YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2009/15269
KARAR NO : 2011/2593
KARAR TARİHİ : 01.03.2011
Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava, 27.03.2005- 15.04.2006 davalıya ait işyerinde sürekli olarak hizmet akdine dayalı olarak çalışıldığının tespitine ilişkindir
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalı Kurum ve davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalı Kurum vekinin, temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Mahkemece; davacının, sadece 01.02.2006-15.04.2006 tarihleri arasındaki çalışma süresini ispatlayabilmesi nedeniyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, Mahkemece yapılan araştırma hüküm kurmaya elverişli değildir.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir. Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
Davacının, davalı işverene ait işyerinde yaptığını iddia ettiği işler, işyerinin kapsam ve kapasitesi, çalışma iddiasının gerçekliği ve süresinin her tür kanıtla belirlenebilme olanağı gözetilerek, işverenin Kurum nezdinde bulunan iş yeri dosyaları ile, varsa, dava konusu yapılan dönemi içerir, iş yerlerine ait dört aylık sigorta primleri bordrolarının tümü davalı Kurumdan getirtilmeli, re’sen belirlenecek bordro tanıklarının bilgilerine başvurulmalı, aynı çevrede iş yapan başka işverenler veya bu işverenlerin çalıştırdığı kişiler re’sen araştırılıp saptanarak bilgi ve görgülerine ve işverenleri veya farklı nedenle iddia konusunda bilgi sahibi olan kişilerin tanıklığına başvurulup, bilgilerinin dayanakları araştırılıp dosya içeriğine yansıtıldıktan sonra; dosyadaki tüm kanıtlar değerlendirilerek, hangi kanıtlara üstünlük tanınıp sonuca varıldığı konusunun, yargısal denetime elverişli gerekçelerle ortaya konulması suretiyle bir karar verilmesi gerekmektedir.
Böylece bu konuda yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu dönemin, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; delillerin bütünüyle değerlendirilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmesi gerekirken, Mahkemece eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 01/03/2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.