YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3872
KARAR NO : 2023/4900
KARAR TARİHİ : 05.05.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/3142 E., 2022/2416 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Yozgat İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/267 E., 2021/190 K.
Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı ve feri müdahil vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı şirkette 25.02.2013-15.10.2014 tarihleri arasında çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Feri Müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde, davacının davalı şirket yanında fasılalı olarak (01.11.2013-24.06.2014 ve 05.08.2014-15.10.2014 tarihleri arasında) toplam 306 gün çalışmasının mevcut olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Davalı … Turz. Şirketi vekili cevap dilekçesinde, ihale ile yüklenici olarak kamu kurumuna hizmet verdiği için sigorta yapmadan işçi çalıştırmasının mümkün olmadığını, bütün işçilerinin sigortasını yaptığını ve primlerini eksiksiz olarak yatırdığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kurum denetmen raporu ve dava dışı Üniversite ile davalı şirket arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin dosya arasına alındığı, davacı tanıkları ve bordro tanıkları davacının 2013 ve 2014 yıllarında davalı şirkette şoför olarak çalıştığını beyan ettiği, ayrıca davalı şirket ile dava dışı Üniveriste arasında 2012, 2013 ve 2014 yılları için hizmet alım sözleşmesi imzalandığı, sözleşme hükümlerine göre işe başlama tarihinin 25.03.2013, işi bitirme tarihinin ise 31.12.2014 olarak belirlendiği gerekçesi ile davanın kabulüne, davacının 25.03.2013-30.10.2013 tarihleri arasında 216 gün ve 25.06.2014-04.08.2014 tarihleri arasında 40 gün olmak üzere davalı … Tur. San. Tic. Ltd. Şirketinde 5510 sayılı Kanun’un 86/9 uncu maddesi gereğince asgari ücretle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve feri müdahil vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Feri müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde, 2015/HŞ/008 sayılı raporda davacının Akdağmadeni Meslek Yüksek Okulunda çalıştığını iddia ettiği 20.02.2013 – 31.10.2013 tarihleri arasındaki dönemde imzalarının bulunmadığının tespit edildiğini, bahsi geçen denetmen raporu değerlendirilmeye alınmadan bilirkişi raporu düzenlendiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davalı … Turz. San. Tic. Ltd. Şti. vekili, şirketin ihale ile yüklenici olarak kamu kurumuna hizmet verdiği için sigorta yapmadan işçi çalıştırmasının mümkün olmadığını, davanın ispatlanamadığını, tanıkların şirkete dava açmış kişiler olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davalının 25.01.2013 ile 31.12.2014 tarihleri arasında Bozok Üniversitesi Akdağmadeni Meslek Yüksek Okulu Müdürlüğünün yemek işini üstlendiği, davalı adına bu iş nedeniyle 25.03.2013 tarihinden itibaren 1023030 sayılı işyeri dosyası açıldığı, Akdağmadeni Meslek Yüksekokulun’a ait 12.01.2015 tarihli yazıya göre davacının 25.01.2013 ile 06.10.2014 tarihleri arasında yemek dağıtım işinde çalıştığının bildirildiği, gelen denetmen raporunda, davacının çalıştığını gösterir imzalı puantajların olmaması nedeniyle tespit yapılamadığının anlaşıldığı, mahkemece dinlenilen gerek bordro tanıkları, gerekse de üniversitede kadrolu çalışan personel arasından dinlenilen tanıkların davacının çalışmalarını doğruladığı gerekçesi ile davalı şirket ve feri müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve feri müdahil vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Feri Müdahil vekili, davacının işe giriş çıkış tarihlerinin tanıklarca net olarak beyan edilmediğini, davacının çalışmasına ilişkin olarak 2015/008 sayılı denetim raporunun dikkate alınmadığını belirterek temyiz etmiştir.
Davalı vekili, davacının çalıştığı tarihlerin kuruma bildirildiğini, kamu kurumundan ihale ile iş alınması sebebiyle sigortasız işçi çalıştırılamayacağını belirterek temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 86 ıncı maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
3. Değerlendirme
Somut olayda, davacının 01.11.2013-24.06.2014 ve 05.08.2014-15.10.2014 tarihleri arasındaki hizmetinin davalı işyerinden bildirildiği, davacının Kuruma verdiği 21.10.2014 tarihli şikayet dilekçesinde, 2013 yılı Mart ayından 24.06.2014 tarihine kadar çalıştığını, işten çıkıp tekrar 05.08.2014 tarihinde işe girip en son 15.10.2014 tarihinde işten ayrıldığını beyan ettiği; Müfettişe verdiği 28.11.2014 tarihli imzalı ifadesinin ise,”20.02.2013 tarihinde çalışmaya başladım, 24.06.2014 tarihine kadar aralıksız çalıştım. 05.08.2014 tarihinde tekrar işe girdim, 15.10.2014 tarihinde işten çıkarıldım, bu işyerinde çalıştığım dönemin tamamında firmanın ihale almış olduğu Akdağmadeni Meslek Yüksek Okuluna Yozgattaki fabrikadan yemek götürdüm” şeklinde olduğu anlaşılmakla, çalışmaya ara verdiğine dair beyanına rağmen bu süreler açısından da kabule karar verilmesi isabetsizdir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle ;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.