YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2013/9455
KARAR NO : 2013/14503
KARAR TARİHİ : 27.06.2013
…..
Davacı, …… çalışma başlangıç tarihi olan 01.10.1988 tarihinin, …..’de sigorta başlangıcı olarak tespitini istemiştir.
Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalı Kurum Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
İnceleme konusu olayda; 02.08.2012 tarihinden itibaren 5510 sayılı Yasanın 4/1-a maddesi kapsamında sigortalı olan davacının, 04.07.2012 günlü borçlanma başvurusu üzerine, 01.10.1988-30.06.2011 tarihleri arası dönem için, borçlanma talep tarihinde yurt içi sigortalılık kaydı bulunmaması nedeniyle 5510 sayılı Yasanın 4/1-b madde kapsamında borçlanma tahakkuku yapılmış, ödeme yazısının 25.07.2012 tarihinde tebliğine rağmen üç aylık süre içerisinde ödeme yapılmaması nedeniyle, borçlanma işleminin geçersiz sayılmış ve 21.09.2012 tarihinde de eldeki iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıdaki bilgiler ışığı altında;
Dava dilekçesi ekinde yer alan 26.06.2012 günlü tasdiksiz ve tercümesiz sigorta belgesinden, …. sosyal güvenlik rejimine ilk tabi olunan tarihin açıklıkla anlaşılamaması karşısında; öncelikle, …. sosyal güvenlik kurumundan usulünce celbedilecek tercümeli sigorta cetvelinden, davacının …. sosyal güvenlik rejimine ilk tabi olduğu tarihin açıklıkla belirlenmesi gerekir.
Öte yandan,….. arasında imzalanan ….., konuya ilişkin 30’uncu maddesinin 1’inci bent hükmü, bir işçinin …. mevzuatına tabi olmadan önce ……rejimlerinden birine tabi olmuşsa ….. mevzuatına ilk tabi olunan tarihin, …. ilk defa tabi olduğu tarih olarak kabul edileceğini öngörmüştür.
./..
-2-
Ancak, anılan sözleşme hükmünün uygulanabilmesi; davacı tarafa yöntemine uygun şekilde verilecek mehille, yukarıda usulünce belirlenecek ……. sosyal güvenlik rejimine ilk tabi olunan tarihi içerecek şekilde yurt dışı borçlanmasının usulünce yapılması halinde mümkündür.
04.07.2012 günlü ilk borçlanma başvuru tarihi itibarıyla yurt içi sigortalılık kayıt ve tescili bulunmadığı için,5510 sayılı Yasanın 4/1-b maddesi kapsamında borçlanma tahakkuku yapılmış ise de, tahakkuk üzerine gönderilen ödeme yazısının 3201 sayılı Yasanın 4’üncü madde hükmü gereğince üç aylık süre içerisinde ödenmeyerek borçlanma isteminin geçersiz hale gelmiş olması; giderek, 02.08.2012 tarihinden itibaren 4/1-a madde kapsamında sigortalı çalışılmağa başlanmış olması karşısında, bozma sonrası yapılacak yargılamada, 21.09.2012 dava tarihi, yeni bir borçlanma talep tarihi kabul edilerek, anılan tarih itibarıyla ve 4/1-a madde kapsamında borçlanmanın yapılması gereğinin gözetilmesi gerekecektir.
Şu halde yapılması gereken iş; Yukarıda bahsedilen Uluslararası sözleşme hükmü kapsamında …. sosyal güvenlik rejimine ilk tabi olunun tarih usulünce belirlenmeli; bu belirleme yapıldıktan sonra, davacı tarafa yöntemine uygun şekilde verilecek mehille, …… sosyal güvenlik rejimine ilk tabi olunan tarihi içerecek şekilde ve 21.09.2012 borçlanma talep tarihinde ki şartlar çerçevesinde yurt dışı borçlanması, 5510 sayılı Yasanın 4/1-a madde kapsamında öngörülen sigortalılık niteliğinde olmak üzere, usulünce sağlanmalı ve borçlanmanın varlığı halinde, sigorta başlangıcına hükmedilmelidir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle temyiz edilen hükmün BOZULMASINA, 27.06.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.
……..