Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/7979 E. , 2022/4222 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/7979
Karar No : 2022/4222
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU :… Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına sahte fatura kullandığından bahisle 2012/1, 2, 3, 4, 5, 7, 12 dönemleri için re’sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin ve 213 sayılı Kanunun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacıya ihtilaflı dönemde fatura düzenleyen … İnşaat Gıda Nakl. San. Tic. Ltd. Şti. Hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerden düzenlediği faturaların gerçek bir emtia ve hizmet teslimine dayanmadığı ortaya konulamadığından dava konusu cezalı tarhiyatlarda ve özel usulsüzlük cezasının kesilmesini öngören ve bu cezanın kesilmesine ilişkin koşulları düzenleyen yasa maddesinde belirtilen unsurların uyuşmazlık konusu olayda bir arada gerçekleşmemesi nedeniyle kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; özel usulsüzlük cezası ve … İnşaat Gıda Nakl. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyata ilişkin kısmına yönelik olarak istinaf isteminin reddine, davacı adına düzenlenen Vergi İnceleme Raporu ile 2011 yılına ilişkin KDV beyanlarının düzeltilmesi sonucu aynı yılın 4,7,9,10,12 dönemlerine ilişkin olarak yapılan cezalı tarhiyatlara karşı … Vergi Mahkemesi’nin E: … sayılı dosyasında açılan davada verilen … tarih ve K: … sayılı kararla davanın kabulüne karar verildiği, Dairenin … tarih ve E: … , K: … sayılı kararı ile istinaf talebinin cezalı tarhiyatların … Otomotiv firmasından alınan faturalara ilişkin olarak yapılan kısmı yönünden kabulüne ve cezalı tarhiyatların anılan firmadan alınan faturalara bağlı olarak yapılan kısmı bakımından davanın reddine, … İnşaat firmasından alınan faturalara ilişkin olarak yapılan kısmına yönelik istinaf talebinin reddine hükmedildiğinin görüldüğü, davacı şirketin 2011/12 döneminden 2012/1 dönemine devreden KDV’nin … İnşaat firmasından alınan faturalara isabet eden kısmı nedeniyle yapılan dava konusu cezalı tarhiyatlarda yasal isabet görülmediği, … Otomotiv firmasından alınan faturalara ait KDV’nin reddi nedeniyle devreden KDV’de meydana gelen azalmanın tutarı ve iş bu davada verilen kararın sonucu birlikte dikkate alındığında, … Otomotiv firmasından alınan faturalara ilişkin KDV indirimlerinin reddine bağlı olarak 2011/12 döneminden 2012/1 dönemine devreden KDV tutarındaki azalmanın yeniden oluşturulacak 2012 yılı KDV beyan tablosunda indirim KDV tutarı daha yüksek olacağından ödenecek KDV çıkmasına yol açmayacağı anlaşıldığından, dava konusu cezalı tarhiyatların 2011/12 döneminden 2012/1 dönemine devreden katma değer vergisi indiriminin … Otomotiv firmasından alınan faturalara ilişkin olarak azaltılması sonucu yapılan kısmında da bu gerekçe ile yasal isabet görülmediği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kısmen reddine kısmen gerekçeli reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Usule uygun şekilde tesis edilen işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığından kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davalı idarenin temyiz dilekçesinde kararın özel usulsüzlük cazasına ilişkin iddiaları kararda yer verilen gerekçeler karşısında yerinde ve kararın bu kısmının bozulmasını sağlayacak durumda görülmemiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacıya ihtilaflı dönemde fatura düzenleyen … İnşaat Gıda Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunda, inşaat malzemeleri alım satımı işi ile iştigal ettiği, 19/08/2009 tarihinde kurulduğu, ortaklarının %70 hisseli … ve %30 hisseli … olduğu, daha sonra yıllar itibariyle ortaklık yapısının değiştiği, … isimli ortağın çek tahsilatı yaptığı, aranıldığında bulunamadığı, … isimli ortağın kendi adına mükellefiyeti olduğu ancak 2009 da re’sen terk ettirildiği, arandığında bulunduğu bir adresinin olmadığı, şirket ortağı ve müdürü …’nun şirket hakkında bilgi sahibi olmadığı, eş zamanlı Mali Müşavir …’e vekalet verildiği, ancak …’in mükellefi araştırması sonucu vekalet almaktan vazgeçtiği, azil işlemi için muhatap bulamadığı, şirket muhasebecisi …’ın satışların çoğunun yapıldığı … Mermer İnşaat Ltd. Şti’nin de muhasebecisi olduğu, emtia satışlarının tamamına yakının çek ile yapıldığı, kendi ödemelerinde müşteri çeki kullanıldığı, tahsil ettiği müşteri çeklerinin tamamına yakınının … Mermer Ltd. Şti.’ye ait olduğu, bu firmaya ait çeklerin üzerine sonradan yazılmak suretiyle gerçeğe uygun olmayan çek tanzimleri yapıldığı ancak defter kayıtlarına yansıtılmadığı, ayrıca yüksek tutarlı bazı çeklerin doğru düzenlendiği, birkaç firmaya ciro edildikten sonra tahsilatı yine … İnş. Gıda Ltd. Şti. çalışanı … veya şirket müdürü …’ın yaptığı, mükellef şirket nezdinde yapılan 17/02/2012 ve 18/12/2012 tarihli yoklama fişi ile yapılan tespitlerde adresin gün içerisinde kapalı olduğu, yakın çevrede ödevli hakkında bilgiye ulaşılamadığının muhtarlık nezdinde tespit edildiği, 25/01/2013 tarihli yoklama fişi ile şirketin adreste faal olduğu, 3 sigortalı işçi olduğu, kayıtlı araç olmadığı, işyerinde emtia bulunmadığının tespit edildiği, 2009 yılında mükellefin beyannamelerini boş olarak verdiği, 2010, 2011 ve 2012 yıllarında katma değer vergisi beyannamelerini verdiği, … isimli işçinin şirkette 2010/Kasım ayından itibaren sürekli olarak çalıştırıldığı, 07/09/2012 tarihinde iki işçinin daha bordro kayıtlarının mevcut olduğu, bilgi isteme yazılarının adreste bulunamama, tanınamama, muhtarlık kaydının olmamasından dolayı tebliğ edilemediği, 2010 yılında Bs formunda beyanda bulunmadığı, mal alımı yaptığı 14 mükelleften ikisi hakkında sahte belge düzenlediği yönünde vergi tekniği raporu, 12’si hakkında olumsuz tespit olduğu, satışları yönünden yapılan araştırmada mükellef kurumun davacıya düzenlediği fatura içeriğinin tadilat, onarım, garaj genişletme işleri olduğu, fatura içeriklerinin mal satışı olmadığı, işçilik gerektiren tadilat onarım işleri olduğu, ancak ilk iki faturanın kesildiği tarihlerde … İnşaat Gıda Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti.’nde çalışan personel olmadığı, son fatura tarihi olan 25/11/2010 tarihinde ise 2010/Kasım ayından itibaren …’nun bordro kayıtlarında mevcut olduğu, kendisinin beyanına göre sürekli ofiste bulunduğunu fiilen inşaat onarım işinde çalışmış olsa bile işin niteliği gereği tek bir kişinin yapabileceği türden iş olmadığı, mükellefin 2010 yılında …’a satışı yapılan tadilat işlerine ilişkin faturaya rastlanılmadığı, mükellefin …’a düzenlediği fatura içeriği hizmetleri gerçekleştirecek kapasite ve özellikte olmadığı, Ba Bs formu analizinde Bs bildirimi yapılmadığı halde … İnş. Ltd. Şti.’den 100.000 TL’lik 2 adet fatura aldığı yönünde Ba bildiren … İnşaat ve Gıda Ltd. Şti.’den sözkonusu faturaların istendiği, yapılan incelemede … seri … ve … numaralı faturaların basımını yapan matbaanın … olduğu, sorgulama sonucu böyle bir kaydın bulunmadığı, dolayısıyla bu belgelerin sahte olarak basıldığı tespiti ile faturalara el konulduğu belirtilerek, düzenlediği faturaların gerçek bir ticari faaliyete dayanmayan sahte belge niteliğinde olduğu belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, şirket ortak ve temsilcilerine ulaşılamaması, çek ile yapılan tahsilatlarda usulsüzlüklerin olması, şirketin işçi sayısının yapılan işin boyutuyla kıyaslandığında yeterli olmadığı, davacıya fatura düzenlenen dönemde işçisinin olmadığı ve fatura içeriği hizmetleri gerçekleştirecek kapasite ve özellikte olmadığı, Ba- Bs form analizinde olmayan iki faturanın basımını yapan mükellefin kaydına ulaşılmaması nedeniyle faturalara el konulduğu yolundaki tespitlerden davacı şirketin bahsi geçen mükelleften alıp indirim konusu yaptığı faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmayan sahte faturalar olduğu sonucuna varılmıştır.
Davacı hakkında 2011 yılı hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde düzenlenen vergi inceleme raporunda yeniden oluşturulan 2011 yılı KDV beyan tablosuna göre 2011/12 döneminden 2012/1 dönemine devreden katma değer vergisi indiriminin 0,00 TL olarak dikkate alınması gerektiğinin belirtilmesi hususunun da Vergi Dava Dairesince yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının cezalı tarhiyatlara ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 21/06/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.