YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2020/6930
KARAR NO : 2020/4738
KARAR TARİHİ : 22.09.2020

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.
Hükmün davalılardan Sosyal Güvenlik Kurumu, … ve … Turizm Nakliyat Ve Tic.Ltd.Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.
K A R A R
Dava, davacının 10/07/1989- 20/05/1997 tarihleri arasında dava dışı … Porselen San. Tic. A.Ş. ye ait fabrikada taşeron firmalar aracılığı ile kesintisiz çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulü ile hükümde yazılı tarihlerde davacının davalı şirketlerde çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca hatalı değerlendirme ile varılmıştır.
Hizmet süresinin tespitine ilişkin davalar kamu düzenine ilişkin olup, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği bu tür dava ve işlerde taraf teşkili sağlanması da dahil olmak üzere mahkemece re’sen toplanması gereken deliller toplanarak dosyada bulunan diğer deliller ile birlikte davanın esası hakkında olumlu yada olumsuz bir karar verilmesi gerekir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının dava dışı … Porselen A.Ş. ye ait Körfez/Kocaeli adresindeki fabrikada davalı taşeron firmalarda 10/07/1989- 20/05/1997 tarihleri arasında kısmi süreli hizmet bildirimleri olduğu, bozma öncesi ve bozma sonrası dinlenen tüm tanıkların davacının davalı şirketlerdeki çalışmalarının dava dışı … Porselen A.Ş.’ de geçtiğini beyan ettikleri, davacının işçilik alacaklarına ilişkin Körfez İş Mahkemesi’ nin 1997/658 E. 1999/1820 K. sayılı 30/11/1999 tarihli kararında; ihtilaflı dönemde davacının işvereninin işçilik alacakları dosyası davalısı … Porselen T.A.Ş. olduğu, taşeron olarak belirtilen firmaların bir işveren vekili gibi görevlendirilerek çalıştırıldığı, davalı … Porselen T.A.Ş. ile müteahhitler arasındaki sözleşmelerin muvazaalı olduğu, benzer davalarında bu şekilde kabul edilip onandığı belirtilerek ihtilaflı dönemdeki işçilik alacaklarından dava dışı … Porselen T.A.Ş.’ nin sorumlu tutulduğu, kararın Yargıtay 9. H.D. nin 2000/1764E. 20000/1937 K. sayılı 22/02/2000 tarihli kararı ile onanarak kesinleştiği, dosyada benzer şekilde dava dışı işçiler hakkında verilen emsal kararların da bulunduğu anlaşılmaktadır.
Somut olayda, davacının işçilik alacakları dosyası ile ihtilaflı dönemde yapılan bildirimlerinin muvazaalı olup asıl işverenin dava dışı … Porselen T.A.Ş. olduğu Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği halde davanın davalı taşeron şirketlere yöneltilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Yapılacak iş, dava dışı … Porselen T.A.Ş.’ nin ( yeni ünvanı D World Properties Liman İşletmeleri A.Ş) davalı sıfatı ile davaya dahil edilmesi sağlandıktan sonra göstereceği tüm deliller toplanıp değerlendirilerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı SGK, davalı … Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı … Temizlik İşletmesi ile davalı … Tic. Ltd. Şti. vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde temyiz eden davalılardan davalı Kocaleli Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı … Temizlik İşletmesi ile davalı … Tic. Ltd. Şti’ye iadesine, 22/09/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.