Görüntülediğiniz mahkeme kararı henüz kesinleşmemiştir. Yararlı olması amacıyla eklenmiştir.

T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/130 Esas
KARAR NO : 2023/499

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 16/02/2021
KARAR TARİHİ : 07/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin … ilinde iplik üretim ve satış faaliyeti yürütmekte olan …Tic. A.Ş. ile yapmış olduğu taşıma sözleşmesi gereği taşınacak ürünleri … adresinden teslim alarak, sevk edilecek adreslere taşıdığını, taşıma sözleşmesi gereği müvekkili şirketin kendi bünyesindeki araçların yetişmemesi durumunda bölgede mevcut nakliye şirketleri ile anlaşma sağlayarak taşıma sorumluluğunu yerine getirdiğini, dava konusu taşıma işinde de müvekkilinin taşıma işini …’ya sevk ettiğini ve … çekici … dorse plakalı aracı Şoför … yükleyip (15.02.2020 tarihinde) belirlenen … ilindeki sevk adresine 18.02.2020 tarihinde teslim etmek üzere yola çıktığını, belirlenen tarihte mallar (22.753,27 brüt kg ağırlığındaki 418 çuval dokumaya hazır iplik) teslim edilmediğini, müvekkili şirket çalışanı ve yetkilisinin aracın lastiklerinin patladığını, sürekli arıza yaptığını vb. gerekçelerle oyalandığını, daha sonra telefonlarına ulaşılmadığını, hasara ilişkin sadece tek bir poliçenin değerlendirmeye alındığını, müvekkilinin ikinci poliçesinin dikkate alınmadığını, değerlendirmeye alınan poliçedeki teminatların da hatalı yorumlandığını, herhangi bir kabul anlamına gelmemek kaydı ile olay başı 500.000,00-TL olan emniyeti suistimale ilişkin limitin yıllık limit gibi kabul edildiğini, oysa ki poliçede yıllık bir üst limitin olmadığını, dolayısıyla hasarın tamamıyla tazmin edilmesi gerektiğini, müvekkilinin her iki poliçesinin de yürürlükte kabul edilmesi gerçeğinden ve 500.000,00 TL’lik limitin olay başı olduğundan hareketle müvekkiline eksper raporunda da belirtilen 419.116,80-TL +KDV den ödenen 26.960,36-TL nin mahsubu sonucu kalan tutar olan 462.743,74-TL (392.155,72-TL+KDV) nin hasar tarihinden itibaren işletilecek en yüksek avans faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 462.743,74-TL nin hasar tarihinden itibaren işletilecek en yüksek avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı …Ş vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davacının ” Uyuşmazlık konusu hasarın temelindeki poliçenin sorumluluk poliçesi türlerinden biri olan … Poliçesi olduğu bu tip sorumluluk poliçelerinin birden çok defa aynı dönem ve aynı riskler için yaptırılabileceği müvekkilinin de bu poliçeden iki adet tanzim ettirdiği dava konusu hasarın her iki poliçenin de ortak vadesinde 18.02.2020 tarihinde gerçekleştiği bu durumda her iki poliçenin teminat sağlaması gerektiği ” yönündeki iddiasının doğru ve haklı olmadığını, iddia edilenin aksine ihtilaf konusu sorumluluk poliçeleri açısından kısmi sigortanın ya da birden çok sigortanın uygulama alanı bulunmadığını, kısmi ya da birden çok sigortanın tamamen ve sadece 6102 sayılı TTK 1453- 1472. mad. arasında düzenlenen Sigorta Türlerine İlişkin Özel Hükümler İkinci Kısım, Birinci Bölüm Zarar Sigortaları A) Mal sigortaları mal ( Menfaat ) Sigortaları bakımından söz konusu olduğunu, ödemelere ve hasar dosyalarına konu 31.09.2019-31.09.2020 vadeli 82100602 nolu poliçe üzerinde açık olarak belirtildiği üzere, sigortalının kendi araçları ve kiralık araçlar ile TC sınırları dahilinde taşıdığı yıllık 500.000.000,00-TL değerindeki muhtelif ilişkin emtia nakliyat sigortası genel şartları ve Kamyon Klozu (yükleme aktarma boşaltma hariç) hükümleri ile ve özel şartlar dahilinde gerçekleşecek rizikolar sonucu TTKnın ilgili hükümleri ve yasadan doğan sorumluluklara bağlı olarak sigortalıya karşı ileri sürülebilecek taleplerinin kusuru nispetinde karşılanmasına ilişkin yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigortası olduğunu, iş bu poliçenin kamyon klozu kapsamında düzenlenmiş olduğunu, ana teminat konusu kamyon klozu olmakla poliçenin bu kloz kapsamında teminat sağladığını beyan ederek müvekkili sigorta şirketi bakımından davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … Şti. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davacının taleplerinin hukuki dayanaktan yoksun ve afaki beyanlara ve ihtimallere dayandığını, müvekkilinin diğer davalı …Ş. ile 28.11.2012 tarihinden itibaren yapılan Sigorta Acentelik Sözleşmesi ile çalışmakta olduğunu, işbu süreç zarfında defaatle sözlü talepler neticesi sigorta sözleşmesi tanzimi ile prim tahsili yapıldığını ve sigorta örtüsü altına alınan zararların diğer davalı …Ş. tarafından tazmin edildiğini, davacı yanın sigorta teminatını arttırmak için yapmış olduğu talebi sonucunda … numaralı poliçenin iptal edilerek … numaralı poliçe düzenlenmiş olduğunu, basiretli bir tacir olan davacının bu durumu bilmesine ve iki poliçenin aynı anda geçerli olmayacağının farkında olmasına rağmen ödediği teminatların üstünde menfaat elde etmeye çalıştığını beyan ederek davacı yanın hukuki dayanaktan yoksun ve kötü niyetli işbu davasının reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Sigorta poliçeleri, hasar dosyası, tamir evrakı, banka dekontları ve tahsilat makbuzu, ekspertiz raporu, hasarlı araç fotoğrafları, … CBS … soruşturma dosyasının UYAP kayıtları.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Dava, sigorta hukukundan kaynaklanan tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının 18.02.2020 tarihinde gerçekleşen hasar sonucu uğradığı zararın eksik ve gereği gibi tazmin edilmediği iddiasının yerinde olup olmadığı, varsa bakiye hasar tazminatının ferileri ile miktarı, zaman aşımı definin yerinde olup olmadığı hususlarındadır.
Hasar (hırsızlık) tarihinin 24/02/2020 olduğu dikkate alınarak iki yıllık zaman aşımı süresinin dolmadığı anlaşıldığından zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir.
Deliller toplandıktan sonra, mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında sigorta uzmanı …, taşıma uzmanı Makbule Gültekin ve mali müşavir …’dan aldırılan bilirkişi raporu, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olup aşağıda belirtilen yönleriyle hükme esas alınmıştır.
Taşımacılık Yönünden, Dava dışı … Tic, A.Ş. ile davacı/sigortalı … Tic. A.Ş. arasında 28.10.2019 tarihinde “Taşıma Sözleşmesi” imzalandığı, dava dışı … Tic. A.Ş. 418 çuval ve brüt 22.753,24 kg iplik emtiasını Tekirdağ’da bulunan … Ltd. Şti. sattığı, satılan emtianın taşımasının gerçekleştirilmesi için davacı/sigortalı … A.Ş. firmasına bildirildiği, davacı … firması taşımayı gerçekleştirmek üzere … adına kayıtlı olan …/ … (Çekici – Römork) plaka sayılı araç ile anlaşarak emtia taşınmak üzere 15.02.2020 tarihinde araca yüklendiği, taşımayı gerçekleştiren … adına kayıtlı olan … / … (Çekici – Römork) plaka sayılı aracın teslimatı gerçekleştirmemesi üzerine aracı kullanan şoför … ile irtibat kurulmuş olmasına rağmen daha sonra şoför ile irtibat kurulamadığı, taşınan ürünlerin çalındığının anlaşıldığı, bunun üzerine … CBS … sayılı soruşturma dosyası üzerinden hırsızlık ile ilgili suç duyurusunda bulunulduğu, davaya konu taşımacılık işinin asıl taşıyıcısı dava dışı …A.Ş. ile 28.10.2019 tarihinde “Taşıma Sözleşmesi” imzalayan davacı… Tic. A.Ş. firması fiili taşıyıcısı ise … / …(Çekici – Römork) plaka sayılı aracın sahibi … olduğu anlaşılmaktadır.
Taşıyıcının sorumluluğu ile ilgili Türk Ticaret Kanunu 875 hükmü : Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır.
TTK 875 hükmüne göre; dava dışı …Tic. A.Ş. firmasına ait emtiayı tam ve hasarsız teslim alan ancak taşımak için teslim aldığı emtiayı alıcısına teslimatını gerçekleştiremeyen …Tic. A.Ş. % 100 kusurludur.
Davalı …Ş. davaya konu çalınan emtiaların sorumluluğunun davacı/sigortalı … Tic. A.Ş. de olduğunu kabul edip 16.09.2020 tarihinde hasar ödemesi yapmıştır.
Davalı Taşıyıcının Ödeyeceği Tazmin Miktarı Yönünden, Davaya konu taşınan emtia 418 çuval, brüt 22.753,24 kg olup fatura değeri 419.116,80 TL’dir.
Türk Ticaret Kanunu taşıyıcılar için sınırlı sorumluluk hükmü getirmiştir.
Türk Ticaret Kanunu 882 hükmü : Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu; a) Gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, b) Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir.
Taşıyıcının sınırlı sorumluluğu kargo brüt ağırlığı * 8,33 SDR formülü ile hesaplanmaktadır. Kargonun brüt ağırlığı: 22.753,24 kg Taşıyıcının sınırlı sorumluluğu 22.753,24 kg * 8,33 SDR: 189.534,49 SDR’ dir. (Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir.) Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği 15.02.2020 tarihi için belirlediği SDR/TL değeri 8,2788 TL’dir. Taşıyıcının Sınırlı Sorumluluk Tutarı: 189.534,49 SDR x 8,2788 USD/TRY – 1.569.118,13 TL olarak hesap edilmiştir. Taşıyıcının sınırlı sorumluluk değeri (1.569.118,13 TL), taşınan emtianın bedelinden (419.116,80 TL) daha yüksek çıktığı için somut olayda taşıyıcının sınırlı sorumluluk tutarının hesaplanmasına yer olmadığı tespit edilmiştir.
Davacı tarafın cari hesap ekstresinde, davalı … Şti. ile cari hesap ilişkisinin 01.01.2016 tarihli 97.743,39 TL (A) tutarlı kayıt işlemi ile başladığı, 31.12.2019-01.01.2020-03.06.2020-31.12.2020 tarihinde davacı tarafın … Ltd. Şti.’nden 8.682,11 TL alacaklı olduğu, davalı …Şti.’nin cari hesap ekstresinde, davacı taraf ile cari hesap ilişkisinin 01.01.2020 tarihli 2.472,10 TL (B) tutarlı kayıt işlemi ile başladığı, 03.06.2020 tarihinde davalı tarafın davacı taraftan 2.472,10 TL alacaklı olduğu anlaşılmaktadır.
Davalı …’nin 21.09.2020 tarihinde davacı tarafa yaptığı 26.960,36 TL ödemenin davacı ve davalı …’nin ticari defterlerine karşılıklı olarak kaydedildiği, TTK 875 hükmüne göre dava dışı …Tic. A.Ş. firmasına ait emtiayı tam ve hasarsız teslim alan ancak taşımak için teslim aldığı emtiayı alıcısına teslimatını gerçekleştiremeyen …A.Ş. ‘nin % 100 kusurlu olduğu, taşıyıcının sınırlı sorumluluk değerinin (1.569.118,13 TL), taşınan emtianın bedelinden (419.116,80 TL) daha yüksek çıktığı için somut olayda taşıyıcının sınırlı sorumluluk tutarının hesaplanmasına yer olmadığı anlaşılmaktadır.
Davalı … diğer davalı …Ş. ile 28.11.2012 tarihinden itibaren yapılan Sigorta Acentelik Sözleşmesi ile çalışmakta olup sigorta örtüsü altına alınan zararlar davalı …Ş. tarafından tazmin edilmekte olduğundan davalı …Ltd. Şti. hakkındaki davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı …Ş. yönünden ise, 31.09.2019-31.09.2020 vadeli … nolu poliçede belirtildiği üzere, sigorta konusu, sigortalının Kendi Araçları ve Kiralık Araçlar İle TC sınırları dahilinde taşıdığı yıllık 500.000.000,00-TL değerindeki muhtelif ilişkin emtia nakliyat sigortası genel şartları ve Kamyon Klozu (yükleme aktarma boşaltma hariç) hükümleri ile ve özel şartlar dahilinde gerçekleşecek rizikolar sonucu TTKnın ilgili hükümleri ve yasadan doğan sorumluluklara bağlı olarak sigortalıya karşı ileri sürülebilecek talepleri kusuru nispetinde karşılanmasına ilişkin Yurtiçi Taşıyıcı Sorumluluk Sigortasıdır. Bu sigorta kamyon klozunda yer alan rizikolardan sadece taşıyıcının kusuru ile meydana gelen nakil vasıtasının devrilmesi, çarpışması, yanması sonucunda taşınan emtianın hasara uğraması ve zayi olması nedeniyle taşıyıcıya düşecek sorumluluğu temin eder. Poliçede özel olarak belirtilmediği sürece yükleme, boşaltma, aktarma ve ” hırsızlık rizikoları ” teminata dahil değildir. Poliçede, taşınan emtianın genel ve kısmi çalınması teminata dahil edilmiş olup şu şartlar aranacaktır: a. kırma, delme, yıkma, devirme ve zorlamayla girilerek, b. araç, gereç veya bedeni çeviklik sayesinde tırmanma veya aşma suretiyle girilerek, c. kaybolan, çalınan veya haksız yere elde edilen asıl anahtarla veya anahtar uydurarak veya başka aletler veya şifre yardımıyla kilit açma suretiyle girilerek, d. sigortalı yerlere gizlice girip saklanarak veya kapanarak, e. öldürme, yaralama, zor ve şiddet kullanma veya tehditle, yapılması halinde sigortalı kıymetlerde doğrudan meydana gelen maddi kayıp ve zararlar, teminat altına alınmıştır. f. araçların şoförsüz beklemelerde 24 saat korumalı otoparkta muhafaza edilmesi, hırsızlığa karşı tüm tedbirlerin alınmış olması kaydı ile otoyollarda ve Petrol istasyonlarındaki beklemelerde mutlaka güvenli alanlarda araçların park edilmesi ” hırsızlık teminatının geçerliliği açısından şarttır ” . Somut olayda davacı tarafça zararın özel şartlar kapsamında kaldığı kanıtlananmamıştır.
Bununla birlikte, poliçede emniyeti suiistimal hasarları özel şart ile ve yıllık tek limit olarak 500.000-TL teminata alınmış olmakla davacı sigortalının gerek önceki tarihli hasarı gerekse dava konusu hasar talebi poliçe kapsamında değerlendirilmiş ve poliçe teminatının tamamı olan 500.000,00-TL önceki tarihli … nolu hasar dosyasından ve dava konusu hasar nedeni ile açılmış olan … nolu hasar dosyasından sigortalıya ödenmiş olmakla, poliçe teminatı ve sorumluluk sona ermiştir. Dava konusu tazminat talebi Limit bakımından teminat harici olup davalı …Ş. hakkındaki davanın da reddine karar vermek gerekmiştir.
Ekspertiz raporunda belirtildiği üzere, aynı şekilde meydana gelen geçmiş tarihli bir hasar için … nolu hasar dosyasından davalı … tarafından davacı sigortalıya 419.039,64 TL + KDV = 473.039,64 TL tazminat ödenmiştir. Böylece, limitten kalan miktar sigorta eksperi tarafından 26.960,36 TL olarak belirlenmiş olup davacının da kabulünde olduğu üzere bu miktarda tazminat davacı şirkete ödenmiştir.
Davacı tarafça 500.000,00 TL teminatın yıllık limit olarak değerlendirilemeyeceği, olay başı olduğu iddia edilmiş ise de, poliçede sigortacının sorumlu olduğu azami limit’in 500.000,00 TL olduğu belirtildiğinden 40111900042 nolu hasar dosyasından davacıya 473.039,64 TL tazminat ödenmiş ve dava konusu olaya ilişkin olarak açılmış olan … no lu hasar dosyası için kalan 26.960,36 TL de davacıya ödenmiş olduğuna göre limitin dolduğu ve davacının talep hakkı kalmadığı kabul edilmiştir.
Ayrıca poliçedeki, Hasar Tespiti ve Tazminatın Ödenmesi Şartları başlıklı bölümde “Hasar ödemesinin sigortalıya yapılabilmesi için mal sahibinin ( Zarar Görenin ) zararının karşılandığını gösterir belge veya noter tasdikli muvafakatnamenin iletilmesi şarttır. Sigortalı, herhangi bir hasar halinde veya gerektiğinde tüm sevkiyatların sigortalanıp sigortalanmadığının anlaşılması bakımından sigortacıya kayıtlarını kontrol imkânı verecektir. ” hükmü yer almakta olup davacı, emtia sahibinin zararını giderdiğini ve zararın kendi uhdesinde doğduğunu ispat edememiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre;
Davanın reddine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 179,90 TL ilam harcından peşin yatırılan 7.902,52 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.722,62 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14 ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddeleri gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 67.784,12 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak eşit oranda davalılara verilmesine,
Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan bakiye gider avanslarının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 07/06/2023

Katip …
¸e-imzalıdır

Hakim …
¸e-imzalıdır