YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/1801
KARAR NO : 2023/1044
KARAR TARİHİ : 09.02.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1869 E., 2022/155 K.
vekili Avukat …
DAVA TARİHİ : 01.02.2021
KARAR : Kısmen Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Aydın 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/39 E., 2021/393 K.
Taraflar arasındaki Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti ile kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin (murisi) eşinin tarımsal faaliyetlerde bulunduğunu, elde ettiği ürünleri … Süt Tarım Ür. Gıda San. Tic. A.Ş. firması ile … Süt Ür. Ltd. Şti. firmasına sattığını, satmış olduğu ürünler sebebi ile 2004/08-09-10 dönemlerinde ve 2009-2012 yıllarına ait muhtahsil makbuzlarına istinaden eşi adına davalı kuruma başvurduğunu 29.03.2019 tarih ve E. 4902464 sayılı yazı ile reddedildiğini bildirerek davanın kabulünü, davacının eşinin 2004/08-09-10 dönemlerinde ve 2009-2012 yılları arası Tarım Bağ-Kurlusu olduğunun tespiti ile aksi yöndeki kurum işleminin iptalinin talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde, davacının eşinin … Süt Tarım Ür. Gıda San. Tic. A.Ş. firması tarafından yapılan kesintilere istinaden kayıt ve tecsilinin yapılması için talepte bulunduğunu, 2004 yıllarına için kesinti listesinin kuruma intikal etmediğini, 2012 yıllarına ilişkin ziraat odası kaydının olmadığını, bu sebeple başvuru tarihi itibari ile tescilinin durdurulduğunu bildirerek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her ne kadar kurum kayıtlarına intikal etmemiş ise de davacının eski eşi adına 15.08.2004 tarihinde 0,29; 31.08.2004 tarihinde 0,25; 15.09.2004 tarihinde 0,31; 30.09.2004 tarihinde 0,19 ve 15.10.2004 tarihinde 0,18 TL Bağ-Kur kesintisinin yapıldığı; … Süt ve Tarım Ürünleri Ltd. Şti.’nden gelen 10.03.2021 tarihli yazıda davacının eşinin 2009-2012 yıllarında şirkete süt verdiği ancak şirket gayri faal olduğu için tevkifat kesinti belgelerinin bulunamadığı bildirilmiş ise de SGK’nın 12.02.2021 tarihli yazı cevabı ekinde davacının eski eşinin kurum dosya muhteviyatında, 01.08.2009-15.07.2012 davacının eşi adına muhtahsil kesintisi yapıldığını gösterir listenin bulunduğu tespit edildiği anlaşıldığından ve yukarıda bildirilen Yargıtay kararları uyarınca, adına kesinti yapılanların, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerekeceğinden, ilk kesinti tarihi olan 31.08.2004 ve 01.08.2009 tarihini takip eden ay başından itibaren davacının eşinin zorunlu tarım sigortalısı sayılması gerektiği, işbu sigortalılığının, Mahkememizce yapılan emniyet araştırması uyarınca davacının tarımsal faaliyetinin ve büyükbaş hayvancılığının devam ettiği tespit edildiğinden ancak taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne karar vermiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili, sigortalı murisin tevkifat listelerinin Kurum kayıtlarına intikal etmemesinden dolayı tescilinin başvuru tarihi itibariyle durdurulduğunu, Kurumca tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırı bir yön bulunmadığını, dava açılmasına Kurum sebebiyet vermediğinden aleyhte masraf ve vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2021/3154 E.- 2021/142432 K. sayılı ilamı dikkate alındığında, davacı murisinden 15.08.2004, 31.08.2004, 15.09.2004, 18.10.2004 tarihlerinde tevkifat kesintisi yapıldığı, anılan Yargıtay içtihadı kapsamında, kesintinin Kurum hesabına yatırılmamasının sonucu etkilemeyeceği, bu nedenlerle davacı murisi adına kesilen prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren, 01.09.2004 – 31.12.2004 tarihleri arasında davacı murisinin Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kabul edilmesi gerektiği, davacı murisinin, dava dışı … Süt ve Tarım Ürünleri Gıda San. Tic. ve A.Ş. tarafından düzenlenen, 2009 – 2012 yılları arasındaki müstahsil makbuzlarında Bağ-Kur kesintisi yapılmadığından, davacının istemine konu, murisinin 2009 – 2012 yılları arasındaki Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti isteminin reddi gerektiği değerlendirilmeden, ilk derece mahkemesi tarafından karar verilmesi isabetsiz olduğu gerekçeleri ile ilk derece mahkemesi kararı ortadan kaldırılarak davanın kısmen kabulü ile davacı murisi… TC Kimlik Numaralı …’nun 01.09.2004 – 31.12.2004 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ile fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, 2009-2012 tarihleri arasında müstahsil makbuzları bulunduğunu, davanın kabulü gerektiğini beyanla eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.
Davalı vekili; istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacı murisinin Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti noktasındadır.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 2926 sayılı Kanunun ilgili maddeleri.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, özellikle davacı murisine ait 2009-2012 yılları arasındaki belgelerde prim tevkifatı bulunmaması karşısında bu döneme yönelik talebin reddi ile davanın kısmen kabulüne dair verilen karar yerinde olup taraf vekillerinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
09.02.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
…