YARGITAY KARARI
DAİRE : 1. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2010/1897
KARAR NO : 2010/2379
KARAR TARİHİ : 14.04.2010
TEBLİĞNAME : 1-B/09/54455
MAHKEMESİ :Burdur Ağır Ceza Mahkemesi
TARİHİ VE NO :24/02/2009 – 2009/329 / 2009/329
SUÇ :Ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma veya taşıma veya bulundurma
Y A R G I T A Y İ L A M I
(KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİ)
Adam öldürmeye teşebbüs ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’a aykırı davranmak suçlarından sanık R.. O..’nun, 6136 sayılı Kanun’un 13/1, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 448, 51/1, 59/2, 81/2, 71. maddeleri uyarınca 20 yıl 10 ay 8 gün ağır hapis, 1 yıl 3 ay 4 gün hapis ve 464.553.000 Türk lirası ağır para cezaları ile cezalandırılmasına dair Isparta Ağır Ceza Mahkemesinin 28/04/2005 tarihli, 2005/286 esas, 2005/253 sayılı kararının, Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 05/10/2006 tarih ve 2006/1558-3987 sayılı ilâmı ile onanarak kesinleşmesini müteakip, sanık tarafından yapılan yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine ilişkin aynı Mahkemenin 13/02/2009 tarihli ve 2009/203 değişik iş sayılı kararına yönelik itirazın reddine dair Burdur Ağır Ceza Mahkemesince 24/02/2009 tarihli ve 2009/329 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 23/3. maddesindeki “Yargılamanın yenilenmesi hâlinde önceki yargılamada görev yapan hâkim aynı işte görev alamaz” şeklindeki düzenleme ile aynı Kanun’un 318/1. maddedeki “Yargılamanın yenilenmesi istemi, hükmü veren mahkemeye sunulur. Bu mahkeme, istemin kabule değer olup olmadığına karar verir.” şeklindeki düzenlemeler karşısında, ilk kararı veren heyetin olayla ilgili kanaatinin oluştuğu, görüşünün ilk hükümle belirginleştiği, yeniden yargılama aşamasında yada bu aşamaya götürecek talebin kabule değer olup olmadığına dair vereceği kararda önceki kanaat ve görüşünün etkisi altında kalabileceği, bu sebeple adil yargılama hakkının bir uzantısı olarak olaya tamamen yabancı, farklı bir heyetin yargılamanın yenilenmesi talebini incelemesi gerektiği hususu gözetilmeden itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı biçimde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden söz edilerek, Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü 02/03/2010 gün ve 12479 sayılı istemlerine dayanılarak anılan kararın 5271 Sayılı CMK.nun 309.maddesi gereğince kanun yararına bozulmasına ilişkin Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 23.03.2010 gün ve 54455 sayılı tebliğnamesine bağlı dosya Dairemize gönderilmekle okundu, gereği konuşulup düşünüldü.
TÜRK MİLLETİ ADINA
1- KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİNE İLİŞKİN UYUŞMAZLIĞIN KAPSAMI:
Uyuşmazlık, Adam öldürmeye teşebbüs ve 6136 sayılı Kanuna aykırı davranmak suçlarından sanık R.. O..’nun yargılamanın yenilenmesine ilişkin isteminin reddine dair karara yönelik itirazın reddine dair Burdur Ağır Ceza Mahkemesi’nin 24.02.2009 tarihli ve 2009/329 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK. 23/3, 318/1. maddelerindeki düzenlemelere uygun olup olmadığı hususunda toplanmaktadır.
2-HUKUKSAL DEĞERLENDİRME:
Öğretide “Olağanüstü temyiz” olarak isimlendirilen yasa yararına bozma, yasa yolunun koşulları ve sonuçları 5271 sayılı CMK.nun 309 ve 310 maddelerinde düzenlenmiştir.
5271 Sayılı CMK.nun 309.maddesinde Adalet Bakanlığına, 310.maddesinde ise Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına tanınan bu yetki, hüküm veya mahkemelerce verilip istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümdeki hukuka aykırılığı gidermeyi amaçlayan olağanüstü bir yasa yoludur.
Bu şekilde kesinleşmiş bir karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtay’ca bozulması istemini, yasal nedenlerini açıklayarak, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirecektir.
Bunun üzerine; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’da kararın veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını bu nedenleri aynen yazarak, Yargıtay Ceza Dairesine verecek, ileri sürülen nedenlerin Yargıtay’ca yerinde görülmesi halinde karar veya hüküm yasa yararına bozulacak, yerinde görülmezse talep reddedilecektir.
Yargılamanın yenilenmesi (muhakemenin iadesi), mahkemece verilip kesinleşen hükümde, hukuksal hatanın yapıldığının bilahare tesbiti üzerine başvurulan özel nitelikli bir yoldur. Kesin hükmün dokunulmazlığının istisnasını oluşturur. Kesinleşen hükmün, maddi gerçeğe uymadığının anlaşılması halinde düzeltilmesi gerekir. Yargılamanın yenilenmesi ancak kesinleşmiş hükümlerde başvurulacak bir yoldur. Diğer bir anlatımla, kesinleşmemiş hükümlerde bu yola başvurulması imkansızdır. Yargılamanın yenilenmesi davası, herhangi bir süreyle sınırlandırılmamıştır.
Yargılamanın yenilenmesi kurumu, 5271 sayılı CMK.nun 311 ila 323.maddelerde düzenlenmiştir. Yargılamanın yenilenmesi istemi, ilk hükmü veren mahkemeye sunulur. Bu mahkeme, istemin kabüle değer olup olmadığına karar verir (CMK.318/1).
Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde;
Isparta Ağır Ceza Mahkemesinin 28.04.2005 tarih ve 2005/286 esas, 2005/253 karar sayılı hükmünü veren mahkeme heyetinin ” Başkan V.. Ş.. (3… ), Üyeler N.. Y..(2.. ) ve C.. Ç.. (4.. )’den teşekkül ettiği, verilen hükmün Yargıtay 1.Ceza Dairesinin 05.10.2006 tarihli ve 2006/1558-3987 sayılı ilamı ile onanarak kesinleştiği; Yargılamanın yenilenmesine ilişkin hükümlünün isteminin, aynı mahkemenin 13.02.2009 tarih ve 2009/203 değişik sayılı kararı ile CMK.nun 318/1.maddesi gereğince kabule değer olmadığından reddine karar verildiği; Red kararı veren mahkeme heyetinde; Başkan Suat Yürekli (33345), Üyeler Nuri Yücel (26142) ve Meral Gökkaya (104773) isimli hakimlerin bulunduğu anlaşılmaktadır.
5271 Sayılı CMK.nun 23/3. maddesi uyarınca; Yargılamanın yenilenmesi halinde, önceki yargılamada görev yapan hakim, aynı işte görev alamaz. Yargılamanın yenilenmesi isteminin kabüle değer olup olmadığına ilişkin kararın aynı mahkemece, fakat asıl kararı veren başkan ve üyeler dışındaki hakimlerden oluşturulan heyetçe verilmesi gerekir. Asıl kararı veren heyette üye hakim olarak görev yapan Nuri Yücel (26142)’in yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine karar veren heyette de görev alması CMK.nun 23/3. Maddesine aykırılık oluşturmaktadır. Bu nedenle Yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine dair kararın ortadan kaldırılmasına ve talebin kabülüne karar vermesi yerine itirazın reddine karar verilmesinin usule aykırı olduğu saptanmıştır.
Bu nedenlerle;
Isparta Ağır Ceza Mahkemesinin 13.02.2009 tarih ve 2009/203 değişik iş sayılı yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine dair karara yönelik itirazın kabülü yerine, reddine ilişkin Burdur Ağır Ceza Mahkemesinin 24.02.2009 tarihli ve 2009/329 değişik iş sayılı kararının “Kanun Yararına” bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
3- SONUÇ VE KARAR:
Yukarıda açıklanan nedenlerle; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının istemi yerinde görüldüğünden, Burdur Ağır Ceza Mahkemesinin 24.02.2009 tarihli ve 2009/329 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK.nun 309. maddesi uyarınca “Kanun Yararına” (BOZULMASINA), diğer işlemlerin yapılabilmesi için dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 14.04.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.