YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2021/8003
KARAR NO : 2021/16652
KARAR TARİHİ : 27.12.2021

Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi…. Hukuk Dairesi

Dava, alacak istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi … Hukuk Dairesince verilen kararın temyizen incelenmesi davalı Kurum vekili tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, davacıların miras bırakanı …’e bağlanan yaşlılık aylığının kurumca durdurulmasıyla … İş Mahkemesi 2015/313 E sayılı dosyada yargılama sonucu kurum işleminin iptaliyle 01/07/1995 tarihinde aylığa hak kazanıldığının tespitine karar verildiğini, karar gereğinin yerine getirilmesi için kuruma başvurudan sonuç alınamadığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere …’e ödenmeyen veya eksik ödenen yaşlılık aylıklarının ödenmesi gereken tarihlerden yasal faiziyle 5.000,00 TL , …’in ölüm tarihi itibarıyla …’e bağlanan aylığın ölenin geçmiş hizmetleri de dikkate alınarak ödenmesi gereken aylar itibarıyla belirlenip eksik ödenen aylıklarından faiziyle şimdilik 1.000,00 TL’nin davalıdan tahsiline, …’e ölenin yaşlılık aylığı kesilmemiş gibi değerlendirilip dava tarihi itibarıyla alınması gereken aylık miktarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II-CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, ilgili dosyanın kesinleşmediğini, kurum işlemlerinin yerinde ve yasal mevzuata uygun olup, davanın reddi gerektiğini bildirmiştir.
III-MAHKEME KARARI
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece “Davanın kısmen kabulü ile, …’in ödenmeyen yaşlılık aylıkları açısından 14.628,13 TL ve dava tarihine kadar işlemiş faizi 10.632,07 TL’nin davalıdan alınarak bilirkişi raporunda tablo 3 halinde gösterilen davacı mirasçılarına miras hisseleri oranında verilmesine, diğer taleplerin reddine” karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesince “Mahkemece müteveffa sigortalı …’e 04.04.2007 ile 16.10.2009 dönemine ait yaşlılık aylıklarının ödenip ödenmediği, ödenmişse hangi tarihte ödendiği, faiz hakkının saklı tutulup tutulmadığı, ödenmesi gereken aylık miktarları belirlenerek, gerektiğinden yeniden bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.” denilerek dosya İlk Derece Mahkemesine gönderilmiş, Mahkemece
“Davanın kısmen kabulü ile,
Mahkememiz 2016/321 E. 2018/28 K. sayılı kararına göre davalı kurumca davacılara ödeme yapıldığı belirtilmekle, mükerrer ödeme ve tahsilata yol açmamak üzere (kurumca bu husus gözetilerek)
…’in ödenmeyen yaşlılık aylıkları açsından 14.628,13 TL ve dava tarihine kadar işlemiş faizi 10.632,07 TL’nin davalıdan alınarak bilirkişi raporunda tablo 3 halinde gösterilen davacı mirasçılarına miras hisseleri oranında verilmesine, karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI:
Bölge Adliye Mahkemesince; davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.
V-TEMYİZ NEDENLERİ:
Davalı Kurum avukatı tarafından, kararın bozulması talep edilmiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE ESASIN İNCELEMESİ
Bazı hallerde dava devam ederken, dava açılmasından sonra meydana gelen (dava konusu alacağın ödenmesi gibi) bir nedenle dava konusu ortadan kalkabilir.
Davanın konusuz kalması halinde, artık dava hakkında yargılama yapılmasına ve hüküm verilmesine gerek kalmaz. Başka bir deyişle, her iki tarafın da davanın esası hakkında karar verilmesinde hukuki yararı kalmamış demektir. Bu halde, mahkemece, HMK nın 297. maddesi gereğince davanın konusunun kalmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilir.
Bu çerçevede dava dosyası değerlendirildiğinde, 1479 sayılı Yasa kapsamında müteveffa sigortalı …’e 01.07.1995 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığı, Bağ-Kur Teftiş Kurulu Başkanlığı müfettişinin 14.02.2007 tarih ve 202642 sayılı raporuna istinaden 04.04.2007 tarihinde aylığın başlangıç tarihi itibariyle iptal edildiği, müteveffanın Kurum işleminin iptali ve aylığın bağlanması istemiyle … 17. İş mahkemesinin 2007/468 esas sayılı dosyasıyla dava açtığı, mahkeme ara kararına istinaden 16.10.2009 tarihinden yaşlılık aylığının yeniden bağlandığı, mahkemenin 01.07.1995 tarihinden itibaren yaşlılık aylığın yeniden bağlanmasına dair kararının Yargıtay (kapatılan)…. Hukuk Dairesi tarafından 13.03.2017 tarih ve 2016/1698 esas ve 2017/1927 karar sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği, müteveffa sigortalı …’e 04/04/2007-16/10/2009 tarihleri arasında ödenmesi gereken yaşlılık aylıklarının işlemiş faiziyle birlikte hak sahiplerine 25.05.2018 tarihli işlemle dava açıldıktan sonra ödendiği, ödemenin ilk derece mahkemesinin 07.02.2018 tarihli kararına istinaden yapıldığı belirgindir. Bu nedenle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi konusunun değerlendirilmesi gerekirken bu hususun gözetilmemiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi …Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak, İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ : … Bölge Adliye Mahkemesi …. Hukuk Dairesi kararının, HMK’nın 373/1. maddesi gereğince kaldırılarak, temyiz edilen İlk Derece Mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine ve kararın bir örneğinin ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 27.12.2021 gününde oybirliğiyle karar verildi.