YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/10591
KARAR NO : 2022/13285
KARAR TARİHİ : 27.10.2022
Bölge Adliye
Mahkemesi : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi
No :
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne, hüküm kurulmasına yer olmadığına dair verilen karara karşı davalı kurum ve davalılar …, …,…, …, …, …, …, …, … vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8.Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esasdan reddine karar verilmiştir.
Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesince verilen kararın davalı kurum ve davalılar …, …, …, …, …, …, …, …, … vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi
I-İSTEM
Davacı, davalıların kat maliki olduğu apartmanda 20.02.2000 tarihinden itibaren çalıştığının tespitini talep etti.
II-CEVAP
Davalılar haksız davanın reddini talep etmiştir.
… Başkanlığı vekili, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, Kurum kayıtları resmi ve yazılı belge niteliğinde olup aksinin aynı nitelikte belgelerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
MAHKEME KARARLARI
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk derece mahkemesi, davanın kısmen kabulüne, 19.10.2011-21.09.2012 arasındaki hizmetlerin yargılama devam ederken bildirilmesi nedeniyle konusuz kalması sebebiyle hüküm kurulmasına yer olmadığına, davacının 19/10/2011-21/09/2012 dönemi dışlanarak 01.01.2002-13.02.2014 tarihleri arasında çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verildi.
B-BAM KARARI
… Bölge Adliye Mahkemesince, davalı kurum ve bir kısım davalıların istinaf talebinin esasdan reddine karar verildi.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davalılar …, …,…, …, …, …, …, …, … vekili, hak düşürücü sürenin dolduğunu,çalışmanın ispatlanamadığını beyanla kararının bozulmasını talep etmiştir.
Fer’i müdahil Kurum vekili, davacının iddialarının zamanaşımına uğradığını, dava konusu yapılan dönem içinde kesintisiz çalışma yapıldığı iddiasının ispatlanamadığını, beyanla eksik araştırma ve inceleme ile verilen mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı kanunun 79/10 maddesi ile 5510 sayılı kanunun 86/9 maddesidir. 506 sayılı Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davaların, kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanması gerektiği özellikle göz önünde bulundurulmalıdır.
İnceleme konusu dosyada; Davacı 20.02.2000-13.02.2014 tarihleri arasında davalıların kat maliki olduğu apartmanda apartman görevlisi olarak çalıştığının tespitini talep etmiştir. Davacının kuruma yaptığı şikayet üzerine yapılan inceleme sonucunda tanzim edilen 12.09.2013 tarihli kurum raporunda; davacı 2000 yıllarının sonundan itibaren apartmanda sabah akşam servis, çöp toplama, apartman ve bahçe temizliği, bahçe sulama işlerini yaptığını belirttiği, kat maliklerinden …’un kira karşılığında davacının belirtilen işleri yaptığını beyan ettiği görülmektedir. Kurumun 21.09.2012 tarihli durum tespit tutanağı ile; davacının kuruma ilk defa 19.10.2011 tarihinde müracaat ettiği gözetilerek davacının 19.10.2011-21.09.2012 tarihleri arasında söz konusu apartmanda apartman görevlisi olarak çalıştığı tespit edilmiş ve davacının hizmet cetveline işlenmiştir.
Somut dosyada; davacının kurum raporundaki ifadesinde yaptığını iddia ettiği çalışmaların varlığı yöntemince araştırılmalıdır. Bu kapsamda apartmanın kaç daireli olduğu da tespit edilmek suretiyle kat maliklerinin davacının çalışması ile ilgili beyanları alınmalı, ayrıca komşu iş yeri işverenleri ve çalışanları tespit edilerek tanık olarak dinlenilmeli, dosyada daha önce dinlenen ve dinlenecek olan tanıkların ikamet, çalışma kayıtları, hizmet cetvelleri celp edilmek suretiyle beyanları denetlenmeli, davacının çalışmasının tespit edilmesi halinde yapılan her bir işin günlük, haftalık, aylık karşılığı belirlenip, 7,5 saat bir gün olmak suretiyle değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmelidir.
Mahkemece yukarıda belirtilen hukuki ve maddi olgular göz önünde bulundurulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usûl ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davalı kurum ve davalılar …, …, …, …, …, …, …, …, … vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 27.10.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.