YARGITAY KARARI
DAİRE : 1. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3955
KARAR NO : 2023/5817
KARAR TARİHİ : 24.10.2023
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/135 E., 2022/39 K.
HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul
Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil, olmazsa tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl ve birleştirilen davada tapu iptali ve tescil isteğinin reddine, tazminat isteğinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Karar davacılar vekili ile asıl ve birleştirilen davada davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Asıl davada davacı, mirasbırakan annesinden intikal eden 9274 ada 4 parsel sayılı taşınmazdaki 15 nolu bağımsız bölümü davalı eski eşinin borçlarının ödenebilmesi için kredi temin etmesi amacıyla dava dışı …’ye satış suretiyle devrettiklerini, kredi borçları ödenmekte iken evlilik birliğinin devamı sırasında davalının dava dışı…ı ikna ederek taşınmazı üzerine aldığını ileri sürerek tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini istemiş; yargılama sırasında taşınmazın dava dışı 3. kişiye satılması üzerine 22.09.2020 tarihli dilekçe ile davalıya karşı tapu iptal olmazsa tazminata karar verilmesini istemiş, birleştirilen davada davacılar aynı sebeple tapu kaydının iptali ile adlarına tescile, olmazsa bedele karar verilmesini istemişlerdir.
II. CEVAP
Asıl ve birleştirilen davada davalı …, taşınmazı bedeli karşılığında satın aldığını, iddianın yazılı delille kanıtlanması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuş; birleştirilen davada davalı … ise, taşınmazın kredi için bedelsiz devredildiğini, kredi bedellerinin Sevil tarafından ödendiğini, davalı …’in kandırması sonucu taşınmazı bedelsiz olarak davalı …’e devrettiğini, taşınmazın davacılara ait olduğunu, olayda bir kusurunun bulunmadığını belirtmiştir.
III. MAHKEMESİ KARARI
Karşıyaka 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.04.2015 tarihli ve 2014/118 Esas, 2015/191 Karar sayılı kararıyla; davalıya yapılan temlikte davacının 3. kişi olduğu, bu nedenle yazılı delil şartına bağlı olmaksızın iddiasını kanıtlayabileceği, iddianın tanık beyanları ile sabit olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairenin 22.05.2018 tarihli ve 2015/11036Esas, 2018/10424Karar sayılı kararıyla: davacı ile Okan arasındaki temlikin inançlı işlem olup olmadığının açıklığa kavuşturulması, taraflar arasında inanç ilişkisi var ise davalının inanç ilişkisini bilebilecek durumda olduğu gözetilerek davacı tarafından temlik edilen 3/8 pay yönünden davanın kabulüne, aksi takdirde ise davanın reddine karar verilmesi gerektiği belirtilerek karar bozulmuştur.
B Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Karşıyaka 4. Asliye Hukuk Mahkemesi 18.02.2022 tarih 2021/135E., 2022/39K. sayılı kararı ile, asıl ve birleştirilen davanın taşınmaz yönünden kabulü ile hükmedilen tazminat miktarlarının davalı …’ten alınarak davacılara ödenmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili ile davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.
B. Temyiz Sebepleri
1.Asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili vekili temyiz dilekçesinde; hükmedilen bedelin eksik hesaplandığını belirtip vekalet ücretine de itiraz ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2.Asıl ve birleştirilen davada davalı … vekili temyiz dilekçesinde; iddianın yazılı delille ispatlanması gerektiğini, yazılı delil bulunmadığını, davanın reddi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Asıl ve birleştirilen dava, inançlı işlem hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmazsa bedel isteğine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
05.02.1947 tarihli, 20/6 sayılı İçtihadı Birleştirme kararı; 6098 sayılı … Borçlar Kanunu’nun 26 ncı 27 nci ve 97 inci maddeleri.
492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 16, 30, 32 inci, 6100 sayılı HMK’nın 150 inci maddesi
3. Değerlendirme
1.Dosya içeriği ve toplanan delillerden; asıl davanın 75.000 TL, birleştirilen davanın 100.000,00 TL değer gösterilmek suretiyle açıldığı, yargılama sırasında çekişmeli taşınmazların değerinin keşfen asıl dava tarihinde 170.000TL, birleştirilen dava tarihinde 300.000 TL olarak tespit edildiği, harç ikmali yapılmaksızın sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.
3.Harçlar Kanunu’nun uygulaması kamu düzenini ilgilendirmesi nedeniyle hakim tarafından re’sen gözetilmesi gereken bir husustur.
4.Hal böyle olunca, dava konusu taşınmazın keşfen belirlenen değeri üzerinden eksik harcın tamamlanması için davacılara süre tanınması, harcın tamamlanması halinde davaya devam edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.
5.Kabule göre de; davalar birleştirilse bile ayrı dava olma niteliklerini sürdüreceklerinden, asıl davada 3/8 payı yönünden, birleştirilen davada ise baba Uğur’dan intikal eden pay yönünden talepte bulunduğu gözetilerek asıl ve birleştirilen dava hakkında ayrı ayrı hüküm tesis edilmesi gerektiğinin düşünülmemesi isabetsizdir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Asıl ve birleştirilen davada davacılar ve davalı …’in değinilen yöne ilişkin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA,
Bozma nedenine göre sair hususların incelenmesine şimdilik yer olmadığına,
Alınan peşin harcın temyiz edenlere geri verilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
24.10.2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.