YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1286
KARAR NO : 2023/1291
KARAR TARİHİ : 16.02.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/420 E., 2022/291 K.
…
…
…
KARAR : Kabul
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat davasından verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İkinci kez verilen karar davacı SGK vekilince temyiz edilmiş olup Dairemizce temyiz istemlerinin kabulü ile ikinci kez bozma kararı verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan inceleme sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemece bozma ilamına uyularak verilen üçüncü karar davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı SGK vekili dava dilekçesinde; kurum sigortalısı …’ın 01.02.2013 tarihinde geçirdiği iş kazası nedeniyle iş göremez duruma geldiğini, kaza nedeniyle sigortalıya 33.777,18 TL peşin sermaye değerli gelir bağlandığını belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 3.000,00 TL alacağın onay tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama aşamasında kazazade işçiye 11.053,05 TL geçici iş göremezlik ödeneği ödendiğini bu suretle müvekkili kurumun toplam zararının 44.830,23 TL olduğunu beyanla, davasını bu zararın %90’ı olan 40.347,20 TL olarak 29.12.2015 tarhinde ıslah ettiği anlaşılmıştır.
2. Yargılama sırasında davacı vekili 24.06.2020 tarihinde vermiş olduğu dava dilekçesi ile birleşen davada; kurum sigortalısı …’ın 01.02.2013 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu iş göremez duruma geldiğini, kurum zararlarının tazmini için … 2. İş Mahkemesinin 2019/420 Esas sayılı dosyası ile diğer işverene dava dava açıldığını, kazanın davalıların kusurlu eylemi sonucu meydana geldiğini beyanla, oluşan kurum zararının %90’ının … Sosyal Hizm. Gıda İnş. Nak. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı … Çelik A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın usulen reddinin gerektiğini, Zira, Sigortalının … Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. GRTL”) unvanını haiz hizmet şirketinde çalıştığını ve bordrolandırıldığını, sigortalının prim ödemeleri … tarafından yapıldığını ve maaşı … tarafından yatırıldığını, iş kazasının oluşumunda işverenin kusurunun bulunmadığını, olayın dış etkenler nedeniyle meydana geldiğini beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
2.Birleşen dava davalısı … Sosyal Hizm. Gıda İnş. Nak. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun olmadığını, kaza olayına yönelik alınan kusur raporlarının çelişkili olduğunu, yapılan taşıma işinin hem çalışanın işi ile ilgili olmayıp hem de mesai saatleri dışında meydana geldiğini, yapılan taşıma işi işçinin yapmakla yükümlü olduğu görevler arasında olmadığını, bu nedenle kendisine bir taşıma eğitimi verilmesinin zorunluluğundan da bahsetmek mümkün olmayacağını, ayrıca yapılan bu taşıma işinden dolayı, müvekkili şirketin bir bilgisi ve haberi olmadığını, taşıma işi üst işveren şirketin bir yetkilisinin isteği üzerine gerçekleştiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 27.12.2018 tarihli ve 2018/350 Esas, 2018/360 Karar sayılı kararıyla; “Davacının davalı şirket hakkında açmış olduğu rucuen tazminat davasının ıslah dilekçesi ve aleyhe bozma yasağı nazara alınarak kısmen kabulüne; 30.999,46 TL alacağın; gelirlerin onay, masraf ve ödemelerin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine; fazlaya ilişkin talebin reddine” karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairemizin 08.04.2019 tarihli, 2019/1893 Esas, 2019/3172 Karar sayılı ilamında; “Eldeki davada, kazalı sigortalıya dolabın taşınması konusunda yardımda bulunduğu anlaşılan dava dışı iş yeri çalışanı …’ın %10 oranında kusurlu olduğu kabul edilmişse de, söz konusu çalışanın, kaza olayının meydana gelmesindeki etkisi ayrıntılı bir şekilde araştırılmalı, aksi halde kusursuz olarak kabul edilmelidir. Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden; dava dışı … Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı şirket arasında imzalanan 15.05.2011 tarihli, personel destek-temizlik hizmetleri sözleşmesi kapsamında, dava dışı … Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin, davalı işverenin temizlik işlerini temin ettiği görülmekle, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, taşeron olduğu anlaşılan dava dışı … Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı şirket arasındaki ilişki nazara alınmak suretiyle, olayın gerçekleştiği iş kolunda iş güvenliği bakımından uzman kişilerden oluşan bilirkişi heyetinden tarafların kusur oran ve aidiyetlerini irdeleyecek şekilde, yeniden kusur raporu alınmalı sonucuna göre karar verilmelidir.
Diğer yanından davacının dosyaya sunulu ıslah dilekçesi kapsamında, geçici iş göremezlik ödeneği yönünden talebi irdelenerek, sonucuna göre karar verilmelidir.” hususlarına işaret edilerek karar bozulmuştur.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “İş bu yargılamasını yapmakta olduğumuz Mahkememizin 2019/420 Esas sayılı dosyası ve dosyamız ile birleşen … 5. İş Mahkemesi’nin 2020/159 Esas sayılı dosyası yönünden davacının davalı şirketler hakkında açmış olduğu rücuan tazminat davasının ıslah dilekçesi de nazara alınarak kabulüne; 40.347,20 TL alacağın; gelirlerin onay, masraf ve ödemelerin ise ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,” karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı … Çelik A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın usulden reddi yerine kabulüne karar verilmesinin kanuna aykırı olduğu, kazalının diğer davalı şirketin çalışanı olduğu, olayın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığını beyanla kararın bozulmasını istemiştir.
2.Davalı … Sosyal Hizm. Gıda İnş. Nak. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde özetle; bilirkişi raporlarındaki çelişki giderilmeden karar verildiğini, kazazedenin yaptığı asıl iş ile kaza arasında illiyet bağı olmadığını, olayın meydana gelmesinde kusurunun olmadığını, diğer işçi yönünden verilen kusurdan da sorumlu tutulamayacağını belirtilerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 21 ve 12 nci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
İnceleme konusu dosyada; sigortalının … Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nde çalışmakta iken, davalı … Çelik Anonim Şirketi ile … Sosyal Hizmetler Gıda İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. Arasında imzalanan 15.05.2011 tarihli, personel destek-temizlik hizmetleri sözleşmesi kapsamında, temizlik personeli olarak davalı asıl işveren … Çelik Anonim Şirketi’ne ait iş yerinde çalışırken, 01.02.2013 günü, saat 17:50 civarında, depoda bulunan ve kullanılmayan dolapları evine götürmek için şirket yetkilisinden izin alması üzerine, diğer iş yeri çalışanı … ile birlikte, merdivenden çıkarmaya çalıştıkları dolabın sigortalı kazalı …’ın ayaklarının üzerine düşmesi sonucu yaralanması ve %13 oranında iş göremez hale gelmesi şeklinde gerçekleşen olayda bozma sonrası hükme esas alınan bilirkişi raporunda, Kazazede İşçi …’ın, iş kazasının meydana gelmesinde %10 oranında kusurlu olduğu, davalı …Çelik A.Ş. (… A.Ş.)’nin %80 oranında kusurlu olduğu, birleşen dosya davalısı … Sosyal Hizm Gıda İnş. Nak. Turz. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin %10 oranında (bu kusurun içinde %10 oranında dava dışı çalışan …’ın kusurunun olduğu) kusurlu olduğu belirlenmiştir.
Davaya konu kaza olayının mesai bitiminde, davalı asıl işveren … Çelik A.Ş.’ne ait iş yerinde depoda bulunan ve kullanılmayan dolapların, sigortalının eve götürerek yakmak için şirket yetkilisinden izin alması üzerine, diğer çalışan … ‘la birlikte merdivenlerden taşınması esnasında, dolabın sigortalının ayağına düşmesi sonucu meydana geldiğinin bu bağlamda yapılan işin iş yerinde yapılmakta olan temizlik işiyle bağlantısının olmadığının anlaşılmasına göre, yeniden tarafların kusur oran ve aidiyetleri işçi sağlığı ve iş güvenliği konularında uzman bilirkişilerden alınacak oluşa uygun bilirkişi raporu uyarınca saptanmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine,
16.02.2023 gününde oybirliğiyle karar verildi.
…