Görüntülediğiniz mahkeme kararı kesinleşmiş bir karardır.
T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/658 Esas
KARAR NO: 2023/58
DAVA: Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ: 07/10/2021
KARAR TARİHİ: 25/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davaya konu davalı —– tarihli —– ile —- iken nevi değiştirerek —— dönüştüğü, bugün itibariyle toplam sermayesi —–olan şirketin iki hissedarının bulunduğu, hissedarlardan birisinin müvekkil —- olduğu, kendisinin şirketin —- azınlık hissesine sahip olduğu, diğer hissedar —– çoğunluk hissesine sahip olduğu, müvekkilinin tesadüfen fark ettiği son zamanlarda yapılan usulsüzlüklerden mütevellit ——-dosyası ile şirketin haklı sebeple fesih davası açıldığı, iş bu dava sonrası şirkete denetim ve onay kayyumu atandığı, bu davanın açılmasından sonra müvekkilinin ortak olduğu şirket ile bütün irtibatının merkezine girmesi engellenip, şirketin faaliyetleri ile ilgili bilgi alınmasının engellendiği, hal böyle iken iş bu davayı açma zaruretinin hasıl olduğu, müvekkilinin belirtilen adresine davalı şirket tarafından —- tarihinde bildirim yapılarak, —– tarihinde yapılacağının bildirildiği, toplantı bildirim ekinde —— paylaşıldığı, bu paylaşılan belgelerin —–değerlendirme yapılabilmeye elverişli olmaması sebebiyle taraflarca —– gelir tablosunda yer alan şirkete ait faaliyet giderlerinin ve genel yönetim giderleri dökümlerinin paylaşılmasının talep edildiği ve —– incelemeye hazır olduklarının belirtildiği, bu ihtarname haricinde taraflarınca —– numaralı ihtarname ile toplantı bildirim ekinde gönderilmiş olan bilgi ve belgelerin —– şirket içi faaliyet değerlendirmesi yapılabilmesi için yetersiz olduğunun taraflarınca tespit edildiği, lakin davalı şirketçi seçilen ——- günü idari, resmi ve bayram tatillerinden hemen sonra olduğu için ilgili belgeler taraflarına sunulsa dahi gerekli ve yeterli incelemenin yapılmasının mümkün olmayacağından, TTK. 420. Maddesi uyarınca —- tarihli —– azlığın talebi üzerine — ay süre ile ertelenmesinin talep edildiği ve davalı şirket tarafından bu talebin kabul edilerek,—- gündem maddesinin görüşülmesinin —- tarihine ertelendiği, iş bu erteleme bildirimi sonrası taraflarınca —– yevmiye nolu ihtarname ile TTK. ve ilgili mevzuat —– olarak şirkete ait —-raporunun,—— tablosunda yer alan şirkete ait giderlerin dökümünün, —– yıllarında yapılan ödemelerin ve detaylarının dökümünün,—– dökümünün, şirket faaliyete giderler içerisinde yer alan servis giderlerinin detaylarının dökümünün,—– içerisinde şirket hesaplarından aktarılan paralar var ise bunların dökümünün, yine şirketin gider hesaplarından ——- hesabına yapılan ödemelerin ne amaçla yapıldığına ilişkin belgelerin birer suretinin taraflarına gönderilmesinin talep edildiği, davalı şirketin taraflarına gönderdiği ihtarnamede belirtilen ——- ——- evvel belgeleri incelemek için şirket merkezinde hazır bulunduğu beyanına binaen taraflarınca —– gidildiği, yapılan görüşmelerden olumlu sonuç alınamadığı ve davalı ——– gidildiği, yapılan görüşmelerden imtina ettiği, daha sonra iki hazirunun da imzası alınarak iş bu durumun tutanak altına alındığı, şirket çalışanlarının tutanağı imzalamaktan imtina ettiği, davalı şirket her ne kadar TTK. M. 437-3 uyarınca bilgi ve belge inceleme taleplerini reddetmiş olsa da, eşit işlem ilkesine paralel olarak ve TTK. M. 437 doğrultusunda pay sahiplerinden biri ile ——— dışında paylaşılan bir bilgi ve diğer pay sahibine paylaşılan bilgilerin azınlık pay sahibi ile paylaşılması gerektiği, kötü niyetli olarak paylaşılmayan belgelere müvekkilin erişim sağlamasının engellendiği, bu nedenle mahkemeden davalı şirkete ait ——yıllarına ait detaylı mizan, faaliyet giderlerinin dökümü servis giderlerinin muavin hesap dökümleri,——– muavin hesap dökümü,—- hesaplarından yapılan para aktarımlarının dokümanları gibi gerekli bilgi ve belgelerin taraflarına verilmesi ve incelemeye sunulmasına karar verilerek, davanın kabulüne bilgi alma ve inceleme yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket tarafından —– ile davacıya———- tarihinde yapılacağı bildirilip, finansal tablolar, bilanço, gelir tablosu, örtülü sermaye tablosu ile faaliyet raporunun posta yolu ile davacı ile paylaşıldığı, —— ay ertelenmesi talebinin müvekkilince kabul edilerek, finansal tabloların müzakeresi ve buna bağlı konuların — tarihine ertelendiği, —— toplantısının nihayete erdirildiği, TIK. 437 – 1 uyarınca, bu maddede sayılan belgelerin tamamının ilk toplantı tarihinden —— tarihinden itibaren müvekkil —— pay sahiplerinin incelemesi için hazır bulundurulduğu, müvekkil şirketin her hangi bir zorunluluğu olmamasına rağmen, davacının—– ihtarnamesi ile talep ettiği belgelerden ———— davacıya gönderildiği, bu hususun ——-nolu cevabi ihtarnamesi ile davacıya bildirildiği, davacının incelemesi için tarafına verilmesini talep ettiği bilgi ve belgelerin——- yıllarına ait———– servis giderlerinin muavin hesap dökümleri,——carisinin muavin hesap dökümü,——– şirket hesaplarından yapılan para aktarımlarının dokümanları ) davacının müvekkil ——– üyesi olarak görev yaptığı döneme ait bilgi ve belgeler olduğu, bu dönemde müvekkil şirketin faaliyetlerine ilişkin———- davacı ile aylık olarak yazılı şekilde paylaşıldığı, davacının müvekkil şirketin menfaatlerine aykırı hareket ettiği, bu eylemin yegane amacının, davacının müvekkil şirket hisselerini fahiş tutarla, diğer ortağa devretmek ve bunun sağlamak için müvekkil şirketin ticari itibarını yok etmek de dahil her türlü yola tevessül etmek olduğu, nitekim davacının dava konusu —-yapılmadan önce, müvekkil şirkete ait aracı şirketten habersiz olarak üçüncü bir kişiye devrederek devir bedelini müvekkil şirkete iade etmediği —- bitmiş olmasına rağmen, görevi sebebiyle kendisine tahsis edilen şirkete ait iki aracı iade etmediği, şirkete olan yaklaşık —- borcunu ödemediği, Eşinin kurucusu olduğu ve müvekkil şirket ile birebir aynı iştigal konusunda faaliyet gösteren —-müvekkil şirket ile haksız rekabete giriştiği, davacının—- yılında yapılan şirket genel kurulunun da huzurdaki davada ileri sürülen aynı gerekçelerle iptalini talep edip, ——-dosyasıyla devam eden yargılamada alınan bilirkişi raporuyla, davacının nahse konu taleplerinin mesnetsiz olduğunun açıkça ortaya konulduğu, tüm bunlara ek olarak davacının soyut ve mesnetsiz iddialar ile şirket ortağı —-şirket yetkilisi —-ve şirket muhasebe müdürü —- aleyhine iki ayrı suç duyurusunda bulunduğu, ——— soruşturma numaralarıyla yürütülen soruşturmalar neticesinde şüpheliler hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, davacının yegane amacının, müvekkil şirketteki hisselerini fahiş tutarla, diğer ortağa devretmek ve bunu sağlamak için müvekkil şirketin ticari itibarını yok etmek de dahil her türlü yola tevessül ettiği, bunun için de davacının müvekkil şirkete karşı mesnetsiz davalar açmak suretiyle müvekkil şirketi çalışamaz hale getirmekte, bu sırada kendi kurduğu şirkete menfaat sağlayarak, müvekkil şirket ile haksız rekabete girip, müvekkil şirketi zarara uğrattığı, mevcut zorlu ekonomik koşullarda müvekkil şirketin, ticari faaliyetlerine yoğunlaşmak yerine, bu gerçek dışı iddialara karşı kendini savunmak zorunda kalması, müvekkil şirket açısından ciddi zarar oluşturmakta olup, müvekkil şirketin diğer hissedarı, müşterileri, tedarikçileri ve çalışanlarının dolaylı olarak zarar görmekte olduğu, bu nedenle davanın reddine, tüm yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
Taraf delilleri toplanmış ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişiler ——- tarihli raporda özetle; Davalı şirketin mizanında; özellikle müşterileri ile satıcı firma isimleri bulunduğunu ve taraflar arasında devam eden haksız rekabet davası bulunduğunu, her ne kadar yerinde yapılan incelemede davalı şirketin ——-ait mizanları sunulmuş ise de, bu mizanların şirket sırrı olabileceği kanaati edinildiğini, mahkemenin de uygun bulması durumunda belirtilen mizanların mahkeme kasasına alınması gerektiğini, davacının TTK’nun 614/3.Maddesi uyarınca—– —–yer alan şirkete ait giderler dökümünü, ——— yıllarında yapılan ödemelerin ve detayların dökümünü, —— yılları içerisinde şirket hesaplarından aktarılan paralar ve var ise bunların dökümünü, şirket gider hesaplarından—– yapılan ödemelerin ne amaçla yapıldığını gösteren belgeleri izleme hakkının bulunduğunu, davacının davalı dilekçesinde belirttiği —— yıllarına ait satış pazarlama, genel yönetim giderleri, muavin hesap dökümlerine ilişkin faaliyet giderlerinin dökümü, ——- şirket hesaplarından yapılan para aktarımlarının dökümlerini isteme hakkının bulunduğu ve bu bilgilerin ortak açısından şirket sırrı olmadığı kanaati edinilmiş olduğu, tarafların masraf vekalet ücreti ve benzeri diğer taleplerinin mahkeme takdirinde kaldığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dava, TTK 437 maddesi uyarınca bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılması istemine ilişkindir.
Davacı tarafça, davalı şirketin——- yılına ait olağan genel kurul toplantısından önce ihtarname ile bilgi alma ve inceleme hakkının kullanılacağının bildirildiği, davalı şirketçe cevaben ilk toplantı tarihinden 15 gün öncesinden ilgili evrakın—– incelemeye hazır bulunduğunun bildirildiği görülmüştür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun Bilgi alma ve inceleme hakkı başlıklı 437 nci maddesi “(1) Finansal tablolar, konsolide finansal tablolar, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporları ve yönetim kurulunun kâr dağıtım önerisi, genel kurulun toplantısından en az onbeş gün önce, şirketin merkez ve şubelerinde, pay sahiplerinin incelemesine hazır bulundurulur. Bunlardan finansal tablolar ve konsolide tablolar bir yıl süre ile merkezde ve şubelerde pay sahiplerinin bilgi edinmelerine açık tutulur. Her pay sahibi, gideri şirkete ait olmak üzere gelir tablosuyla bilançonun bir suretini isteyebilir.
(2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200 üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz.
(3) Bilgi verilmesi, sadece, istenilen bilgi verildiği takdirde şirket sırlarının açıklanacağı veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye girebileceği gerekçesi ile reddedilebilir.
(4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir.
(5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir.
(6) Bilgi alma ve inceleme hakkı, esas sözleşmeyle ve şirket organlarından birinin kararıyla kaldırılamaz ve sınırlandırılamaz.” hükmünü düzenlemiştir.
Tüm dosya kapsamına göre; davacı taraf pay sahibi olduğundan bilgi alma ve inceleme hakkına sahip olup talep ettiği bilgiler genel kurul öncesi şirket tarafından incelemeye sunulan doküman içerisinde bulunmayan bilgidir. Bilirkişi raporu da göz önünde bulundurularak, —– yıllarına ait satış pazarlama, genel yönetim giderleri, muavin hesap dökümlerine ilişkin faaliyet giderlerinin dökümü, ——- hesaplarından yapılan para aktarımlarının dökümlerini isteme hakkının bulunduğu ve bu bilgilerin ortak açısından şirket sırrı olmadığı kanaatiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KISMEN KABUL – KISMEN REDDİ ile;
1-Davacı —-davalı ——TTK’nun 614/3. maddesi uyarınca ———, — yer alan şirkete ait giderler dökümünü, —— yıllarında yapılan ödemelerin ve detaylarının dökümünü, şirket faaliyet giderleri içerisinde yer alan servis giderlerinin detaylarının dökümünü, —– içerisinde şirket hesaplarından aktarılan paralar var ise bunların dökümünü, şirket gider hesaplarından —— yapılan ödemelerin ne amaçla yapıldığını gösteren belgeleri isteme hakkının bulunduğu” anlaşılmakla davalı ——– bu kapsamdaki bilgi ve belgelerin bilgi alma hakkı kapsamında davacıya verilmesi şeklinde bilgi alma hakkının Türk Ticaret Kanunu’nun 437/5 MADDESİ GEREĞİNCE KULLANDIRILMASINA,
2-Davacı———–mizanında, özellikle müşterileri ile satıcı firmaların isimleri bulunduğundan ve taraflar arasında devam eden haksız rekabet davası bulunduğundan, bu mizanların şirket sırrı olabileceği” anlaşılmakla bilgi alma hakkının Türk Ticaret Kanunu’nun 437/3 MADDESİ GEREĞİNCE REDDİNE,
3-Harçlar Kanununa göre alınması gerekli 179,90 TL harcın davacı tarafından peşin yatırılan 59,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye120,60 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan toplam 59,30 TL’nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 3.062,50 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabul kısmen ret oranına göre hesaplanan 1.531,25 TL’sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-HMK’nin 333.maddesi gereğince bakiye gider ve delil avanslarının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
İlişkin taraf vekillerinin yüzlerine karşı TTK 437/5 maddesi uyarınca kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 25/01/2023