YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3659
KARAR NO : 2023/5599
KARAR TARİHİ : 18.05.2023
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/291 E., 2022/941 K.
HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul
Taraflar arasında görülen hizmet ve prime esas kazancın tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalılardan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Halk Eğitim Merkezi Müdürlüklerinde halı usta öğretici olarak çalıştığını, müvekkilin çalıştığı dönemde aylık ücret almasına, tam gün çalışmasına rağmen çalışmalarının Kuruma eksik yansıtıldığını, müvekkilin aylık 30 gün şeklinde Kuruma bildirilmesi gerekirken buna uyulmadığını belirterek müvekkilin çalışmalarının tam aylar için 30 gün, ayı tamamlayan çalışmalarının ise bittiği döneme kadar kesintisiz çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar vekilleri sunmuş oldukları cevap dilekçelerinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin en son 18.11.2019 tarih ve 2017/1055 E. , 2019/1229 K. sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile; davacının 17.02.1992- 15.03.1994 tarihleri arasında davalı MEB bünyesinde toplam 103 günlük çalışmasını davalı Kuruma bildirilmediğinin tespitine, karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairenin 01.04.2021 tarih ve 2020/427 Esas ve 2021/4557 Karar sayılı ilamı ile “yapılması gereken iş, dava konusu dönemlere ilişkin ders ve yoklama defterleri, ücret bordroları getirtilmeli, bu tür belgelerde noksanlık varsa bunun nedeni araştırılmalı, hüküm altına alınan süreler yönünden davacının resmi belgelerde belirtilen ders saatlerinden sonra kursta kalmasının haklı bir gerekçesinin bulunup bulunmadığı araştırılmalı, resmi kayıtların aksinin tanık delili ile kanıtlanamayacağı göz önünde bulundurulmalı, dosyada yer alan puantaj kayıtları ve ücret belgeleri de dikkate alınarak 7,5 saatlik çalışma 1 gün kabul edilmek suretiyle bilirkişi tarafından hesaplama yapılmalı, buna göre davacının Kuruma eksik bildirilen hizmeti olup olmadığı tespit edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir” denilmek suretiyle kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
1. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile uyulan bozma kararı doğrultusunda; “dosya içeriğindeki davacının çalışmış olduğu Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü kayıtlarının, SGK kayıtlarının ve tüm dosya kapsamının incelenmesinde, çalışmaların gerçekleştiği işyeri kamu kurumuna ait olmakla bu tür çalışmaların kayıtlara geçirilip ücret ödemelerinin belgelere dayandırılması asıl olduğundan, resmi kayıt ve belge içerikleri ile çelişkili tanık anlatımlarına değer verilemeyeceği de göz önüne alındığında davacının, resmi kayıtlara göre dosyaya, bozma ilamına uygun 27.05.2022 ve 05.11.2022 tarihli bilirkişi raporları ile belirlendiği üzere 17.02.1992-15.03.1994 tarihleri arasındaki 7,5 saatlik çalışmaların 1 gün kabul edilmek suretiyle hesaplanan toplam 44 günlük çalışmasının davalı kuruma bildirilmediğinin tespiti ile davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur” gerekçesine dayalı olarak;
2. “Davanın kısmen kabulü ile;
1-)Davacının 17.02.1992-15.03.1994 tarihleri arasında hizmet cetvelinde yazılı kazançlar üzerinden davalı …’na bağlı olarak “9462” sicil numaralı Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü unvanlı işyerlerinde asgari ücret ile çalıştığının tespitine,
2-)17.02.1992-15.03.1994 tarihleri arasında her 4 ayın bir dönem sayılması suretiyle;
1992 yılı 1. dönemi 32 günlük çalışmasının 32 günü,
1992 yılı 2. dönemi 66 günlük çalışmasının 5 günü,
1993 yılı 1. dönemi 64 günlük çalışmasının 2 günü,
1993 yılı 2. dönemi 58 günlük çalışmasının 2 günü,
1993 yılı 3. dönemi 70 günlük çalışmasının 3 günü olmak üzere davacının toplam 44 günlük çalışmasının Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirilmediğinin tespitine,
3-) Fazlaya ilişkin talebin reddine,” şeklinde karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz başvurusunda bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tanıkların davacının davalı iş yerinde tam zamanlı olarak çalıştığı hususunda somut, ayrıntılı ve birbiri ile çelişmeyen beyanlarla tanıklıkta bulunmasına rağmen hizmet tespiti davası yönünden oldukça önemli olan tanık beyanlarının hükme esas alınmamasının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, davacının davalı iş yerine bütün zamanını hasrettiğini, başka bir yerde çalışma imkanının bulunmadığını, bilirkişinin kendini mahkeme yerine koyarak çalışmayı kısmi zamanlı olarak değerlendirmesinin hatalı olduğunu beyan ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; Kurum işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu, eksik inceleme ve araştırma neticesi sonuca gidildiğini beyan ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddinin gerektiğini, davacının hizmetinin tespitine ilişkin salt tanık beyanlarına dayanılması nedeni ile kararın yasaya aykırı olduğunu, Kurumun feri müdahil statüsünde olduğunu, Kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının davalılardan işverene ait işyerinde usta öğretici olarak çalıştığı dönemlerdeki çalışmalarının tüm aylar için 30 gün kesintisiz sürdüğünün tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,
2.506 sayılı Kanun’un 79/10 uncu maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1. Mahkemenin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,18.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.