Teftiş Kurulu Başkanı, Polis Akademisi Başkanı, Özel Güvenlik Denetleme Başkanı, Birinci Hukuk Müşaviri, Personel Dairesi Başkanı ile Polis Başmüfettişleri arasından seçilecek bir Polis Başmüfettişi ve İl Emniyet Müdürleri arasından seçilecek iki İl Emniyet Müdüründen teşekkül eder. Bu Kurulda görev yapacak Polis Başmüfettişi ile İl Emniyet Müdürlerinin seçimine ilişkin esaslar yönetmelikle düzenlenir.” hükmüne; 11. fıkrasında, “Kurullarda personelin rütbe terfiinin görüşülebilmesi için;
a) Bulunulan rütbelerdeki en az bekleme sürelerinin tamamlanması,
b) Bekleme süresi içindeki yıl sayısı kadar iyi veya çok iyi performans değerlendirme puanının alınması,
c) Yönetmeliğe uygun olarak yapılacak yazılı ve sözlü sınavda başarılı olunması,
d) Polis Akademisi Başkanlığınca düzenlenecek yöneticilikle ilgili hizmet içi eğitimde başarılı olunması,
şarttır.” hükmüne; 18. fıkrasında ise, “Rütbe terfileri ve sınavlar ile meslek içi yöneticilik eğitim kursları, eğitim tarih ve süreleri ile değerlendirme kurullarının çalışmalarına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenir” hükmüne yer verilmiştir.
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu’na dayanılarak hazırlanan ve 10/05/2015 günlü, 29351 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in 8. maddesinde, “Polis amirlerinden üst rütbelere terfi ettirilecek olanların kurullarda görüşülebilmesi kıdem sırasına göre, rütbelere terfiler ise 12. maddede belirtilen şartları taşımak kaydıyla liyakate göre yapılır.” hükmü; 12. maddesinin 1. fıkrasında, “Polis amirlerinin üst rütbeye terfiinin Merkez veya Yüksek Değerlendirme Kurulunda görüşülebilmesi için;
a) Bulunulan rütbe için öngörülen bekleme süresinin tamamlanmış olması,
b) Bulunulan rütbede, kurul gündemine alındığı tarih itibarıyla son performans puanı da dahil olmak üzere, zorunlu en az bekleme süresi kadar iyi veya çok iyi performans değerlendirme puanı alınmış olması,
c) Bu Yönetmeliğe uygun olarak yapılacak yazılı ve sözlü sınavda başarılı sayılması,
ç) Polis Akademisi Başkanlığınca düzenlenecek yöneticilikle ilgili hizmetiçi eğitimde başarılı olunması şarttır.” hükmü kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen Yasa ve Yönetmelik hükümleri gereğince; bir polis amirinin üst rütbeye terfi durumunun Yüksek Değerlendirme Kurulunda görüşülebilmesi için, önce bulunduğu rütbede belirlenen bekleme süresini tamamlamış olması, sonra bulunduğu rütbedeki bekleme süresi kadar iyi veya çok iyi performans değerlendirme puanı almış olması, ayrıca yapılacak yazılı ve sözlü sınav ile Polis Akademisi Başkanlığı tarafından düzenlenecek yöneticilikle ilgili hizmet içi eğitiminde başarılı olması gerekmektedir. Bu doğrultuda, bir terfi döneminde belirtilen şartları yerine getirerek kurul gündemine alınan amirler, kıdemlerine göre sıralandıktan sonra, belirlenen sıralamaya göre her biri liyakat yönünden değerlendirilecek ve liyakat yönünden yeterli görülenlerin terfi ettirilmesine, yeterli görülmeyenlerin ise terfi ettirilmemesine karar verilecektir.
Kararımızın “Maddi Olay” kısmında belirtilen, davacının, 2015 yılı rütbe terfi sözlü sınavında başarısız sayılması işlemine karşı açtığı davada verilen “Yürütmenin durdurulması isteminin savunma ve ara kararına kadar kabulü” kararı ile esasa ilişkin olarak verilen ve Danıştay Beşinci Dairesince onanan iptal kararının, davacının “sözlü sınavda başarılı olduğu” yolunda bir sonuç doğurmadığı ve yürürlüğe konulacak yeni yönetmelikte belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde davacının yeniden sözlü sınava alınacağı dikkate alındığında, davacının bir üst rütbeye terfisi için Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınma şartları arasında yer alan “sözlü sınavda başarılı olma” şartını yerine getirip getirmediği henüz belli olmadığından, Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınarak bir üst rütbeye terfi ettirilmemesi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk; temyize konu İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmında ise sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ KARAR DÜZELTME İSTEMİNİN REDDİNE oybirliğiyle,
2. DAVALI İDARENİN KARAR DÜZELTME İSTEMİNİN KISMEN KABULÜ ile dava konusu işlemin gerekçeli onanmasına ilişkin kararımızın kaldırılmasına;
3. … İdare Mahkemesince verilen ve hüküm fıkrası itibarıyla hukuka uygun bulunan … günlü, E:…, K:… sayılı kararın iptale ilişkin kısmının YUKARIDA BELİRTİLEN GEREKÇEYLE ONANMASINA oyçokluğuyla,
4. Davalı idare tarafından yapılan temyiz ve karar düzeltme giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
5. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,13/10/2022 tarihinde karar verildi

(X) KARŞI OY :
Komiser yardımcısı olarak görev yapan davacı, bir üst rütbeye terfisi için yapılan 2015 yılı rütbe terfi sözlü sınavında (39) puan takdir edilmek suretiyle başarısız sayılmış ve bu işlemin iptali istemiyle açmış olduğu davada Kastamonu İdare Mahkemesince verilen 10/07/2015 günlü, E:2015/730 sayılı “davalı idarenin ara karara cevap ve savunma verme sürelerinden sonra yeniden bir karar verilinceye kadar işlemin yürütmesinin durdurulmasına” dair karar üzerine “yöneticilik ile ilgili hizmet içi eğitime” katılmıştır.
Davacı, söz konusu “yöneticilik ile ilgili hizmet içi eğitim”de başarılı sayılarak, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınmış ve anılan Kurulun 12/08/2015 günlü, 2015/3 sayılı kararı ile bir üst rütbeye terfi ettirilmemesine karar verilmiş; bunun üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
10/05/2015 günlü, 29351 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Personeli Rütbe Terfileri ve Değerlendirme Kurullarının Çalışma Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik’in, sözlü sınava dair 28. maddesinin 3. fıkrasının Danıştay Beşinci Dairesinin 20/06/2018 günlü, E:2016/24760, K:2018/15074 sayılı kararıyla iptaline karar verildiği; anılan karara karşı davalı idareler tarafından temyiz yoluna başvurulması üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 25/11/2020 günlü, E: 2019/179, K:2020/2522 sayılı kararıyla onama kararı verilerek kesinleştiği; benzer nitelikte birçok davanın açıldığı ve sözlü sınav yönünden iptal ile sonuçlandığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda anılan Yönetmelik’in, sözlü sınava dair 28. maddesinin 3. fıkrasının yargı kararı ile iptali üzerine, Yönetmelik’in sözlü sınava dair hükümlerinin yeniden düzenleneceği; yürürlüğe konulacak yeni yönetmelikte belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde davacının yeniden sözlü sınava alınacağı ve bunun sonucunda başarılı olması halinde Yüksek Değerlendirme Kurulu tarafından liyakat yönünden yeniden terfi değerlendirmesine tabi tutulacağı açıktır.
Uyuşmazlıkta, davacının, 2015 yılı rütbe terfi sözlü sınavında başarısız sayılması işlemine karşı açtığı davada verilen “Yürütmenin durdurulması isteminin savunma ve ara kararına kadar kabulü” kararı ile esasa ilişkin olarak verilen ve Danıştay Beşinci Dairesinin 12/01/2017 günlü, E:2016/5855, K:2017/904 sayılı kararı ile gerekçeli olarak onanan iptal kararı uyarınca “yargı kararı”nın uygulandığından bahisle davacının “yöneticilik ile ilgili hizmet içi eğitime” alındığı görülmekte ise de, sözü edilen yargı kararının iptal edilen Yönetmelik hükümlerinin yeniden düzenlenmesi ve davacının yeniden sözlü sınava alınması şeklinde uygulanması gerektiği, davacının sözlü sınavda başarılı sayılmış kabul edilemeyeceği, bu durumda; terfi için aranan sözlü sınavdan başarılı olma şartını gündem tarihi itibarıyla henüz yerine getirmeyen davacının, 2015/3 sayılı Yüksek Değerlendirme Kurulu gündemine alınmasına ve terfi değerlendirmesine tabi tutulmasına hukuken olanak bulunmadığından, komiser rütbesine terfi ettirilmemesine dair dava konusu işlemde, sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davalı idarenin karar düzeltme istemi kabul edilerek dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyorum.