DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2021/3321 E.  ,  2022/2364 K.
T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2021/3321
Karar No : 2022/2364

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- …
…
11- …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onuncu Dairesinin 15/04/2021 tarih ve E:2018/3845, K:2021/1865 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 25/06/2018 tarih ve 30459 Mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 3. maddesi ile değiştirilen asıl Yönetmeliğin 6. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinin, 6. maddenin 2. fıkrasının ve 24. maddesi ile değiştirilen asıl Yönetmeliğin 158. maddesinin 1. fıkrasının iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 15/04/2021 tarih ve E:2018/3845, K:2021/1865 sayılı kararıyla;
Davalı idarenin usule ilişkin itirazlarının yerinde görülmediği,
4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 5/A, 10. ve 71. maddeleri ile 21/05/2014 tarih ve 29006 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği’nin 1. ve 2. maddelerine atıf yapılarak;
Yönetmeliğin, 6. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendi ile aynı maddenin 2. fıkrası yönünden;
Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği ile oluşturulan yetkilendirilmiş yükümlü statüsü ile, ithalat, ihracat ve transit gibi dış ticaret işlemleri ile uğraşan ticaret erbabına özel bir statü tanınarak bu kişilerin gümrük mevzuatının öngördüğü basitleştirilmiş uygulamalardan ve Türkiye gümrük bölgesine eşya giriş ve çıkışı sırasında yapılan emniyet ve güvenlik kontrollerine ilişkin kolaylaştırmalardan yararlanmalarının amaçlandığı,
Bu itibarla, yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası başvurusu için aranacak ticari kayıtların güvenilirliği ve izlenebilir olması koşulunu düzenleyen 6. maddenin tüm fıkra ve bentleriyle bir bütün halinde değerlendirilmesi sonucunda, dava konusu değişiklikler ile, yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası başvurusu için aranacak ticari kayıtların güvenilirliği ve izlenebilir olması koşulunu sağlayabilmek için, gümrük işlemlerinin mevzuata uygun ve gümrüklü eşyaların idareye doğru beyan edilmesinin amaçlandığı, önemli sorumluluk gerektiren yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası başvurusu yapılabilmesi için, başvuru sahiplerinin kurum içi kontrol sistemine sahip olması ve eğitim, mevzuat, mevzuat değişiklikleri ve gümrük işlemlerinin kayıt edilmesi ve takibi konularında ayrıntılı düzenleme getirildiği, getirilen bu düzenleme konusunda davalı idarenin sahip olduğu takdir yetkisinin kullanımında, üst hukuk normlarına, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmediği sonucuna varıldığı,
Yönetmeliğin, 158. maddesinin 1. fıkrası yönünden;
Dava konusu düzenlemede, sertifika kapsamında gerçekleştirilen gümrük işlemlerinin yıllık faaliyet raporuna bağlanarak davalı idareye bildirilmesi, incelemelerin 12 aylık dönemlere ayrılarak, beyan ve beyannamelerin tüm unsurlarıyla birlikte incelemeye tabi tutulacağı, oluşturulacak formların hangi formata göre düzenleneceği gibi bir raporda olması gereken unsurlara yer verildiği, düzenlemenin faaliyet raporlarının açık ve istatistiksel değerlendirmeye uygun olarak hazırlanması amacına yönelik olduğu,
Bu itibarla, yıllık faaliyet raporlarının incelemeye uygun bir şekilde düzenlenmesine yönelik olarak davalı idarenin sahip olduğu takdir yetkisinin kullanımında, üst hukuk normlarına, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacılar tarafından, dava konusu düzenlemeler ile sertifika kapsamında yapılan gümrük işlemlerini inceleyerek faaliyet raporlarını düzenleyecek kişilerin niteliklerinin açıkça tespit edilmediği, hukuki belirlilik ilkesine aykırılık teşkil eden bu durumun yapılacak incelemenin objektifliği konusunda kuşkuya yol açacağı, bahse konu incelemelerin profesyonel kişilerce yapılmasında kamu yararının bulunduğu, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, 25/06/2018 ve 21/02/2020 tarihli yönetmelik değişiklikleri ile, inceleme ve faaliyet raporu düzenlemesine ilişkin iş ve işlemlerin, sertifika sahibi ya da sertifika başvurusu yapan kişilerin tercihine bırakıldığı, bu kapsamdaki faaliyetlerini kendi bünyelerinde ya da Yönetmeliğin 6. maddesinin 2. fıkrasında yer alan esaslar çerçevesinde hizmet alımı yolu ile yürütebilecekleri, dava konusu düzenlemelerin 4458 sayılı Kanun’un 5/A maddesi ile idarelerine tanınan yetkiye dayanılarak yapıldığı, düzenlenen faaliyet raporlarının, firmaların sertifika kapsamında yürüttükleri gümrük işlemlerinin incelenmesi üzerine hazırlandığı, söz konusu incelemenin firmalar hakkında gümrük idaresi tarafından yapılan kontroller ile karıştırılmaması gerektiği, gümrük idaresi tarafından yapılan kontrollerin, Yönetmeliğin 160/A maddesi uyarınca Sonradan Kontrol ve Riskli İşlemlerin Kontrolü Yönetmeliği kapsamında ve ticaret müfettişleri eliyle gerçekleştirildiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …’NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde yer alan;
“a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c)Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması” sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz istemlerinin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Onuncu Dairesinin temyize konu 15/04/2021 tarih ve E:2018/3845, K:2021/1865 sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacılara iadesine,
4. Kesin olarak, 27/06/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.