YARGITAY KARARI
DAİRE : 1. Ceza Dairesi
ESAS NO : 2022/11601
KARAR NO : 2023/4538
KARAR TARİHİ : 23.06.2023
MAHKEMESİ:İnfaz Hakimliği
Nitelikli hırsızlık, mala zarar vermek ve konut dokunulmazlığının ihlali suçlarından … 33. Asliye Ceza Mahkemesinin 20.02.2019 tarihli ve 2019/19 değişik … sayılı içtima kararı ile 7 yıl 75 ay 105 gün hapis cezasına hükümlü …’ın bu cezasının infazı sırasında, … 33. Asliye Ceza Mahkemesinin 31.08.2020 tarihli ve 2020/121 değişik … sayılı kararıyla 26.08.2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere şartla tahliye edilmesini müteakip, hükümlünün denetim süresi içerisinde 20.10.2020, 21.10.2020 ve 09.05.2021 tarihlerinde işlemiş olduğu suçlardan hapis cezasına mahkûm edilmesi sebebiyle şartla tahliyenin geri alınmasına ve 20.10.2020 ile 04.11.2025 tarihleri arasındaki
1841 günlük sürenin infazına dair … 2. İnfaz Hakimliğinin 01.02.2022 tarihli ve 2022/935 Esas, 2022/1006 Karar sayılı kararı ile ilgili olarak;
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 12.09.2022 tarihli ve 94660652-105-34-9568-2022-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 03.11.2022 tarihli ve 2022/120182 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 03.11.2022 tarihli ve 2022/120182 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Dosya kapsamına göre, … 2. İnfaz Hakimliğinin 01.02.2022 tarihli kararı ile 20.10.2020-04.11.2025 tarihleri arasındaki 1841 günlük sürenin ceza infaz kurumunda çektirilmesine karar verilmiş ise de,
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun “Zaman bakımından uygulama” başlıklı 7 nci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan, “Hapis cezasının ertelenmesi, koşullu salıverilme ve tekerrürle ilgili olanlar hariç; infaz rejimine ilişkin hükümler, derhal uygulanır.” şeklindeki ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un, 15.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun’un 48 … maddesiyle değişik 107 nci maddesinin 13 üncü fıkrasında yer alan, “Koşullu salıverilme kararının geri alınması hâlinde hükümlünün; a) Sonraki suçu işlediği tarihten itibaren başlamak ve hak ederek tahliye tarihini geçmemek koşuluyla sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı sürenin, b (Değişik: 25.5.2005-5351/8 md.) Yükümlülüklerine aykırı davranması hâlinde, bu yükümlülüklere uymama tarihi ile hak ederek salıverilme tarihi arasındaki süreyi geçmemek koşuluyla ihlalin niteliğine göre takdir edilecek bir sürenin, Ceza infaz kurumunda aynen çektirilmesine karar verilir.” şeklinde yer alan düzenlemeler ile koşullu salıvermenin geri alınmasına ilişkin anılan değişikliğin madde gerekçesinde “maddenin onüçüncü fıkrasında yer alan mevcut düzenlemeye göre hükümlü, koşullu salıverildikten sonra işlediği kasıtlı bir suçtan dolayı çok az hapis cezası alsa bile suç tarihi ile hakederek tahliye tarihi arasında kalan süreyi aynen infaz etmektedir. Bu durum uygulamada, verilen cezanın neticeleri bakımından adaletsiz bir sonuç doğurduğu gerekçesiyle eleştirilmektedir. Fıkrada yapılan değişiklikle, koşullu salıverilme sürecinde denetim süresi içinde suç işleyen hükümlünün sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı süreyi ceza infaz kurumunda geçirmesi öngörülmektedir. Başka bir ifadeyle, geri alınan süre bakımından yeni bir kriter belirlenmekte ve ikinci suçun cezasının iki katı sürenin aynen infaz edilmesi amaçlanmaktadır. Ancak bu süre, hakederek tahliye tarihini geçemeyecektir. Diğer yandan, denetim süresi içinde işlenen ikinci suçun cezası, genel hükümlere göre ayrıca infaz edilecektir.” şeklinde yer alan açıklama karşısında;
… 2. İnfaz Hakimliğinin 01.02.2022 tarihli kararında mahkum olunan cezanın iki katı sürenin, suç tarihinden itibaren başlayarak her bir hapis cezası yönünden hesaplama yapıldıktan sonra kararda gösterilmesinin isabetli olduğu ancak, sürelerin birbiriyle çakışmasının ya da birbiri içerisinde erimesinin bir öneminin bulunmadığı, yapılacak hesaplamanın farazi bir süre hesaplamasından ibaret olduğu,
Hükümlünün sırasıyla 20.10.2020, 21.10.2020 ve 09.05.2021 tarihlerinde işlediği 10 ay, 1 yıl ve 2 yıl 3 ay hapis cezalarının, suç tarihlerinden başlamak üzere aynen infazına karar verilecek sürelerinin 20 ay, 2 yıl ve 4 yıl 6 ay olduğu, hükümlü 7242 sayılı Kanun yürürlüğe girdikten sonra şartla tahliye edildiği, koşullu salıverildikten sonra denetim süresi içerisinde suç işleyenler bakımından geri alınacak süre yönünden yapılan hesaplamada, 7242 sayılı Kanun öncesi ile sonrasının lehe aleyhe değerlendirmesi yapılamayacağı, hükümlünün 7242 sayılı Kanun hükümlerinden yararlanacağı, suç tarihinden başlayarak ayrı ayrı aynen infazına karar verilecek sürenin hesaplanmasının ise aşağıda bahsedildiği şekilde olması gerektiği,
Öncelikle, hükümlünün ilk suç işleme tarihi ile bihakkın tahliye tarihleri olan 20.10.2020 ile 18.05.2027 arasında toplamda en fazla 6 yıl 6 ay 28 günü infaz edebileceğinin bilinmesi gerektiği,
İlk suç tarihi olan 20.10.2020 tarihinde işlediği 10 aylık hapis cezasının iki katı olan 20 aylık sürenin 20.10.2020-20.06.2022 tarihleri arası, 21.10.2020 tarihinde işlediği 1 yıl hapis cezasının iki katı olan 2 yıl hapis cezasının 21.10.2020-21.10.2022 tarihleri arasında infaz edeceği,
İlk iki suçtan 2 yıl 20 aylık süreyi infaz etmesi gerektiği, hükümlünün 09.05.2021 tarihinde işlediği 2 yıl 3 ay hapis cezasının iki katı olan 4 yıl 6 aylık süreyi ise normalde 09.05.2021-09.11.2025 arasında infaz etmesi gerektiği,
Ancak 2 yıl 20 aylık süreye 4 yıl 6 aylık sürenin eklenmesi durumunda toplamda infaz edeceği süre olan 6 yıl 6 ay 28 günü geçeceği cihetle, toplam süre olan 6 yıl 6 ay 28 günden 4 yıl 6 aylık sürenin çıkarılması sonucu üçüncü suçtan infaz edebileceği sürenin 2 yıl 28 gün olduğu, üçüncü suç içinde 09.05.2021-06.06.2023 tarihleri arasındaki sürenin aynen infazına karar verilmesi yerine, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları;
(1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir.
(2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir.
(3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.
2. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un, 15.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun’un 48 … maddesiyle değişik 107 nci maddesinin (6), (12), (13) ve (14) üncü fıkraları;
(6) Koşullu salıverilen hükümlünün tâbi tutulacağı denetim süresi, yukarıdaki fıkralara göre infaz kurumunda geçirilmesi gereken süre kadardır. Ancak süreli hapislerde hakederek tahliye tarihini geçemez.
(12) Koşullu salıverilen hükümlünün, denetim süresinde hapis cezasını gerektiren kasıtlı bir suç işlemesi veya kendisine yüklenen yükümlülüklere, infaz hâkiminin uyarısına rağmen, uymamakta ısrar etmesi hâlinde koşullu salıverilme kararı geri alınır.
(13) Koşullu salıverilme kararının geri alınması hâlinde hükümlünün;
a) Sonraki suçu işlediği tarihten itibaren başlamak ve hak ederek tahliye tarihini geçmemek koşuluyla sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı sürenin,
b) (Değişik bend: 25.05.2005-5351 S.K./8. md) Yükümlülüklerine aykırı davranması hâlinde, bu yükümlülüklere uymama tarihi ile hak ederek salıverilme tarihi arasındaki süreyi geçmemek koşuluyla ihlalin niteliğine göre (Ek ibare 14.04.2020 – 7242 S.K./48. md) takdir edilecek bir sürenin,
Ceza infaz kurumunda aynen (Ek ibare 14.04.2020 – 7242 S.K./48. md) çektirilmesine karar verilir. Koşullu salıverilme kararının geri alınmasından sonra aynı hükmün infazı ile ilgili bir daha koşullu salıverilme kararı verilmez.
(14) Denetim süresi yükümlülüklere uygun ve iyi hâlli olarak geçirildiği takdirde, ceza infaz edilmiş sayılır.
Şeklinde düzenlenmiştir.
3. Hükümlünün infaza konu içtimalı 7 yıl 75 ay 105 gün hapis cezasının infazı sırasında 26.08.2020 tarihinden geçerli olmak üzere şartla tahliyesine karar verildiği, bihakkın tahliye tarihi 18.05.2027 olarak tespit edilen hükümlünün, denetim süresi içerisinde 20.10.2020, 21.10.2020, 09.05.2021 tarihlerinde işlemiş olduğu hapis cezasını gerektiren kasıtlı üç ayrı suçtan dolayı hapis cezası ile cezalandırıldığı anlaşılmaktadır.
4. Mahkemesince, aynen infaz kararında, 7242 sayılı Kanun’un 48 … maddesi ile değişik 5275 sayılı Kanun’un 107 nci maddesinin 13 üncü fıkrası uyarınca denetim süresinde işlenen her bir suç için kendi suç tarihinden başlayarak bihakkın tahliye tarihini geçmemek üzere iki katı sürenin ayrı ayrı hesaplanarak ne kadar sürenin aynen infaz edileceğinin kararda açıkça gösterilmesinin, yanlış hesaplamaların ve infazda oluşabilecek tereddütlerin önüne geçilmesi bakımından büyük önem taşımaktadır.
5. 7242 sayılı Kanun’un 48 … maddesi ile 5275 sayılı Kanun’un 107 nci maddesinin onüçüncü fıkrasına göre, “Koşullu salıverilme kararının geri alınması hâlinde hükümlünün; a) Sonraki suçu işlediği tarihten itibaren başlamak ve hak ederek tahliye tarihini geçmemek koşuluyla sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı sürenin ceza infaz kurumunda aynen çektirilmesine karar verilir.” şeklindeki düzenlemeye göre hükümlünün hukuki durumu değerlendirildiğinde, 20.10.2020 tarihinde işlemiş olduğu hırsızlık suçundan verilen 10 ay hapis cezasının iki katı olan 20 aylık sürenin suç tarihinden başlayarak aynen infazına karar verilmesi gerektiğinden, 20.10.2020-22.06.2022 tarihleri arasındaki sürenin, 21.10.2020 tarihinde işlemiş olduğu 6136 sayılı Kanun’a muhalefet suçundan almış olduğu 1 yıl hapis cezasının iki katı olan 2 yıllık sürenin suç tarihinden başlayarak hak ederek tahliye tarihini geçmeyecek şekilde aynen infazına karar verilmesi gerektiğinden, 21.10.2020-21.10.2022
tarihleri arasındaki sürenin, 09.05.2021 tarihinde işlemiş olduğu hırsızlık suçundan verilen 2 yıl 3 ay hapis cezasının iki katı olan 4 yıl 6 aylık sürenin suç tarihinden başlayarak hak ederek tahliye tarihini geçmeyecek şekilde aynen infazına karar verilmesi gerektiğinden 09.05.2021-09.11.2025 tarihleri arasındaki sürenin aynen infazına karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.
6. Ancak 26.08.2020 tarihinden geçerli olmak üzere şartla tahliyesine karar verilen hükümlünün tabi tutulacağı denetim süresinin 5275 sayılı Kanun’un 107 nci maddesinin altıncı fıkrasına göre, şartla tahliyeden yararlanabilmesi için hakkında uygulanan infaz rejimi gereğince infaz kurumunda geçirmesi gereken süre kadar olması ve süreli hapislerde bihakkın tahliye tarihi geçemeyecek olması, aynı maddenin 14 üncü fıkrasına göre denetim süresi yükümlülüklere uygun ve iyi halli olarak geçerildiği takdirde cezanın infaz edilmiş sayılacağı dikkate alınarak değerlendirme yapıldığında, hükümlünün denetim süresi içerisinde işlediği ilk suç tarihi olan 20.10.2020 ile bihakkın tahliye tarihi olan 18.05.2027 arasındaki sürenin 6 yıl 6 ay 28 gün olmasına rağmen, denetim süresi içerisinde işlediği üç ayrı suç nedeniyle yukarıda ayrıntılı olarak açıklandığı gibi aynen infazına karar verilmesi gereken sürenin toplamının ise 6 yıl 26 ay olduğu ve 6 yıl 26 aylık sürenin aynen infazına karar verilmesinin bihakkın tahliye tarihini de geçecek şekilde infaza sebebiyet vereceği, bu durumun ise yasa koyucunun amacına aykırı olacağı gibi usul, yasa ve hakkanıyete de aykırı olacağı değerlendirilmiştir.
7. Bu açıklamalara göre; hükümlünün denetim süresi içerisinde işlediği ilk suç tarihi olan 20.10.2020 ile bihakkın tahliye tarihi olan 18.05.2027 arasındaki sürenin 6 yıl 6 ay 28 gün olması işlediği ilk hırsızlık suçu ve daha sonra işlediği 6136 sayılı Kanun’a muhalefet suçları nedeniyle aynen infazına karar verilmesi gereken toplam sürenin 2 yıl 20 ay olması nedeniyle, 6 yıl 6 ay 28 günden bu süre çıkartıldığında son işlediği hırsızlık suçundan dolayı almış olduğu 2 yıl 3 ay hapis cezası nedeniyle geri alınmasına karar verilebilecek süre 4 yıl 6 ay değil 2 yıl 10 ay 28 gün olup, 09.05.2021-06.04.2024 tarihleri arasındaki sürenin aynen infazına karar verilmesi gerekmektedir.
8. 7242 sayılı Kanun’un 48 … maddesi ile 5275 sayılı Kanun’un 107 nci maddesinin onüçüncü fıkrasında yapılan değişikliğe bakıldığında, şartla tahliye kararının geri alınması durumunda, şartla tahliye edilen hükümlünün, denetim süresi içerisinde işlediği her bir suç için suç tarihinden başlayarak bihakkın tahliye tarihini geçmeyecek şekilde, işlenen her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı sürenin geri alınması yönünde yasa koyucunun iradesini ortaya koyduğu, denetim süresi içerisinde işlenen suçların birden çok olması durumunda aynı tarihte işlenmesi ile farklı tarihte işlenmeleri arasında farklı uygulama yapılması yönünde herhangi bir irade ortaya koymadığı, bu durumda denetim süresinde birden çok suç işlemesi durumunda işlenen suçların aynı tarihte işlenmesi ile farklı tarihte işlenmeleri arasında, verilen hapis cezalarının sürelerine göre geri alınması gereken süreler suç tarihinden başlayarak ayrı ayrı hesaplama yapıldığında bihakkın tahliye tarihini geçmiyor ise herhangi bir fark bulunmadığı, farklı uygulama yapılmasının eşitlik ilkesine, yasa koyucunun amacına ve hakkaniyete aykırı sonuçlara neden olabileceği değerlendirilmekle, İnfaz Hakimliğince geri alınmasına karar verilen sürelerin çakıştığından bahisle çakışan süreler dikkate alınmaksızın aynen infaza ilişkin verilen karar Kanun’a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi açıklanan sebeple yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. … 2. İnfaz Hakimliğince verilen 01.02.2022 tarihli ve 2022/935 Esas, 2022/1006 Karar sayılı kararın 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
23.06.2023 tarihinde karar verildi.