YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/3880
KARAR NO : 2023/6391
KARAR TARİHİ : 05.06.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/3446 E., 2023/176 K.
DAVA TARİHİ : 04.03.2019
HÜKÜM/KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ: … 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/69 E., 2020/95 K.
Taraflar arasındaki itibari hizmet süresinin tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.01.2002- 30.04.2002 arasında Yaysat .. A.Ş., 01.05.2002 – 16.08.2002 arasında… Dağıtım AŞ, 17.08.2002 – 30.04.2004 arasında Yaysat .. A.Ş., 01.05.2004 tarihinden itibaren ve halen… Dağıtım .. A.Ş. nezdinde çalıştığını, çalıştığı dönem boyunca şirket adları değişse de işverenlerin aynı olduğunu, aynı adreste aralıksız olarak baskı makinelerinin bitişiğinde, makinelerden gazete ve dergilerin çıktığı alanda paketleme ve dağıtım bölümünde işine devam ettiğini belirterek, itibari hizmet süresinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; Yaysat Yayın A.Ş.,… Dağıtım A.Ş. ve…Dağıtım A.Ş.’nin aynı şirket olduğunu, davacının yaptığı işin itibari hizmet süresinden yararlanmayı gerektirir işlerden olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı kurum vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 01.01.2002 – 01.10.2008 tarihleri arasında aynı işyerinde ve çalışma şartlarında değişen işverenler nezdinde çalıştığı, bahse konu çalışmaların 506 sayılı Kanun’un Ek 5’te sayılan “b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışarak iş yapılan işyerleri” ve ” f) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat 20.00’den sonra çalışılarak yapılan işyerleri” kapsamında olduğu, davacının her bir işveren nezdindeki çalışma süreleri ve davanın kabulü halinde, sigortalılık sürelerinin her tam yılı için 90 gün sürenin sigortalılık süresi olarak ekleneceği dikkate alındığında, davacının itibari süresinin toplam 607 gün olacağı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı…A.Ş. vekili, Anayasa Mahkemesince itibari hizmet düzenlemesinin tümüyle iptal edilmesine rağmen ilk derece mahkemesi tarafından yeni düzenleme yapılmasının beklenilmediğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı SGK vekili, davalı iş yerinin fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışılarak ve günlük mesainin yarıdan fazlası saat: 20:00’den sonra gerçekleştirilen iş yeri olduğu yönündeki kabulün belgelerle desteklenmediğini ve davacı tarafından talep edilen sürelerin tamamının kabul edilmesinin hatalı olduğunu belirterek istinaf yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan keşif, dinlenilen tanıklar ve alınan bilirkişi raporu ile davacının 01.01.2002 ile 01.10.2008 tarihleri arasında aynı iş yerinde ve çalışma şartlarında, değişen işverenler nezdinde çalıştığı, bahse konu çalışmalarının 506 sayılı Kanun’un Ek 5 inci maddesinde sayılan “b) Fazla gürültü ve ihtizaz yapıcı makine ve aletlerle çalışılarak iş yapılan iş yerleri ” ve “F) Günlük mesainin yarıdan fazlası saat:20.00’den sonra çalışılarak iş yapılan iş yerleri kapsamında olduğu subüt bulduğu, davacının davalı iş yeri nezdindeki sigortalılık sürelerinin her tam yılı için 90 günlük sürenin sigortalılık süresi olarak ekleneceği dikkate alınmak sureti ile, davacının itibari hizmet süresinin toplam 607 gün olduğunun tespit edildiği gerekçesi ile davalı şirket vekili ile davalı SGK vekilinin istinaf istemlerinin reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı şirket vekili, iş yerinin fiziksel, ruhsal ve fizyolojik bakımdan insan sağlığı ve çalışma gücünü olumsuz etkileyecek, yaşam süresini kısaltan ağır ve yıpratıcı koşullar içerdiği iddiasının dayanaktan yoksun olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.
2.Davalı SGK vekili, davacının çalışmasının ne kadarının gece ne kadarının gündüz süresinde geçtiğinin yeterlince irdelenmediğini ,tanıkların çalışma düzeni ile ilgili subjektif bilgi verdiği, çalışma zamanının ne kadarının baskı makinesinin yanında, gürültülü ortamda geçtiğinin anlaşılamadığı, kurum dava açılmasına sebep olmadığından aleyhine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, itibari hizmet süresinin tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun’un Ek 5 inci maddesi.
3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
05.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.