YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/14496
KARAR NO : 2023/351
KARAR TARİHİ : 16.01.2023
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/3275 E., 2022/1891 K.
DAVA TARİHİ : 18.12.2018
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : Akçakoca Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2018/535 E., 2019/464 K.
Taraflar arasındaki tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum tarafından istinaf edilmesi üzerine, … Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı , dava dilekçesinde; … Tarım Satış Kooperatifine 1999 yılı Mayıs ayında teslim ettiği fındıktan Bağ-Kur’ a kesilen primin SGK kayıtlarında gözükmediğini, yapılan kesintilere göre sigortalılık tescilinin 01.06.1999 tarihi itibariyle başlatılmasına karar verilmesini talep etmiştir. 25.10.2019 tarihli dilekçesi ile talebini 01.06.1999-31.12.1999 tarihleri arasında sigortalılığının tespiti olarak açıklamıştır.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının tarımsal faaliyetinin 1999 yılından günümüze kadar devam ettiği, … Kooperatifine teslim ettiği ürün bedelinden mayıs 1999 tarihinde 14,00 TL (YTL) tutarında tevkifat kesintisi yapıldığı gerekçeleri ile davacı …’ın 01.06.1999-31.12.1999 tarihleri arasında sigortalı olduğunun tespitine, aksine kurum işlemlerinin iptaline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, kuruma başvuru şartının dava şartı niteliğinde olmakla davanın usulden reddi gerektiğini, davacının iddia ve taleplerini genişletmesinin usule aykırı olduğunu, davacının tarımla uğraştığının ispatlanamadığını, hüküm altına alınan tarih aralığı dışında kalan süre yönünden davanın kısmen reddi ve buna göre yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, mahkemece yapılan inceleme ve araştırmanın hüküm kurmak için yetersiz olduğunu, belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, ilk derece mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitleri ile karar gerekçesine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, HMK’nın 355 inci maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı” gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, davacının talebine uygun hüküm kurulmadığını, sigortalılığın kabulü için kesinti yapılmasının yeterli olmayıp, kesinti yapılan tutarların kurum hesaplarına aktarılması gerektiğini, davacının tarımsal faaliyetinin yeterince araştırılmadığını belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 01.06.1999-31.12.1999 tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 7 inci maddesi delaletiyle mülga 2926 sayılı Kanunun 2 ,3, 6, 9 ve 10. maddeleridir.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacının tarımsal faaliyeti konusunda mahkemece yeterli araştırma yapıldığı, … Tarım Satış Kooperatifine teslim ettiği ürün bedelinden Mayıs 1999 tarihli Bağ-Kur tevkifatı bulunduğu, davacının sattığı ürün bedelinden kesinti yapıldığının tespiti sigortalılığın kabulü için yeterli olup, kesintiyi yapan davalı Kuruma karşı sorumlu olacağından kesinti yapıldıktan sonra Kurum hesabına yatırılmamış olmasının dahi sonuca etkili olmadığı belirgin bulunmakla, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…