YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1093
KARAR NO : 2023/4248
KARAR TARİHİ : 13.04.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
HÜKÜM/KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ: … 33. İş Mahkemesi
Taraflar arasındaki Almanya’da ikamet etmeye başladığı tarihin Türkiye’de sigorta başlangıcı olarak tespiti ile yaşlılık aylığı bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, 3201 sayılı Kanun kapsamında Almanya’daki ikamet sürelerini borçlanan müvekkilinin Türkiye sigorta başlangıç tarihinin ikamet etmeye başladığı 17.08.1975 tarihi olduğunun tespitine, 17.08.2020 tarihli tahsis talebi doğrultusunda yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine ve aylıklarının ödenmesi gereken tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının şahsi sicil dosyası içeriğine göre; Alman Rant Sigorta sisteminde zorunlu prim ödemesinin bulunmadığı, Almanya’da 18.08.1975 – 30.05.1976 tarihleri arasında yaşadığı ve bu süreyi borçlandığı sabittir. Yukarıda açıklanan Türk-Alman Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 29/4 maddesi kapsamında Almanya’da ikamet etmeye başladığı tarihin Türkiye Sigorta başlangıcı olarak kabul edilme olanağı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin sigortalılık başlangıç tarihinin 17.08.1975 olarak tespitine karar verilmesi gerektiğini, yurtdışı işe başlangıç tarihinin bu tarih olduğunu, Almanya ile aradaki sosyal güvenlik mevzuatı gereği davacının borçlandığı ev hanımlığı süresi dikkate alınarak davanın kabulü gerektiğini belirterek, mahkemece verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, somut olayda, 3201 sayılı Kanun’un 7186 sayılı Kanun ile değişik 5 inci maddesinde Türkiye’deki sigortalının başlangıç tarihinden önceki sürelerinin borçlandırılması halinde bu süreler 5510 sayılı Kanun’un 41 inci maddesinde yer alan hükümler esas alınarak Türkiye’deki sigortalılık başlangıç tarihinden, Türkiye’de başlangıç tarihi yok ise borçlanma tutarının tamamen ödendiği tarihten geriye götürülen sürelere ait ilgili aylara maledileceği belirtilmiş olup; bu nedenlerle 5 inci madde hükmü gereği Türkiye’deki sigortanın başlangıç tarihinden geriye doğru olmak üzere sigortalılık sürelerinin belirleneceği ve belirlenen ve borçlanılan bu süreler üzerinden yaşlılık aylığı bağlanacağı dikkate alınarak davacının yaşlılık aylığı talebini reddeden kurum işleminin yerinde olduğu, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesinde belirttiği gerekçelerle kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, 3201 sayılı Kanun kapsamında Almanya’daki ikamet sürelerini borçlanan davacının Türkiye sigorta başlangıç tarihinin ikamet etmeye başladığı 17.08.1975 tarihi olduğunun tespiti, 17.08.2020 tarihli tahsis talebi doğrultusunda yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespiti ve aylıklarının ödenmesi gereken tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371’inci, 3201 sayılı Kanun’un 5 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgiliden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.