Görüntülediğiniz mahkeme kararı henüz kesinleşmemiştir. Yararlı olması amacıyla eklenmiştir.
T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/637 Esas
KARAR NO : 2023/509
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/09/2021
KARAR TARİHİ : 09/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; …’nun işletmesinin 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun doğrultusunda Davacı Müvekkil Şirket tarafından yürütüldüğünü, Davalı-Borçlu şirkete ait …, …, …, …, …, …, …, …, … plakalı araçlar ile 01.09.2016- 07.08.2018 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin 63 adet ihlalli geçiş yapıldığını, işletme hakkının müvekkil şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğinin tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine Müvekkil Şirketçe davalı-borçlu aleyhine … 30. İcra Müdürlüğü … E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5. maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası, işlemiş faiz ve KDV alacağının tahsili amacıyla 21.09.2018 tarihinde icra takibi başlatılıp, Davalı-Borçlu şirkete ödeme emrinin 06.03.2019 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak Davalı-Borçlu tarafından 06.03.2019 tarihinde borca ve faize itiraz edildiğini, ilgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması sebebiyle takibin durdurulmasına karar verildiğini, sonrasında taraflarınca … Arabuluculuk Bürosuna başvurularak … Arabulucuk numarası ile yapılan görüşmeler ve karşı tarafın toplantılara katılmaması üzerine müzakere yapılamadan anlaşamama şeklinde tamamlandığını, borçlu-davalı tarafından müvekkil şirketçe işletilen köprü ve otoyollardan geçiş yapmadığı yönünden bir savunması bulunmaksızın icra dosyasına zaman kazanma amacı ile haksız ve kötü niyetle itiraz edildiğini bu nedenlerle taraflarınca süresi içerisinde itirazın iptali davası açma gereği hasıl olduğunu, davalının borca yönelik itirazlarının hukuki mesnetten yoksun ve asılsız olduğunu, davalıya-borçluya ait araçların otoyolu kullandığı anlarda HGS/OGS hesaplarının müsait olmadığını, hesapların müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmanın davalı-borçlu tarafın sorumluluğunda olduğunu ve ücret ödeme yükümlülüğünü kendi kusuruyla ihlal ettiğini, Müvekkil Şirketin kanuna uygun olarak ihlalli geçiş ücreti tahakkuk ettirdiğini ve cezai yaptırım uyguladığını, davalının-borçlunun icra takibine konu faize yönelik itirazlarının mesnetsiz olduğunu beyan ederek, davanın kabulü ile … 30. İcra Müdürlüğü’nün … Esas sayılı dosyası kapsamında 2.812,35 TL geçiş ücreti, 10.409,60 TL gecikme cezası ile 1.511,15 TL işlemiş faiz ve 272,01 TL KDV olmak üzere toplam 15.005,11 TL üzerinden itirazın iptalini ve takip talebinde gösterilen şartlarda devamını, Hüküm kurulan işlemiş faize 3065 sayılı KDV Kanunu gereğince %18 KDV uygulanmasını arz ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı tarafa dava dilekçesi usulüne uygun tebliğ edilmiş ise de davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLER:
… 30. İcra Dairesi’nin … Esas sayılı dosyası, Arabuluculuk Daire Başkanlığı’nın 2… Sayılı dosyası, … İl Emniyet Müdürlüğü yazı cevabı, Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi yazı cevabı, … İl Emniyet Müdürlüğü yazı cevabı, İstanbul İl Emniyet Müdürlüğü yazı cevabı, Türkiye Noterler Birliği yazı cevabı ve Bilirkişi Raporu dosyada mevcuttur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
23/04/2022 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; “… plakalı araç talepleri düşülerek (davalı adına tescil yok), Takibin, 2.534,00 TL (geçiş bedeli) + 9.296,20 TL (ceza bedeli) = 11.830,20 TL (asıl alacak) + 1. 365,24 TL (işlemiş faiz) + 245,74 TL (Faiz KDV’si) =13.441,18 TL üzerinden takibin davalı … Şti. Adına devam edebileceği” sonuç ve kanaatine varılmıştır.
30/03/2023 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle; “… plakalı aracın 2 adet ihlalli geçiş tarihi itibariyle davalı şirket adına tescilli olduğu hususu da gözetildiğinde, Takibin, 2.812,35 TL. (geçiş bedeli) * 10.409,60 TL. (ceza bedeli) – 13.221,95 TL (asıl alacak) * 1.511,15 TL. (işlemiş faiz) * 272,01 TL (Faiz KDV si) – 15.005,11 TL. üzerinden takibin davalı …Ltd.Şti. adına devam edebileceği,” sonuç ve kanaatine varılmıştır.
GEREKÇE: Dava, ihlalli geçiş ceza ücretinin tahsili için yapılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.
… 30.İcra Müdürlüğünün … Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 15.005,11 TL geçiş ücreti ve ceza ücreti üzerinden takip başlattığı, davalının hiçbir borcu olmadığından bahisle ödeme emrine süresinde itiraz ettiği, eldeki itirazın iptali davasının yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5. maddesinde; “…(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir…” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.
6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise; “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.
Kanunun 30. maddesinin, 27/03/2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.
6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında; “… İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir…… kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır…” yönünde karar vermiştir. Bu durumda davalının ihlali sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17.Hukuk Dairesinin 20/10/2022 Tarih, 2019/1749 Esas ve 2022/1207 Karar sayılı kararı ve yerleşik uygulamaları)
Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.
Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.
Davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir. OGS cihazı/ HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür. Yine geçiş anında tahsilat yapılmamış ise bu durumun bankadan mı yoksa davacının kullandığı HGS/OGS sisteminden mi kaynaklandığı, bakiyenin belli bir limit altına düşmesi halinde otomatik yükleme yapılıp yapılmadığı, geçiş anında bakiye yetersiz kalırsa sonradan yapılan yükleme ile geçişten itibaren 15 gün içerisinde tahsilat yapılıp yapılmadığı/tahsilatın mümkün olup olmadığı, sonradan yükleme yapılmış ise geçiş bedellerinin tahsil edilememesinin sebebinin ne olduğunun da belirlenmesi gerekmektedir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45.Hukuk Dairesinin 14/09/2022 Tarih, 2022/1025 Esas ve 2022/915 Karar sayılı kararı ve yerleşik uygulamaları)
Uyuşmazlık kapsamında hazırlanan ve hükme esas alınan 30/03/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda; Takibin, 2.812,35 TL. (geçiş bedeli) * 10.409,60 TL. (ceza bedeli) – 13.221,95 TL (asıl alacak) * 1.511,15 TL (işlemiş faiz) * 272,01 TL (Faiz KDV si) – 15.005,11 TL. üzerinden takibin davalı …Şti. adına devam edebileceğinin bildirildiği, rapora itiraz edilmediği, raporun usul ve yasaya uygun Mahkememiz denetimine elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmıştır.
Davalının icra takibine haksız yere itirazda bulunmaları ve alacağın likit olması nedeni ile toplam alacağın % 20 oranında icra inkar tazminatının (İİK md.67/2) davalıdan tahsilde tekerrür olmamak üzere alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM; Açıklanan yasal gerektici nedenlere göre;.
1-Davanın tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla KABULÜNE,
Davalının … 30.İcra Müdürlüğünün … Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına,
2-İİK mad. 67/2 uyarınca alacak likit ve itiraz haksız olduğundan 15.005,11 TL alacağın %20’si olan 3.001,02 TL icra inkâr tazminatının tahsilde tekerrür olmamak üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 1.025,00 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 181,22 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 843,78 TL harcın ve arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL’nin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.025,00 TL peşin harç, 59,30 TL başvuru harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 115,60 TL posta masrafı olmak üzere toplam 2.208,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan, kullanılmayan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı yanın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulünce anlatıldı.09/06/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır