Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/1919 E. , 2022/8636 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/1919
Karar No : 2022/8636
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …Kaymakamlığı
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Tekirdağ ili, Şarköy ilçesi, …Mahallesinde bulunan mülkiyeti Maliye Hazinesine ait …, …, …ve …parsel sayılı taşınmazlar ile mülkiyeti Tekirdağ Büyükşehir Belediyesine ait …, …, …ve …parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda Tekirdağ Büyükşehir Belediye Encümeninin … tarih ve …sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, Tekirdağ ili, Şarköy ilçesi, …Mahallesinde mülkiyeti Maliye Hazinesine ait …, …, …ve …parsel sayılı taşınmazlar ile mülkiyeti Tekirdağ Büyükşehir Belediyesine ait …, …, …ve …parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda yapılan parselasyon işleminin …,…, …, …, …, …sayılı parsellerin tamamı ile …sayılı parselin dere yatağı ve koruma alanı kısmı dışında kalan 1992,30 m2’lik kısmı ve 2733 sayılı parselin dere yatağı ve koruma alanı ile zeytinlik alanı dışında kalan toplam 35,6 hektarlık alanı kapsadığı, Tekirdağ İl Özel İdaresi İl Genel Meclisinin …tarih ve …sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli Şarköy Uçmakdere Köyü Ayvasil Mevkii Spor-Doğa-Günübirlik Turizm Tesis Alanı Uygulama İmar Planı esas alınarak yapıldığı, dava konusu parselasyon işleminin dayanak imar planlarına uygun olduğu, hesaplanan DOP oranının yasal sınırlar içerisinde olduğu, plandaki terk oranları parselden parsele değişkenlik gösterdiğinden parselasyon sonucu eski parsellere aynı konumlarından yeni imar parseli tahsis yapmanın mümkün olmadığı, eski parsellere karşılık mümkün mertebe en yakın konumdaki yapı adasından ve müstakil olarak imar parseli verildiği, …ada …sayılı parselin her iki kurum adına hisseli olarak verilmesinin uygun olmadığı, …ada …sayılı parsele dışarıdan gelen hisselerin konum ve mesafeleri dikkate alındığında davalı idare adına tescil edilmesinin mevzuata uygun olduğu dava konusu parselasyon işleminde, imar mevzuatına, dağıtım ilke ve tekniklerine, planlama ve uygulama esaslarına, dayanak imar planına ve kamu yararına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu parselasyon işleminin hazine taşınmazları açısından önemli bir değer artışı sağlamadığı, hazinenin zararına sebebiyet verdiğinden usul ve yasaya aykırı olan temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …’NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 101. maddesi uyarınca Hazine malları konusunda genel yetkili kuruluş Milli Emlak Genel Müdürlüğü olup anılan Genel Müdürlük aynı kararnamenin 99. Madddesinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının hizmet birimleri arasında sayıldığından, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 1. maddesinin 19. fıkrası uyarınca, davacı Şarköy Mal Müdürlüğü yerine Şarköy Kaymakamlığı (Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü) davacı olarak alınması suretiyle işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Tekirdağ ili, Şarköy ilçesi, …Mahallesinde bulunan mülkiyeti Maliye Hazinesine ait …, …, …ve …parsel sayılı taşınmazlar ile mülkiyeti Tekirdağ Büyükşehir Belediyesine ait …, …, …ve …parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda 3194 sayılı Kanunun 18. maddesi uyarınca Tekirdağ Büyükşehir Belediye Encümeninin … tarih ve …sayılı kararıyla onaylanan parselasyon işlemine, davacı tarafından yapılan itirazın … tarih ve …sayılı Tekirdağ Büyükşehir Belediye Encümeni kararıyla reddedilmesi üzerine parselasyon işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 18. maddesinin 1. fıkrasında, imar hududu içinde bulunan binalı veya binasız arsa ve arazileri malikleri veya diğer hak sahiplerinin muvafakatı aranmaksızın birbirleri ile, yol fazlaları ile, kamu kurumlarına veya belediyelere ait bulunan yerlerle birleştirmeye, bunları yeniden imar planına uygun ada veya parsellere ayırmaya, müstakil, hisseli veya kat mülkiyeti esaslarına göre hak sahiplerine dağıtmaya ve re’sen tescil işlemlerini yaptırmaya belediyelerin yetkili olduğu kurala bağlanmıştır.
İşlem tarihinde yürürlükte olan İmar Kanununun 18. Maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlenmesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “İmar parsellerinin oluşturulması ve dağıtımındaki esaslar” başlıklı 10. maddesinde, ”İmar parsellerinin oluşturulması ve dağıtımında aşağıdaki esaslar dikkate alınır: a) Düzenlemeyle oluşacak imar parsellerinin mümkün mertebe aynı yerdeki veya yakınındaki eski parsellere tahsisi sağlanır, b) Plân ve mevzuata göre korunması mümkün olan yapıların tam ve hissesiz bir imar parseline intibak ettirilmesi sağlanır, c) Mal sahibine tahsis edilen miktarın bir imar parselinden küçük olması veya diğer teknik ve hukuki nedenlerle müstakil imar parseli verilmemesi halinde, imar parselasyon plânları ve imar durumu belirlenmiş düzenleme alanlarında yapılacak binaların toplam inşaat alanı veya bağımsız bölüm adetleri belirtilen imar adaları veya parselleri, kat mülkiyetine esas olmak üzere hisselendirilebilir.” hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bakılan uyuşmazlıkta, davacı düzenleme sonucunda, kadastral mülkiyeti davalı idareye ait olan …ve …sayılı parselin bulunduğu yerde oluşturulan …ada …sayılı imar parselinin davalı idareye verilmesi gerekirken kendilerine verildiğini, yine kadastral mülkiyeti kendilerine ait …sayılı parsel ile davalı idareye ait …sayılı parselin bulunduğu yerde oluşturulan …ada …sayılı imar parselinin ise kendilerine verilmesi gerekirken davalı idareye verildiğini ileri sürmektedir. Davacının dava konusu parselasyon işlemine yönelik temel itirazını kök parsellerin bulunduğu yerde oluşturulan imar adasında kendi altlıklarından tahsis yapılmadığı iddiası olduğu anlaşılmaktadır.
Parselasyonda, kök parsellerin bulunduğu yerde oluşturulan imar adalarına öncelikle kendi altlıklarından tahsis yapılması dağıtım ilkelerinin bir gereği olup şayet uygulama imar planında imar parseli oluşturulması mümkün olmayan alanlarda kalan taşınmaz malikleri bulunuyorsa bu hisselerin parselasyon işlemi ile mümkün olduğunca taşınmazların yakınında oluşturulan, eşdeğer nitelikteki imar parsellerinden tahsis edilmesi gerekmektedir.
Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacı maliye hazinesinin düzenleme sonucunda kendilerine verilmesini talep ettiği …ada …sayılı imar parseline ilişkin olarak yapılan değerlendirmede, her iki kurum adına hisseli olarak verilmesinin uygun olmadığı, …ada …sayılı parsele dışarıdan gelen hisselerinin konum ve mesafeleri dikkate alındığında davalı idare adına tescil edilmesinin uygun olduğu yönünde tespitlere yer verilmiş ise de parselasyon krokisi incelendiğinde düzenleme sonucu oluşturulan …ada …sayılı parsel ile …ada …sayılı parselin komşu parsel olduğu, kadastral altlığının tamamı davalı idare taşınmazlarına denk gelen …ada … sayılı parselin davacı adına tahsis edildiği, davacının kadastral altlığının bulunduğu …ada …sayılı parselin ise davalı idare adına tahsis edilmiş olduğu görülmekte olup Mahkemece davacının bu husustaki iddiası yeteri kadar değerlendirilmeden eksik incelemeyle hazırlanan bilirkişi raporuna dayanılarak karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacıya kadastral taşınmazının bulunduğu …ada …sayılı parsel yerine, kadastral altlığının tamamı davalı idarenin taşınmazlarına denk gelen …ada …sayılı parselden davacı adına tahsis yapılmasının teknik bir zorunluluktan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, parselasyon teknikleri ve dağıtım ilkeleri bakımından uygun olup olmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması amacıyla bilirkişilerden bu hususlara ilişkin ek rapor alınarak elde edilecek sonucun değerlendirilmesi suretiyle uyuşmazlık hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, davanın reddi yolunda verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 13/10/2022 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.