YARGITAY KARARI
DAİRE : 10. Hukuk Dairesi
ESAS NO : 2023/4213
KARAR NO : 2023/4851
KARAR TARİHİ : 04.05.2023
MAHKEMESİ : … Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/342 E., 2023/106 K.
HÜKÜM/KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gazipaşa Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2021/565 E., 2022/525 K.
Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair karar verilmiştir.
Kararın davalı kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Gazipaşa ilçesinde ikamet ettiğini, Adalet Taksi Durağında taksicilik yaptığını, üzerine kayıtlı olan…plakalı aracını kendisinin kullandığını ve aracında sigortalı veya sigortasız hiçbir şekilde işçi çalıştırmadığını, oğlu …’ın 09.01.2021 tarihinde sokağa çıkma yasakları olması ve Gazipaşa- Alanya arasında o saatlerde otobüslerin çalışmaması nedeni ile Alanya’da bulunan iş yerine gidebilmek için tarafına ait …plakalı aracını kullandığını, oğlunun aracını ticari olarak kullanma amacı bulunmamasına rağmen Gazipaşa Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından …’ı çalıştırdığına ilişkin belgelerin sunulmasının talep edildiğini, 07.09.2021 tarihli … sayılı dilekçesi ile oğlu …’ın ticari taksisinde çalışmadığını, trafik cezası uygulanan gün zaten sigortalı olarak çalıştığı Alanya ilçesinde bulunan … adına kayıtlı iş yerine gitmekte olduğunu belirtmesine rağmen itirazının reddedildiğini, SGEK 2015/25 sayılı genelgesinde sigortalı ya da sigortasız işçi çalıştıranların çalıştırdıkları kişilerin kimlik bilgilerini SEK’e ve kolluk kuvvetlerine bildirilmesi gerektiğinin düzenlendiğini, oğlu …’ın Alanya ilçesinde bulunan 2 6910 01 01 … sicil numaralı … adına kayıtlı iş yerinde sürekli olarak çalıştığını, söz konusu iş yerinde çalıştığının ve olay günü de işe gitmek için aracı kullandığının dinleteceği tanık beyanlarından da anlaşılacağını, sürekli ve tam zamanlı olarak başka bir ilçede bulunan farklı bir iş yerinde çalışan bir kişinin aynı zamanda yanında çalışmasının hayatın olağan akışına açıkça aykırı olduğunu, Prim Belgeleri İtiraz Komisyon Kararı’nda “Sigortalı …’ın aracınızda sigortalı çalışmadığını kanıtlayıcı bir belge sunmadığınız tespit edilmiştir.” ifadesinin yer aldığını, bir kişinin aktif olarak sadece bir tane sigorta kaydı bulunabileceğini, sadece bir yerde sigortalı olarak çalışabileceğini, …’nın hizmet döküm belgesinin aracında sigortalı çalışmadığına kanıtlayıcı belge olarak sayılmamasının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, ayrıca 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda hizmet tespitinin fiilen iş yeri kayıt ve belgeleri ile ya da kamu kuruluşları tarafından düzenlenen belgeler ile yapılabilmekte olduğunun düzenlendiğini, söz konusu olayda hiçbir şekilde fiili tespit yoluna başvurulmadığını, iş yerine gelerek evrak araştırması yapılmadığını, oğlu …’ın yanında çalışmadığı, zaten kendisinin tam zamanlı olarak çalıştığı bir işinin olduğu açık olmasına ve bunun belgeler ile sabit olmasına rağmen Gazipaşa Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından …’ın aracında sigortalı çalışmadığına dair yeterli belge sunmadığı gerekçesi ile itiraz dilekçesinin reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan ederek Gazipaşa Sosyal Güvenlik Merkezi Prim Belgeleri İtiraz Komisyonu’nun 2021/10E 2021/10K sayılı ve 08.09.2021 tarihli kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde özet olarak; … İl Emniyet Müdürlüğü tarafından hazırlanan…plakalı araç ile ilgili trafik idari para cezası tutanak bilgilerinin … Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü (KADİM Servisine) intikal ettiğini, söz konusu tutanak hakkında Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü’nün 2015/25 sayılı genelge ve talimatına istinaden sigortalılık bakımından incelemeler yapıldığını, sigortasızlık tespiti hakkında düzenlenen 21.08.2021 tarih E…. sayılı Kadim raporunun Merkez Müdürlüklerine gönderildiğini, raporda ismi geçen …’ın 09.01.2021 tarihinde… plakalı ticari araçta sigortasız çalıştığının tespit edildiğini, …’ın sigortalığının sağlatılması için 5510 sayılı Kanun’un 11 inci maddesine istinaden … adına… sicil numaralı işyeri dosyasının tescilinin Merkez Müdürlüklerince re’sen yapıldığını, 5510 sayılı Kanun’un 8 inci maddesinde, işverenlerin, Kanun’un 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılan kişileri, 7 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen sigortalılık başlangıç tarihinden önce, sigortalı işe giriş bildirgesi ile Kuruma bildirmekle yükümlü olduğunun, 9 uncu maddesinde, Kanunun 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılan kişilerin hizmet akdinin sona erdiği tarihten itibaren sigortalılığının sona ereceği, sigortalılığı sona erenlerin durumlarının işverenleri tarafından, en geç on gün içinde Kuruma bildirmekle yükümlü olduğunun, 5510 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesine tabi çalıştırdığı sigortalılara yönelik aylık prim hizmet belgelerini en geç belgenin ilişkin olduğu ayı izleyen ayın 23’üne kadar vermeleri gerektiğinin düzenlendiğini, bu nedenle 24.08.2021 tarih E…. varide sayılı yazı ile … için 09.01.2021 tarihinde işe başlangıcını gösteren işe giriş bildirgesinin, aynı tarih için düzenlenecek işten ayrılış bildirgesinin ve sigortalı adına 2021/01dönemi için asıl nitelikli aylık prim hizmet belgesinin düzenlenip 30 gün içerisinde Merkezlerine teslim edilmesinin istendiğini, işverenin 07.09.2021 tarih 130757421 varide sayılı itiraz dilekçesi ile oğlu olan … adlı kişinin kayıt dışılık tespitinin yapıldığı tarihte işyeri sınırlarının Alanya’da olduğu işyerine yetişmek maksadıyla kendisine ait olan ticari aracı baba-oğul ilişkisinin vermiş olduğu samimiyete dayandırarak ödünç aldığını, araç ile seyir halindeyken trafik idari para cezası yediğini belirttiğini ve iptal edilmesi gerektiğini bildirdiğini, itirazın Merkezleri Prim Tahakkuk Komisyonunca değerlendirildiğini, itirazın reddine dair 09.09.2021 tarih 2021/010 Esas, 2021/10 sayılı komisyon kararının usülüne uygun tebliğ edildiğini, işverenin belge talep yazısına itiraz etmesi üzerine 5510 sayılı Kanun’un 86 ıncı ve SSİY 119 uncu maddesi gereğince Merkezlerince re’sen düzenlenen prim belgelerinin işleme alındığını, işleme alınan belgeler sonunda işyerine tahakkuk eden prim borçlarının 10.09.2021 tarih E.30983135 sayılı yazı ile usülüne uygun tebliğ edildiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk derece mahkemesi kararında özetle; davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
Davalı kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.
3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
04.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.