YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/12072
KARAR NO : 2022/14105
KARAR TARİHİ : 14.11.2022
Bölge Adliye
Mahkemesi : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
No :
Dava, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı Kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
… Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesince verilen kararın temyizen incelenmesi davalı Kurum vekili tarafından istenmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM:
Davacı vekili, müvekkiline 01.10.2008 tarihinde yaşlılık aylığı bağlandığını, bilahare müvekkilinin 2004 yılında Lüleburgaz Belediyesi’nden ihale ile iş alan müteahhit … ünvanlı işyerindeki çalışmalarının denetim raporuna istinaden iptal edilmesi sebebiyle aylık koşullarını kaybettiğinden bahisle aylığının iptal edildiğini, kurum işleminin hatalı olduğunu, eksilen gün sayısı kadar borçlanması sağlanarak aylığının iptal edilmemesi gerektiğini, yine 15 yıl sigortalılık 3600 prim günü ve 55 yaş şartının da yerine geldiğini, beyanla kurum işleminin iptalini talep ve dava etmiştir.
II-CEVAP:
Davalı … vekili; davacının 01.10.2008 tarihinden bağlanan aylığının 2014/MA/165 sayılı denetim raporuna istinaden bir kısım hizmetlerinin iptal edilmesi sebebiyle aylığının iptal edildiğini, davacının iptal edilen işyerinde fiilen çalışmadığını bildiğini, iyi niyetinden söz edilemeyeceğini, sahte bildirimle emeklilik hakkı elde ettiğini bu nedenle davanın reddini talep etmiştir.
III-MAHKEME KARARI:
İlk derece mahkemesi tarafından; 1-Davanın kabulü ile
-Davalı kurumun 12.02.2018 Tarih ve …-205.02.01-E … sayılı işlemin iptaline,
-Davacının … sicil nolu iş yerindeki çalışmasından iptal edilen 39 günün iptalinde davacının kasıtlı yada kusurlu bir davranışının bulunmadığının tespitine,
-Davacının … sicil nolu iş yerindeki çalışmasından iptal edilen 39 günü SSİY 35/1-a md. Uyarınca askerlik süresinden borçlanabileceğinin tespitine,
-Davacının … sicil nolu iş yerindeki çalışmasından iptal edilen 39 günü SSİY 35/1-a md. Uyarınca borçlanmasına müteakip SSİY 35/2 (ilk cümle) aylık başlangıç tarihi değişmeksizin davacının iptal edilen yaşlılık aylığının tahsis tarihinden itibaren yeni aylık hesabı yapılamaksızın devam etmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
Davalı vekili, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 297’nci maddesinde; “…taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir” hükmüne yer verilmiştir. Hükümlerin çelişkiden uzak ve infaza elverişli olması, gerçeğe ve hukuka uygun bir karar verilmesi gerekir. Diğer taraftan, hüküm, davanın açıldığı tarihteki hal ve şartlara göre tesis edilen bir karar olup, Hukuk Muhakemeleri Kanununa göre ileriye dönük olarak ve şarta bağlı biçimde karar tesis edilmesi mümkün değildir.
Davacının 08.09.2008 tarihinde hizmet birleştirmesi yapılmak suretiyle aylık bağlanması için tahsis talebinde bulunduğu, 11.04.1978 sigorta başlangıç tarihine göre 1979 yılında 55, 1985 yılında 210, 1986 yılında 359, 1987 yılında 350, 1988 yılında 224, 1989 yılında 399, 1990 yılında 294, 1991 yılında 293, 1992 yılında 80, 1994 yılında 306, 1995 yılında 332, 1996 yılında 351, 1997 yılında 199, 2001 yılında 165, 2002 yılında 165, 2003 yılında 124, 2004 yılında 114, 2005 yılında 360, 2006 yılında 46, 2007 yılında 207 ve 2008 yılında 235 gün olmak üzere toplam 4808 gün 4/a ve 200 gün askerlik borçlanması olmak üzere toplam 5008 prim günü ile 01.10.2008 tarihi itibariyle aylık bağlandığı, Kurumun … … sicil numaralı … ünvanlı işyerine ilişkin olarak inceleme başlattığı, 06.11.2014 tarih 2014/MA/165 sayılı denetim raporunda Lüleburgaz Belediye Başkanlığı’ndan ihale ile iş alan … tarafından kanalizasyon ve yağmur suyu işi ile ilgili olarak işin 27.08.2004 tarihinde bitirilmesine, noksansız geçici kabul tarihinin 21.09.2004 olmasına ve Lüleburgaz Belediye Başkanlığı tarafından 27.08.2004 tarihinden sonra işçi çalıştırılmadığı belirtilmesine rağmen, işverenin bu tarihten sonra da bildirim yaptığı tespit edilerek 27.08.2004 tarihiden sonra yapılan sigortalı bildirimlerinin iptaline karar verildiği, bu denetim raporuna istinaden davacının … sicil numaralı işyerinden 27.08.2004- 06.10.2004 tarihleri arasında yapılan 39 gün bildiriminin iptal edilmesi ve ayrıca 2002 yılından da 7 günlük bildiriminin iptal edilmesi üzerine toplam prim gün sayısının 4.969 prim gününe düşmesi sebebiyle aylık koşullarını kaybettiğinden bahisle aylığın durdurulduğu ve Tekirdağ 2. İcra Müdürlüğü’nün 2018/5497 Esas sayılı takip dosyasına konu borcun tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır.
Mahkemece “…. davacının iptal edilen 39 günü SSİY 35/1-a md. Uyarınca askerlik süresinden borçlanabileceğinin, -Davacının … sicil nolu iş yerindeki çalışmasından iptal edilen 39 günü SSİY 35/1-a md. Uyarınca borçlanmasına müteakip SSİY 35/2 (ilk cümle) aylık başlangıç tarihi değişmeksizin davacının iptal edilen yaşlılık aylığının tahsis tarihinden itibaren yeni aylık hesabı yapılamaksızın devam etmesi gerektiğinin tespitine” denilmek suretiyle, şarta bağlı hüküm kurulması isabetsizdir.
Mahkemece, şarta bağlı hüküm kurulamaz ne var ki; davacının, iptal edilen 39 günlük sürede fiilen çalışmasının olmadığı dikkate alınarak kısmi yaşlılık aylığı bağlanmasına yönelik tahsis istemi mevcut hizmetleri değerlendirilip sonucuna göre karar verilmelidir.
Bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi’nin davalının istinaf başvurusunun esastan reddine dair kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesi kararı bozulmalıdır.
SONUÇ : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak temyiz edilen ilk derece mahkemesi hükmünün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, dosyanın kararı veren İlk derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14.11.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.