YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2022/8157
KARAR NO : 2022/12002
KARAR TARİHİ : 06.10.2022
Mahkemesi :İş Mahkemesi
No :
Asıl ve birleşen davalar, rücuan tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece, bozmaya uyularak hükümde belirtilen gerekçelerle asıl ve birleşen davanın kabulüne dair karar verilmiştir.
Hükmün, davacı Kurum ile davalı … San. A.Ş. vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi … tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Davacı Kurum 11.07.2002 tarihinde meydana gelen trafik-iş kazası sonucu vefat eden sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirlerin 506 sayılı Kanun’un 26/1 ve 2’inci maddesi uyarınca rücuan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Sürücü … idaresindeki servis otobüsü ile kapıları açık olarak seyrederken durağa yanaşmak üzere yavaşladığı esnada, araç içinde yolcu olarak bulunan sigortalının otobüsün yavaşlaması ile ayağa kalkıp aşağı inmek için ön kapı basamağına geldiğinde dengesini kaybederek araçtan düşmesi sonucu hayatını kaybettiği olayda; mahkemece, Dairemizin 16.12.2019 tarihli bozma ilama uyularak yapılan yargılama neticesinde alınan kusur raporuna göre, davalı sürücü …’in %30, sigortalının %20, … Tic. Ltd. Şti.’nin % 30, asıl işveren … San. İşl. İç ve dış Tic. A.Ş. (… … … San. ve Tic. Paz. İth. İhr. A.Ş.)’nin %20 kusurlu bulunduğu anlaşılmıştır.
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa’nın 26. maddesi olup, kusur sorumluluğu ilkesine dayanmaktadır. 506 sayılı Yasa’nın 26/1. maddesinde, kastı, işçilerin sağlığını koruma ve iş güvenliği ile ilgili mevzuat hükümlerine aykırı hareketi ya da suç sayılabilir bir eyleminin varlığı halinde işverenin rücû alacağından sorumluluğu olanağı tanınmıştır. Aynı Yasa’nın 26/2. maddesinde ise, 3. kişinin rücû alacağından sorumluluğu için, kasıt veya kusuruyla iş kazasının oluşumuna etkide bulunma koşulu öngörülmüştür.
İş kazasının oluşumuna etken kusur oranlarının saptanmasına yönelik incelemede; ihlal edilen mevzuat hükümleri, zararlı sonuçların önlenmesi için koşulların taraflara yüklediği özen ve dikkat yükümüne aykırı davranışın doğurduğu sonuçlar, ayrıntılı olarak irdelenip, kusur aidiyet ve oranları gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır. Buna göre; işverenin/üçüncü kişilerin iş kazasındaki kasıt veya kusurunun tespiti amacıyla; iş kazasının oluşumuna ilişkin maddi olguların eksiksiz biçimde saptanması, sorumluluğu gerektiren her koşulun, kendi özelliği çerçevesinde araştırılıp irdelenmesi, davalı ve diğer ilgililerin kusur oran ve aidiyetlerinin belirlenmesi gerekir.
Bu kapsamda kesinleşen ceza davasındaki maddi olgu dikkate alındığında hükme esas alınan kusur raporunun sigortalının kusur oranı yönüyle oluşa uygun olmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece özellikle ceza davasında kesinleşen maddi olgu gözetilerek konusunda uzman sayılacak kişilerden oluşturulacak bilirkişi heyetinden kusur oran ve aidiyeti konusunda yeniden rapor alınması gereklidir.
Mahkemece açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeden eksik araştırma, inceleme ile yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O hâlde, davacı Kurum ve davalı … San. A.Ş. vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek hâlinde davalı … San. AŞ’ye iadesine, 06.10.2022 gününde oybirliği ile karar verildi.