YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/4160
KARAR NO : 2023/4502
KARAR TARİHİ : 26.04.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/911 E., 2023/52 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : … 19. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/147 E., 2022/8 K.
Taraflar arasındaki sigorta başlangıcı olduğunun tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulüne, davalı şirket yönünden açılan davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1.Davacı vekili dava dilekçesinde, 12.01.1984’te davalıya ait işyerinde çalışmaya başladığı, davalı tarafından işe ilk giriş bildirgesinin 17.02.1984 tarihinde kuruma verildiğini, emeklilik süresi yaklaştığında gün tespiti için davalı kuruma başvuruda bulunduğunu, kurum tarafından kendisine işe giriş bildirgesi verilmesine rağmen sigorta primlerinin yatırılmadığını bu nedenle 12.01.1984 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak sayılamayacağını bildirildiğini beyanla, 12.01.1984 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitini talep etmiştir.
2.Davacı asil 26.01.2017 tarihli celsede; davalı işyeri hakkındaki davasından vazgeçtiğini ve işyeri yönünden davayı takip etmediği, SGK hakkındaki davasına devam ettiğini beyan etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; kurum tarafından yapılan işlemlerde kanun ve mevzuata aykırı bir durum olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
2.Davalı işveren vekili duruşmalara katılmış ancak dosyaya cevap dilekçesi ibraz etmemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Davanın kabulü ile,
1.Davanın Sosyal Güvenlik Kurumu yönünden kabulü ile davacının … ünvanlı ve … sicil numaralı işveren yanında 12.01.1984 tarihinde 1 gün süre ile çalıştığının ve sigortalılık başlangıç tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği 02.04.1985 tarihi olarak tescili gerektiğinin tespitine,
2.Davalı işveren yönünden açılan davanın feragat nedeni ile reddine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde,kararın hukuka aykırı olup aldırma kararında davacının çalışmasını çıraklık kapsamında olup olmadığının araştırılması fiili çalışmaya dair tanık beyanı alınması ve 506 sayılı Kanun 60/G maddesi kapsamında değerlendirme yapılması gerektiği belirtilmiştir. Mahkemece sadece tek tanık beyanına başvurulmuş ise de bu kadar uzun süre önceki çalışma için tek tanık beyanına başvurması kabul edilemez. Salt imza incelemesi ile de hüküm tesis edilmesi hukuka aykırıdır. Mahkemece Kurum aleyhine hükmedilen vekalet ücreti ve yargılama gideri açısından da hukuka aykırılık vardır. Bu davalar kamu düzeni ile ilgili olup, araştırılması gereken tüm hususlar tamamlanmamıştır.” gerekçesi ile usul ve esas açısından kararın kaldırılması ve davanın reddini talep etmiştir. İstinaf incelemesi için dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır. Kurumun feri müdahil olması gerektiği,davada somut delillerin ibraz edilmediğini belirterek istinaf talebinde bulunmuştur.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemece tüm araştırmaların yapıldığı, aradan geçen 40 yıla rağmen yeni tanık bulunamamasının davacı aleyhine değerlendirilemeyeceği, işe giriş bildirgesinin zamanında Kuruma sunulduğu ve Kurum kayıtlarına girdiği, davacı adına Kuruma verilen bildirge üzerindeki imzanın bilirkişi raporuyla davacının eli ürünü olduğunun anlaşılması, 1984/2. dönem bordrosunda ismi kayıtlı olan tanık …’ın davacının bu iş yerinde çalışanlardan biri olabileceği yönündeki beyanı ile mahkeme gerekçesinde de belirtilenler haricinde, karar verilirken 506 sayılı Kanun’un 60/G maddesi de dikkate alınarak 18 yaş ikmali de gözetilmekle, İlk Derece Mahkemesi tarafından yeterli inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçe içeriğini tekrarla kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 01.04.1989 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespiti istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
2.506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun 2 inci, 60 ıncı maddesinin (G) bendi, 108 inci maddesi hükümleridir.
3. Değerlendirme
1.Davacı, davalı işveren hakkında açmış olduğu davasını takip etmediğini beyan etmiş, ancak Mahkemece davalı işveren hakkında feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiş olup, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 307 nci maddesi uyarınca feragat, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçilmesi şeklinde olmakla, taraf hakkında davadan feragat edilemeyeceği ancak; HMK 150 nci maddesi uyarınca taraf hakkındaki davanın takipsiz bırakılabileceği anlaşılmakla, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, karar bozulmamalı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 nci maddesi gereğince verilen karar, düzeltilerek onanmalıdır.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
İlk Derece Mahkemesi hükmünün,
1.(2) no.lu bendinin tamamen silinerek yerine, ” Davalı işveren … hakkında açılan davanın HMK 150 nci maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına” ibaresinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, düzeltilerek onama kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,26.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.