YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/11653
KARAR NO : 2021/13576
KARAR TARİHİ : 04.11.2021

Mahkemesi :İş Mahkemesi
No : 2020/47-2020/84

Dava, davacı aleyhine Kurum tarafından eksik işçilik bildirimine dayalı olarak resen tahakkukuna ilişkin Kurum işleminin iptali, menfi tespit ve Kuruma yapılan fazla ödemenin yasal faizi ile iadesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, bozmaya uyularak, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Mahkemece uyulan bozma ilamında “…Mahkemece, davacının itiraz ettiği faturaların birer suretleri dosyaya celbedilerek, faturayı kesen firma ve ihale makamı ile de yazışma yapılarak bu faturaların salt işçilik faturası olup olmadığı konusunda yöntemince araştırma yapılmalı, bu araştırmanın akabinde uzman bilirkişi heyetinden yeni bir rapor alınarak Kurumca çıkarılan genelge ve genel tebliğlerden dava konusu ihaleli işin yapıldığı dönemde yürürlükte olan asgari işçilik oranlarına ve yukarıda belirtilen ilkelere uygun bir değerlendirme yapılması gerektiği…” belirtilmiştir.
İşin yürütümü için gerekli olan asgari işçilik miktarının Kurumca re’sen hesaplanmasına ve buna göre belirlenecek sigorta primlerinin 506 sayılı Kanunun 80. maddesine göre tahsiline imkan sağlayan 4792 sayılı Sosyal Sigortalar Kurumu Kanununun 6. maddesindeki hüküm 08.12.1993 tarihinde 3917 sayılı Kanunla yürürlüğe girmiştir.
Söz konusu maddenin 12. fıkrası asgari işçilik miktarının tespitinde “…yapılan işin niteliği, bünyesinde kullanılan teknoloji, işyerinin büyüklüğü, benzer işletmelerde çalıştırılan işçi sayısı, ilgili meslek ve kamu kuruluşlarının görüşü gibi unsurların” dikkate alınması gerektiğini belirtmiş, yasal düzenlemeye paralel olarak Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 34. maddesine eklenen 3. fıkra ile de “Asgari işçilik tespitinde göz önünde bulundurulacak esasların Kurumca belirleneceği” öngörülmüştür.
Somut olayda, … Büyükşehir Belediyesi’nden ihale yolu ile alınan DC4-6 (Görükle) Su Deposu İkmal İnşaatı işi hakkında, davacı tarafından salt işçilik bedeli olduğu iddiasıyla itiraz edilen ve davalı kurum tarafından malzemeli işçilik olarak kabul edilen Kutusan Soğuk Demir Doğrama-… tarafından düzenlenen 26.6.2007, 27.6.2007, 16.7.2007, 30.7.2007, 30.11.2007, 15.1.2008 ve 22.12.2008 tarihli faturaların, …’ın beyanları ve fatura içeriğinden tüm bedelin malzemeli işçilik bedeli olarak kabul edilmesi gerekirken Mahkemece, faturaların büyük bir kısmının salt işçilik bedeli olarak değerlendirilerek, infazda tereddüt yaratacak şekilde yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.
Bilirkişi raporunda belirlenen işçilik oranı yapılan işin niteliğine göre makul olup Mahkemece, öncelikle davalı Kurumdan belirlenen fark işçilik bedelinin kuruma ödenip ödenmediği sorulmalı, uyuşmazlık konusu faturalar malzemeli işçilik faturası olarak değerlendirilerek, buna göre tahakkuk oluşturulup, ödenmesi veya iadesi gereken prim borcu belirlenerek sonucuna göre infaza uygun karar verilmelidir.
Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki esaslar doğrultusunda yargılama yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, Mahkemece, eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 04.11.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.