YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/10871
KARAR NO : 2022/13933
KARAR TARİHİ : 09.11.2022

Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
No :

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi11. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince verilen kararın, Davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirkette 22/06/2018 tarihinden iş akdini haksız ve hukuki dayanaktan yoksun bildirimsiz ve tek taraflı feshedildiği tarih olan 11/12/2018 tarihine kadar kesintisiz olarak çalıştığını, ancak davalı firmanın müvekkilinin sigorta kaydını fiili çalışma tarihi olan 22/06/2018 tarihinden değil haksız olarak 06/09/2018 tarihinden başlatıldığını, bu hususun … 10.Noterliğinden 12/12/2018 tarih ve … yevmiye numaralı ihtarname ile de sabit olduğunu, işyerinde kalıp kaynak ve bakım işlerinde 2300TL net maaş ile çalışan müvekkilinin sigorta kaydının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun bir şekilde 3 ay geç başlatıldığını, bu durumu sonradan farkeden müvekkilinin şifaen tüm uyarılarına rağmen hak etmediği şekilde iş sözleşmesinin işverence haksız feshedilmesine ve mağdur edilmesine sebebiyet verdiğini, sigorta kaydının eksik yaptırılması, primlerinin ödenmemesinin müvekkilinin maddi kayba uğramasına neden olduğu gibi ileride emeklilik işlemlerinin gecikmesine de sebebiyet vereceğini, tüm bu nedenlerden dolayı davacı müvekkili …’un davalı firmada 22/06/2018-11/12/2018 tarihleri arasında aralıksız bilfiil çalıştığının tespiti ile eksik ve ödenmeyen primlerin davalı tarafından tamamlanması için iş bu davanın açılmasında zaruret hasıl olduğunu, müvekkilinin davalı firmada 22/06/2018-11/12/2018 tarihleri arasında aralıksız bilfiil çalıştığının/hizmetlerinin tespiti ve tescili ile eksik ve ödenmeyen primlerin davalı tarafından tamamlanmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP
Feri müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davalı işyerindeki işe giriş tarihinin 06/09/2018 olduğunu, bu tarihten sonraki çalışmaların hizmet tespiti davasına konu edilemeyeceğini değerlendirildiğini, ayrıca davacının 06/09/2018 tarihinden önceye ilişkin işsizlik maaşı almış olması halinde işsizlik maaşı aldığı tarihler bakımından hizmet tespiti talebinde bulunamayacağının açık olduğunu, öncelikle davacının hizmetlerinin tespitini istenildiği dönemde sosyal yardımlaşma vakıflarından yardım alıp almadığının araştırılmasını istediklerini, murisin herhangi bir vakıftan yardım alması durumunda yardım aldığı dönemde sigortalı çalışmasının söz konusu olamayacağını, davacının hak düşürücü süre olan 5 yıldan önceki taleplerininde reddi gerektiğini, haksız yere açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı … San.Tic. Ltd. Şti. Vekilinin cevap dilekçesinde özetle; ekte sundukları belgelerden de görüleceği üzere müvekkili şirket işçinin işe girişi ile ilgili herhangi bir usulsüzlük yapmadığını, davacının müvekkili şirkette 06/09/2018 tarihinde işe girdiğini, daha önceki bir tarihli hiçbir kaydınında müvekkili şirket defterlerinde mevcut olmadığını, kaldıki davacının 05/09/2018 tarihine kadarda işsizlik maaşı aldığını, bu durumun SGK’dan sorulduğunda haklılıklarının ortaya çıkacağını ve davacının haksız ve kötü niyetle iş bu davayı açtığının ortaya çıkacağını, davacının başlatmış olduğu haksız davanın reddine, tüm yargılama ücretleri ve vekalet ücretlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
III-MAHKEME KARARI
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
HÜKÜM:
Mahkemece “Davacının davasının reddine, ” şeklinde karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Davacının istinaf başvurusunun HMK’nin 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davacı vekili; kararın bozulmasını istemiştir. .
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Dava, 5510 sayılı Kanun’un 86/9. maddesi uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Maddeye göre, “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır.”
Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re’sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır.
Somut olayda; Davacının, davalı işveren yanından 06/09/2018-11/12/2018 tarihleri arasında kısmi bildirimlerinin yapıldığı, (kod 29) kodu ile de iş aktinin sonlandırıldığı, mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de yeterince araştırma yapılmadığı görülmüştür
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda verilen;
a-22/06/2018-05/09/2018 hizmet tespiti talebinin reddine dair kararı yerindedir.
b- Eksik bildirimlerin yapıldığı 06/09/2018-11/12/2018dönem açısından ise eksik gün nedenleri üzerinde durularak çalışmanın kısmi olup olmadığı araştırılıp ulaşılacak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.
Mahkemece yukarıda belirtilen hukuki ve maddi olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin kararı kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ:… Bölge Adliye Mahkemesi 11. Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesi’ne gönderilmesine, 09/11/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.